Tàu chở dầu hướng tới Trung Quốc quay đầu ở eo biển Hormuz, Bắc Kinh phản ứng cứng rắn

Theo dữ liệu từ MarineTraffic, Rich Starry - một trong những tàu được ghi nhận có điểm đến là Trung Quốc - đã quay đầu chỉ vài phút sau khi lệnh phong tỏa eo biển Hormuz của Tổng thống Mỹ Donald Trump có hiệu lực.

Theo dữ liệu theo dõi hàng hải, ít nhất hai tàu chở dầu và hóa chất đã buộc phải quay đầu rời eo biển Hormuz hôm 13/4 sau khi Mỹ bắt đầu thực thi lệnh phong tỏa hải quân đối với tuyến vận chuyển chiến lược của thế giới này.

Một trong các tàu đó, Rich Starry, theo MarineTraffic, đã đảo hướng chỉ vài phút sau khi lệnh phong tỏa bắt đầu.

Trung Quốc phản ứng cứng rắn

Theo kênh India TV ngày 14/4, Trung Quốc đã đưa ra cảnh báo mạnh mẽ đối với Mỹ về quyết định áp đặt phong tỏa tại eo biển Hormuz, kêu gọi Washington không can thiệp vào quan hệ của Bắc Kinh với Iran.

Trong một phát biểu hôm 13/4, Bộ trưởng Quốc phòng Trung Quốc, Đô đốc Đổng Quân (Dong Jun), cho biết Trung Quốc sẽ tiếp tục thực hiện các cam kết thương mại và năng lượng với Tehran, đồng thời khẳng định tàu Trung Quốc sẽ tiếp tục hoạt động trong khu vực bất chấp căng thẳng gia tăng.

Bộ trưởng Quốc phòng Trung Quốc nói: “Tàu của chúng tôi đang di chuyển ra vào vùng biển của eo biển Hormuz. Chúng tôi có các thỏa thuận thương mại và năng lượng với Iran. Chúng tôi sẽ tôn trọng và thực hiện các thỏa thuận đó, và mong các bên khác không can thiệp vào công việc của chúng tôi”.

Ông Đổng Quân cũng nhấn mạnh rằng Iran kiểm soát eo biển Hormuz và nó vẫn mở đối với tàu Trung Quốc.

Tuyến vận tải sống còn với Trung Quốc

Theo India TV, eo biển Hormuz là một trong những hành lang năng lượng quan trọng nhất thế giới, nơi vận chuyển một phần lớn dầu mỏ toàn cầu. Bất kỳ gián đoạn nào tại khu vực này đều có tác động ngay lập tức tới thị trường toàn cầu và an ninh năng lượng.

Với Trung Quốc, theo kênh Money Control, eo biển Hormuz có ý nghĩa sống còn khi cung cấp gần 40% lượng dầu và ít nhất 30% nhu cầu khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) của nước này.

Vì vậy, Trung Quốc đã thúc đẩy một lệnh ngừng bắn nhằm đảm bảo an toàn cho tuyến hàng hải quan trọng này tại khu vực Vùng Vịnh.

Mỹ siết phong tỏa

Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm 12/4 tuyên bố Hải quân Mỹ sẽ bắt đầu phong tỏa các tuyến hàng hải dẫn vào các cảng Iran thông qua eo biển Hormuz, làm gia tăng mạnh căng thẳng sau khi các cuộc đàm phán quan trọng với Iran đổ vỡ mà không đạt đột phá.

Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ CENTCOM cho biết lệnh phong tỏa sẽ nhắm vào tất cả các tàu ra vào các cảng Iran.

Trong một tuyên bố, CENTCOM nói thêm rằng biện pháp này sẽ được “thực thi một cách không thiên vị đối với tàu thuyền của mọi quốc gia” sử dụng các cảng và khu vực ven biển Iran, bao gồm cả tại Vịnh Ba Tư và Vịnh Oman.

Quân đội Mỹ cho biết lệnh phong tỏa sẽ không cản trở việc đi lại trung lập qua eo biển Hormuz tới hoặc từ các điểm đến không thuộc Iran.

Tuy nhiên, các tàu trung lập vẫn có thể bị kiểm tra để xác định có chở hàng cấm hay không, và các tàu ra vào khu vực bị phong tỏa mà không được phép có thể bị chặn, chuyển hướng hoặc bắt giữ.

Ba tàu vẫn vượt qua Hormuz

Ba tàu chở dầu, những tàu đầu tiên cố gắng đi qua eo biển Hormuz kể từ khi Mỹ công bố phong tỏa, đã đi qua thành công và tiến ra vùng biển quốc tế, dù theo hãng tin Bloomberg (Mỹ), các hạn chế dường như đang khiến nhiều tàu khác e ngại với ít nhất hai tàu đã quay đầu.

Dữ liệu theo dõi tàu cho thấy New Future và tàu Auroura (đang bị Mỹ trừng phạt) đã di chuyển về phía Đông Bắc vào sáng sớm 13/4 từ vùng biển ngoài khơi Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE), đi theo tuyến phía Nam đảo Larak của Iran - một lộ trình mà Tehran gần đây đã chỉ định cho các tàu đi hướng Đông.

Hiện New Future đang ở ngoài khơi Sohar thuộc Oman, trong khi Auroura đang tiến gần lối ra vào Vịnh Oman.

Ở chiều ngược lại, tàu chở khí hóa lỏng (LPG) mang cờ Việt Nam, NV Sunshine, đã đi vào eo biển Hormuz từ Vịnh Oman và hiện đang ở trong Vịnh Ba Tư, với điểm đến được báo hiệu là cảng Sharjah tại UAE.