Khói lửa bốc lên từ đám cháy rừng trên đảo Crete, Hy Lạp. Ảnh: THX/TTXVN phát
Thông báo được đưa ra trong bối cảnh đám cháy rừng lịch sử tại khu bảo tồn Hautes Fagnes của Bỉ đã kéo dài đến ngày thứ 5, trong khi cháy rừng đang hoành hành tại ít nhất 10 quốc gia thành viên Liên minh châu Âu (EU).
Người phát ngôn Ủy ban châu Âu khẳng định, châu lục này đang nóng lên nhanh gấp đôi so với các châu lục khác và đang trải qua mùa cháy rừng đặc biệt khắc nghiệt. Đây không phải lần đầu tiên văn bản này được nhắc đến. Sáng kiến đã được cả Nghị viện châu Âu (EP) lẫn các nước thành viên yêu cầu từ trước và vừa kết thúc giai đoạn tham vấn cộng đồng. Tuy nhiên, chuỗi thảm họa cháy rừng từ Bỉ đến Tây Ban Nha, Hy Lạp, Pháp và Italy trong mùa Hè 2026 đang đẩy nhanh nhịp độ triển khai.
Khung tổng hợp tương lai được thiết kế để biến khả năng chống chịu khí hậu thành cách tiếp cận mặc định trong các chính sách ở cả cấp EU lẫn các nước thành viên, đồng thời củng cố Chiến lược thích ứng khí hậu của EU được ban hành năm 2021. Phạm vi không chỉ giới hạn ở ứng phó cháy rừng, huy động bảo vệ dân sự và điều phối các biện pháp đoàn kết, dù các hệ thống đó đã vận hành tốt và được kiểm tra nhiều lần trong mùa Hè này. Văn bản còn tác động đến nhiều lĩnh vực rộng hơn, bao gồm môi trường, nông nghiệp và y tế.
Liên quan đến một số nội dung của Thỏa thuận Xanh châu Âu đã bị thu hẹp trong những năm gần đây, Ủy ban bác bỏ mọi cáo buộc về bãi bỏ quy định, khẳng định các biện pháp hiện hành nhằm đơn giản hóa hành chính để giảm gánh nặng cho doanh nghiệp, trong khi các mục tiêu khí hậu vẫn rõ ràng và tham vọng tổng thể không thay đổi.
Thông báo đươc đưa ra trong bối cảnh áp lực chính trị trong nước Bỉ cũng đang tăng mạnh. Ủy ban Nội vụ Hạ viện Bỉ ngày 18/8 đã triệu tập phiên điều trần bất thường để thảo luận về các lỗ hổng trong năng lực ứng phó cháy rừng, từ thiếu máy bay thả nước, thiếu công nghệ phát hiện sớm, đến cơ cấu chỉ huy chưa được thiết kế cho thảm họa liên tỉnh. Nhiều tiếng nói trong Hạ viện đang chỉ ra rằng câu trả lời cho những thiếu hụt đó không thể chỉ đến từ ngân sách quốc gia mà cần một cơ chế EU được thể chế hóa và tài trợ đầy đủ.
Ủy ban châu Âu cho biết kinh nghiệm của mùa Hè 2026 sẽ cần được đưa vào tính toán và xác nhận khung thích ứng khí hậu dự kiến sẽ được trình bày trước cuối năm nay.