Cựu Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine Mykhailo Fedorov. Ảnh: Mykhailo Fedorov/Facebook
Cựu Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine Mykhailo Fedorov đang tìm kiếm nguồn đầu tư của Mỹ cho một quỹ công nghệ quốc phòng mới, đồng thời đề nghị giúp Washington phát triển năng lực UAV để đổi lấy các tên lửa đánh chặn Patriot cho Ukraine.
Đề xuất này được ông Fedorov đưa ra trong một cuộc phỏng vấn với tạp chí Financial Times được công bố ngày 30/8 khi cựu Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine bắt đầu chuyến công du quốc tế, trong đó có Italy và Mỹ, sau khi bị Tổng thống Volodymyr Zelensky cách chức.
Cựu Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine nói với Financial Times tại Washington rằng ông đang tìm kiếm sự hậu thuẫn từ các quỹ đầu tư mạo hiểm, các nhà đầu tư tư nhân và các công ty công nghệ Mỹ cho một quỹ sẽ đầu tư vào các công ty khởi nghiệp quốc phòng của Ukraine và thành lập các công ty mới tập trung vào công nghệ chiến trường.
Phát biểu trong cuộc phỏng vấn với Financial Times, ông Fedorov nói: “Đây không hoàn toàn là một quỹ đầu tư mạo hiểm theo nghĩa truyền thống” và “chúng tôi đang viết nên một lịch sử mới của cuộc chiến”.
Ông Fedorov cho biết ban đầu quỹ sẽ tập trung vào robot chiến trường, các thiết bị bay không người lái (UAV) đánh chặn tốc độ cao có khả năng đối phó với những UAV tấn công động cơ phản lực thế hệ mới của Liên bang Nga và các tên lửa giá rẻ được trang bị trí tuệ nhân tạo.
Cựu Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine cũng đề xuất một thỏa thuận trao đổi trực tiếp với Mỹ, cho biết ông sẵn sàng giúp Washington “xây dựng một đội quân UAV” để đổi lấy các tên lửa đánh chặn Patriot nhằm giúp Ukraine chống chọi với các cuộc tấn công của Liên bang Nga trong mùa đông này.
“Tôi sẵn sàng thực hiện cuộc trao đổi đó”, ông Fedorov nói với Financial Times.
Hệ thống phòng không Patriot tại một quốc gia châu Âu. Ảnh tư liệu: AFP/TTXVN (Không được phép sử dụng, chia sẻ bởi bên thứ ba)
Theo báo The Kyiv Independent ngày 31/8, Ukraine đang phải đối mặt với tình trạng thiếu hụt nghiêm trọng tên lửa đánh chặn Patriot trong bối cảnh Liên bang Nga gia tăng các cuộc tấn công bằng tên lửa và UAV nhằm vào các thành phố và cơ sở hạ tầng của Ukraine.
Các hệ thống tên lửa phòng không Patriot do Mỹ sản xuất này nằm trong số ít những loại vũ khí có khả năng đánh chặn tên lửa đạn đạo của Liên bang Nga.
Trong khi đó, ông Fedorov cho biết Ukraine đã thử nghiệm các UAV tốc độ cao được thiết kế để bắn hạ UAV tấn công động cơ phản lực của Liên bang Nga và cho rằng chúng có thể được sản xuất trên quy mô lớn nếu có thêm nguồn đầu tư.
Ông Fedorov nói: “Chúng tôi cần thêm UAV phản lực, chúng tôi cần tên lửa giá rẻ, chúng tôi cần tên lửa có trí tuệ nhân tạo”.
Theo cựu Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine, Tổng thống Liên bang Nga Vladimir Putin “chỉ hiểu sức mạnh”.
Ông Fedorov giữ chức Bộ trưởng Quốc phòng từ tháng 1 đến tháng 7 trước khi bị Tổng thống Zelensky miễn nhiệm vào hôm 15/7 trong một cuộc cải tổ nội các.
Sau đó, nhà lãnh đạo Ukraine đã giao cho nhiệm ông Yevhen Khmara - một cựu Thiếu tướng của Cơ quan An ninh Ukraine (SBU), người đã dành phần lớn sự nghiệp của mình trong lực lượng đặc nhiệm, làm quyền Bộ trưởng Quốc phòng từ ngày 20/7.
Động thái này đã làm bùng phát các cuộc biểu tình lớn trên toàn quốc trong suốt tháng 7, với những người biểu tình yêu cầu phục chức cho ông Fedorov.
Về phần mình, ông Fedorov từ chối các vị trí khác do Tổng thống Zelensky đề nghị, chủ yếu liên quan đến việc củng cố lĩnh vực công nghệ quân sự của Ukraine, đồng thời khẳng định ông chỉ trở lại chính phủ với cương vị Bộ trưởng Quốc phòng.
Tuy nhiên sau đó vào ngày 19/8, với 312 phiếu ủng hộ và 2 phiếu phản đối, Quốc hội Ukraine ngày 19/8 đã phê chuẩn ông Khmara làm tân Bộ trưởng Quốc phòng.
Binh sỹ Ukraine điều khiển thiết bị bay không người lái (UAV). Ảnh: Bộ Quốc phòng Ukraine/X
Sau khi Tổng thống Zelensky từ chối phục chức Bộ trưởng Quốc phòng cho ông vào đầu tháng này, ông Fedorov đã kêu gọi tổ chức bầu cử trong thời chiến, một động thái gây chia rẽ dư luận, đồng thời vấp phải phản ứng tiêu cực từ những người từng tham gia phong trào yêu cầu khôi phục chức vụ cho ông.
Tuy nhiên, trong cuộc phỏng vấn với Financial Times, ông Fedorov bảo vệ lời kêu gọi tổ chức bầu cử của mình, cho rằng mục đích của việc này không phải là thay thế Tổng thống Zelensky mà là cập nhật hệ thống quản trị của đất nước.
Ông Fedorov chia sẻ: “Điều này không nhằm chống lại ông Zelensky, cũng không nhằm chống lại một cá nhân cụ thể nào. Vấn đề là chúng ta cần phải… cập nhật hệ điều hành của nhà nước”.
Chuyến thăm Mỹ của Fedorov diễn ra sau chuyến thăm Italy, nơi ông xác nhận đã đồng ý đảm nhiệm vai trò cố vấn không hưởng lương cho Bộ trưởng Quốc phòng Italy Guido Crosetto về các công nghệ chiến tranh hiện đại
Ngày 28/8, trong một tuyên bố đăng trên Telegram, cựu Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine cho biết ông đã nhận lời mời của Bộ trưởng Quốc phòng Italy Guido Crosetto làm cố vấn về đổi mới quốc phòng.
Cựu Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine đồng thời tiết lộ rằng ông đã gặp Bộ trưởng Quốc phòng Italy Guido Crosetto tại điểm dừng chân đầu tiên trong chuyến công du quốc tế tập trung vào các dự án số hóa và công nghệ quốc phòng.
Trong cuộc gặp, hai bên đã thảo luận về các hệ thống tự hành, thiết bị bay không người lái (UAV), phòng không và phát triển các hệ sinh thái công nghệ quốc phòng.
“Kinh nghiệm của Ukraine có thể trở thành nền tảng cho một mô hình quốc phòng mới của châu Âu”, ông Fedorov nói, đồng thời cho biết thêm rằng “tương lai của quốc phòng thuộc về những quốc gia có khả năng nhanh chóng thử nghiệm và mở rộng quy mô các giải pháp mới, kết hợp công nghệ với năng lực sản xuất mạnh mẽ”.
Ông Fedorov cho biết trọng tâm chính của mình vẫn sẽ là Ukraine, nơi ông sẽ tiếp tục triển khai các dự án nhằm củng cố năng lực phòng thủ của đất nước và thu hút các nguồn lực quốc tế.
Financial Times đưa tin ông Fedorov cũng đang cân nhắc đảm nhiệm các vai trò cố vấn tương tự với những quốc gia đối tác khác, có thể bao gồm Pháp và Mỹ. Ông từ chối cho biết liệu có kế hoạch gặp các quan chức trong chính quyền Tổng thống Donald Trump trong chuyến thăm Washington hay không.
Ông Fedorov cũng cho biết ông vẫn duy trì liên lạc chặt chẽ với tỷ phú Mỹ và Giám đốc điều hành SpaceX Elon Musk, nhưng từ chối bình luận về việc liệu ông có kế hoạch gặp tỷ phú Musk tại Mỹ hay không.
Ukraine đã phụ thuộc rất nhiều vào hệ thống thông tin liên lạc vệ tinh Starlink của tỷ phú Musk trong suốt cuộc chiến.
Trước đó, ngày 26/8, Tổng thống Zelensky đã trao tặng tỷ phú Musk Huân chương Tự do của Ukraine, trong bối cảnh Kiev tìm kiếm sự chấp thuận của ông để sử dụng Starlink trên các UAV hoạt động bên trong lãnh thổ Liên bang Nga.