Nóng trong tuần: Bước đi thận trọng của Fed; Giá dầu biến động giữa xung đột leo thang

Bước đi thận trọng của Fed

Ngày 18/3, Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) quyết định giữ nguyên lãi suất trong khoảng 3,5 - 3,75%, đồng thời phát đi tín hiệu duy trì lập trường thận trọng trước các rủi ro kinh tế đang gia tăng, nhất là từ những diễn biến phức tạp tại Trung Đông.

Theo các dự báo cập nhật, Fed nhiều khả năng chỉ thực hiện một lần cắt giảm lãi suất trong năm nay với mức 0,25 điểm phần trăm, song chưa xác định thời điểm cụ thể. Quan điểm này được giữ nguyên so với trước đó và đi ngược với mong muốn nới lỏng mạnh tay của Tổng thống Donald Trump.

Cùng với đó, Fed đã nâng dự báo lạm phát, với chỉ số giá chi tiêu tiêu dùng cá nhân (PCE) dự kiến đạt 2,7% vào cuối năm, cao hơn mức đưa ra trước đây. Diễn biến này chủ yếu phản ánh tác động từ đà tăng của giá năng lượng trong bối cảnh căng thẳng liên quan đến Iran gây xáo trộn nguồn cung dầu mỏ toàn cầu.

Trong thông cáo chính sách, Fed cho biết các ảnh hưởng từ tình hình Trung Đông đối với kinh tế Mỹ vẫn còn khó lường, trong khi thị trường lao động tiếp tục ổn định. Tỷ lệ thất nghiệp được dự báo duy trì ở mức 4,4%, còn tăng trưởng GDP năm 2026 được điều chỉnh tăng nhẹ lên 2,4%.

Chủ tịch Fed Jerome Powell nhấn mạnh mức độ bất định hiện nay là “cao bất thường”, khiến việc hoạch định chính sách trở nên phức tạp. Ông khẳng định Fed sẽ tiếp tục theo dõi sát các dữ liệu kinh tế trước khi đưa ra bất kỳ quyết định điều chỉnh nào.

Các chuyên gia đánh giá Fed đang phải cân nhắc giữa áp lực lạm phát gia tăng do giá năng lượng và nguy cơ suy yếu của thị trường lao động. Ông Steve Englander thuộc Standard Chartered nhận định cách tiếp cận hiện nay của Fed có thể được xem là “nới lỏng có điều kiện”, tức chỉ hành động khi lạm phát tiến gần mục tiêu đề ra.

Ngoài yếu tố năng lượng, chính sách thương mại cũng tiếp tục gây sức ép lên lạm phát. Việc các biện pháp thuế quan được duy trì hoặc tái áp dụng dưới những hình thức khác khiến giá hàng hóa khó giảm trong ngắn hạn.

Quyết định giữ nguyên lãi suất cũng nhằm bảo đảm sự ổn định trong bối cảnh Fed đang đối mặt với những vấn đề liên quan đến quá trình chuyển giao lãnh đạo. Nhiều ý kiến cho rằng cơ quan này có xu hướng hạn chế các động thái gây biến động mạnh trên thị trường trong giai đoạn nhạy cảm.

Phản ứng sau quyết định của Fed, thị trường tài chính ghi nhận xu hướng giảm điểm. Kết thúc phiên 18/3, chỉ số S&P 500 giảm 1,4% xuống còn 6.624,70 điểm; Dow Jones giảm 1,6% xuống 46.225,15 điểm; và Nasdaq Composite giảm 1,5% xuống 22.152,42 điểm. Tại châu Âu, chỉ số FTSE 100 của London cũng giảm 0,9%.

Trên thị trường vàng, giá kim loại quý này tiếp tục đi xuống, giảm hơn 4% trong phiên 19/3 và kéo dài chuỗi giảm liên tiếp. Có thời điểm, giá vàng giao ngay xuống mức 4.612,21 USD/ounce – thấp nhất kể từ đầu tháng 2/2026, trong khi giá vàng kỳ hạn của Mỹ giảm gần 6%.

Ông Tai Wong, nhà giao dịch kim loại độc lập, cho rằng các tín hiệu chính sách từ Fed chưa đủ sức hỗ trợ giá vàng. Theo ông, việc giá giảm xuống dưới mốc 5.000 USD/ounce có thể tạo áp lực kỹ thuật trong ngắn hạn, song chưa làm thay đổi xu hướng dài hạn của thị trường.

Giới phân tích nhận định, dù vàng thường được coi là kênh trú ẩn an toàn, nhưng trong môi trường lãi suất cao, kim loại này kém hấp dẫn hơn do không mang lại lợi suất. Điều này có thể khiến giá vàng tiếp tục biến động trong thời gian tới.

“Cú sốc” năng lượng trước các diễn biến xung đột leo thang

Giá năng lượng toàn cầu tăng mạnh sau hàng loạt cuộc tấn công trực tiếp nhằm vào các cơ sở khai thác và chế biến dầu khí của các nước Trung Đông, làm dấy lên lo ngại về nguy cơ gián đoạn kéo dài nguồn cung.

Theo ghi nhận, giá khí đốt đã tăng lên mức cao nhất trong vòng bốn năm, trong khi giá dầu cũng bật tăng đáng kể sau khi Israel và Iran gia tăng các đợt không kích nhằm vào các mỏ khí đốt chiến lược như South Pars (Iran) và cơ sở LNG Ras Laffan (Qatar). Diễn biến này khiến thị trường lo ngại về những tác động lan rộng đối với nguồn cung năng lượng quốc tế.

Trả lời Reuters ngày 19/3, tập đoàn QatarEnergy cho biết các cuộc tấn công của Iran đã làm hư hại cơ sở sản xuất tương đương 17% công suất xuất khẩu khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) của doanh nghiệp này. Thời gian khắc phục thiệt hại được ước tính kéo dài từ ba đến năm năm.

Trên thị trường dầu mỏ, giá dầu Brent có thời điểm tăng 10% lên 119 USD/thùng trước khi hạ nhiệt xuống khoảng 110 USD/thùng, tương đương mức tăng 3,3%. Tính từ khi xung đột giữa Mỹ, Israel và Iran bùng phát vào cuối tháng 2, giá dầu đã tăng khoảng 60%.

Tại châu Âu, giá khí đốt tăng mạnh, với giá bán buôn tại Hà Lan có lúc tăng 24% lên 68 euro/megawatt giờ, mức cao nhất kể từ cuối năm 2022, trước khi điều chỉnh giảm. So với thời điểm trước xung đột, giá khí đốt đã tăng hơn gấp đôi.

Tại Anh, xu hướng tương tự cũng được ghi nhận. Giá khí đốt bán buôn kỳ hạn một tháng có lúc tăng 23% lên 172 pence/therm, mức cao nhất kể từ tháng 8/2022. Diễn biến này được dự báo sẽ làm gia tăng chi phí năng lượng đối với các hộ gia đình trong thời gian tới.

Giới giao dịch cho rằng phản ứng của thị trường xuất phát từ việc Iran tăng cường tấn công các cơ sở năng lượng, gây thiệt hại lớn cho Ras Laffan tại Qatar, cơ sở LNG lớn nhất thế giới nhằm đáp trả các đòn tấn công của Israel vào hạ tầng khí đốt của Iran.

Căng thẳng leo thang và tác động đến thị trường năng lượng đã kéo theo làn sóng bán tháo trên các thị trường chứng khoán châu Á. Chỉ số Nikkei của Nhật Bản giảm 3,4%, Kospi của Hàn Quốc giảm 2,7% và Hang Seng của Hong Kong (Trung Quốc) giảm 2%.

Trong diễn biến liên quan, Tổng thống Mỹ Donald Trump cảnh báo sẽ có hành động quân sự quy mô lớn nhằm vào mỏ khí South Pars nếu Iran tiếp tục tấn công Qatar. Trong khi đó, QatarEnergy xác nhận cơ sở Ras Laffan đã chịu thiệt hại nghiêm trọng.

Công ty tư vấn Wood Mackenzie nhận định các cuộc tấn công nhằm vào trung tâm LNG của Qatar đã làm thay đổi đáng kể triển vọng thị trường khí đốt toàn cầu. Nếu tình trạng gián đoạn kéo dài hơn dự kiến ban đầu, mỗi tháng bổ sung có thể làm giảm khoảng 1,5% nguồn cung LNG toàn cầu hàng năm.

Tại Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất, nhà chức trách cho biết đã phải tạm dừng hoạt động tại cơ sở khí đốt Habshan và mỏ dầu Bab do ảnh hưởng từ các cuộc tấn công.

Bà Susannah Streeter, chiến lược gia đầu tư tại Wealth Club, nhận định nguy cơ xảy ra cú sốc năng lượng kéo dài đang gia tăng khi xung đột tiếp tục mở rộng, đồng thời cảnh báo giá dầu có thể quay lại mốc 150 USD/thùng.

Theo bà, không chỉ khu vực Trung Đông chịu ảnh hưởng, mà tác động lan tỏa của giá năng lượng tăng cao có thể gây hệ lụy nghiêm trọng đối với kinh tế toàn cầu.

Trong lĩnh vực hàng không, một số hãng lớn của châu Âu, trong đó có Lufthansa, cho biết có thể phải điều chỉnh tăng giá vé nếu chi phí nhiên liệu tiếp tục leo thang trong thời gian dài, đồng thời khuyến nghị hành khách đặt vé sớm.

Ông Thomas Pugh, chuyên gia kinh tế tại RSM UK, cảnh báo giá năng lượng tăng cao có thể gây ra hiệu ứng lạm phát thứ cấp, dẫn tới áp lực tăng lương và giá cả, qua đó làm gia tăng rủi ro đối với ổn định kinh tế vĩ mô toàn cầu.

Giá vàng trải qua tuần giảm mạnh nhất 6 năm

Giá vàng thế giới vừa trải qua tuần giảm mạnh nhất trong vòng sáu năm, trong bối cảnh thị trường chịu áp lực từ nguy cơ lạm phát gia tăng và xu hướng thận trọng hơn trong chính sách tiền tệ của các ngân hàng trung ương.

Diễn biến này xuất hiện khi căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông, đặc biệt liên quan đến Iran, tiếp tục kéo dài. Giá năng lượng tăng cao do ảnh hưởng của xung đột đã làm gia tăng lo ngại lạm phát, từ đó có thể buộc các ngân hàng trung ương tạm dừng hoặc điều chỉnh lộ trình nới lỏng chính sách, chuyển sang trạng thái chờ đợi và quan sát.

Trên phương diện kỹ thuật, thị trường vàng ghi nhận tín hiệu tiêu cực khi giá giảm xuống dưới đường trung bình động 50 ngày - một ngưỡng hỗ trợ quan trọng. Việc phá vỡ mốc này đã kích hoạt làn sóng bán tháo, góp phần làm gia tăng áp lực giảm giá trong ngắn hạn.

Ông Kelvin Wong, nhà phân tích thị trường cấp cao tại OANDA, nhận định trong báo cáo gửi Kitco News rằng phiên giảm mạnh ngày 18/3 là dấu mốc quan trọng, cho thấy sự thay đổi trong xu hướng thị trường.

Theo ông Wong, đợt tăng trước đó - từ mức 4.402 USD/ounce ngày 2/2/2026 lên 5.420 USD/ounce ngày 2/3/2026 - chỉ mang tính chất phục hồi điều chỉnh. Với diễn biến hiện tại, thị trường có khả năng bước vào một chu kỳ giảm kéo dài trong nhiều tuần.

Tính chung cả tuần, giá vàng được dự báo giảm hơn 8%, mức giảm mạnh nhất kể từ giai đoạn kinh tế toàn cầu bị ảnh hưởng bởi đại dịch COVID-19. Tại thời điểm 17 giờ ngày 20/3 (giờ New York), giá vàng giao ngay đứng ở mức 4.490,2 USD/ounce, giảm hơn 1,8% trong ngày.

Ông Rob Haworth, Chiến lược gia đầu tư cấp cao tại U.S. Bank Wealth Management, cho rằng đà giảm này không gây bất ngờ, do thị trường đã chứng kiến hoạt động đầu cơ mạnh từ đầu năm.

Theo ông, nhiều nhà đầu tư từng kỳ vọng thị trường ổn định sau biến động tháng Hai, song phần lớn các vị thế mua ở vùng giá trên 5.000 USD/ounce hiện đang thua lỗ, tạo áp lực bán ra ngày càng lớn.

Các chuyên gia nhận định, xu hướng sắp tới của giá vàng sẽ phụ thuộc nhiều vào diễn biến tại Trung Đông, đặc biệt là tình hình tại Eo biển Hormuz - tuyến vận chuyển năng lượng quan trọng của thế giới. Nếu hoạt động vận chuyển bị gián đoạn kéo dài, giá dầu có thể tiếp tục tăng, làm gia tăng áp lực lạm phát toàn cầu.

Trong báo cáo mới nhất, ông Bernard Dahdah, chuyên gia tại Natixis, dự báo giá vàng có thể dao động trong khoảng 4.600 - 4.700 USD/ounce trong ngắn hạn. Tuy nhiên, ông cũng cảnh báo rủi ro giảm giá đang gia tăng khi các yếu tố bất định về kinh tế và địa chính trị vẫn ở mức cao, khiến thị trường vàng tiếp tục đối mặt với biến động khó lường.

Thách thức bủa vây Hội nghị Thượng đỉnh EU

Hai cuộc xung đột lớn diễn ra gần kề châu Âu đã phủ bóng lên hội nghị thượng đỉnh kéo dài 12 giờ của Liên minh châu Âu (EU), trong bối cảnh các nhà lãnh đạo khu vực phải đối mặt với hàng loạt thách thức về an ninh, kinh tế và năng lượng.

Phát biểu tại cuộc họp ở Brussels, Chủ tịch Hội đồng châu Âu António Costa nhấn mạnh tầm quan trọng của việc duy trì trật tự quốc tế dựa trên luật lệ trong bối cảnh bất ổn gia tăng. Ông cảnh báo rằng nếu không duy trì được nguyên tắc này, thế giới có thể rơi vào hỗn loạn, với các cuộc xung đột như tại Ukraine và Trung Đông tiếp tục leo thang.

Hội nghị thượng đỉnh EU diễn ra trong hai ngày 19-20/3 tập trung thảo luận về nhiều vấn đề cấp bách, trong đó nổi bật là cuộc xung đột tại Ukraine, tình hình Trung Đông và tác động của giá năng lượng tăng cao đối với nền kinh tế khu vực.

Một trong những nội dung gây tranh cãi nhất là quyết định phủ quyết của Thủ tướng Hungary Viktor Orbán đối với gói vay 90 tỷ euro dành cho Ukraine. Ông Orbán cho rằng quyết định này liên quan đến việc nguồn cung dầu của Hungary bị gián đoạn do đường ống Druzhba gặp sự cố.

Phát biểu ngày 19/3, ông Orbán khẳng định Hungary chỉ sẵn sàng ủng hộ Ukraine khi vấn đề nguồn cung dầu được giải quyết, đồng thời nhấn mạnh sẽ không chấp thuận các quyết định có lợi cho Kiev trong điều kiện hiện tại.

Phản ứng trước động thái này, ông António Costa chỉ trích mạnh mẽ, cho rằng không quốc gia nào có thể gây sức ép hoặc làm gián đoạn tiến trình ra quyết định chung của EU.

Bên cạnh vấn đề Ukraine, tình hình Trung Đông cũng là chủ đề nổi bật trong chương trình nghị sự, đặc biệt sau các cuộc tấn công nhằm vào Iran làm gia tăng nguy cơ bất ổn khu vực và tác động lan tỏa đến kinh tế toàn cầu.

Trong tuyên bố chung, các nhà lãnh đạo EU kêu gọi các bên liên quan kiềm chế tối đa, giảm leo thang căng thẳng và tạm ngừng các cuộc tấn công nhằm vào cơ sở hạ tầng thiết yếu như năng lượng và nước.

Các nhà lãnh đạo cũng nhất trí về sự cần thiết phải khôi phục hoạt động vận tải qua Eo biển Hormuz, tuyến hàng hải quan trọng đối với thương mại năng lượng toàn cầu. Tuy nhiên, liên quan đến đề xuất triển khai phái bộ hải quân, EU cho rằng chỉ nên thực hiện khi các điều kiện cần thiết được đáp ứng, thay vì hành động ngay lập tức theo đề xuất của Tổng thống Mỹ Donald Trump.

Kết thúc hội nghị, các nhà lãnh đạo EU tiếp tục thảo luận về tình hình kinh tế khu vực, vốn đang chịu áp lực lớn từ giá năng lượng tăng cao và nguy cơ lạm phát đình trệ. Nhiều ý kiến cho rằng các yếu tố địa chính trị và biến động thị trường năng lượng đang tạo ra những thách thức ngày càng phức tạp đối với triển vọng tăng trưởng của châu Âu trong thời gian tới.