Tổng thống Donald Trump lại vướng rắc rối pháp lý sau khi sa thải một công tố viên liên bang. Ảnh: AA/TTXVN phát
Theo CNN, một cựu công tố viên liên bang tại bang Washington đã khởi kiện chính quyền Tổng thống Donald Trump sau khi bị sa thải chưa đầy một giờ kể từ lúc được hội đồng thẩm phán liên bang nhất trí bổ nhiệm vào vị trí Công tố viên liên bang của Khu vực Tây Washington.
Đây được cho là vụ kiện đầu tiên thuộc loại này, trong bối cảnh chính quyền Tổng thống Trump tiếp tục đối mặt với những tranh cãi kéo dài liên quan đến việc đề cử và phê chuẩn các công tố viên liên bang trên cả nước, đồng thời siết chặt quyền kiểm soát hệ thống tư pháp liên bang.
Ông Roger Rogoff, cựu thẩm phán và công tố viên kỳ cựu, được các thẩm phán liên bang lựa chọn làm Công tố viên liên bang khu vực Tây Washington vào tuần trước. Tuy nhiên, chưa đầy một giờ sau khi được bổ nhiệm, ông đã bị Tổng thống Trump cách chức.
Trong đơn kiện nộp ngày 21/7, ông Rogoff lập luận rằng luật pháp quy định rõ các thẩm phán liên bang có quyền bổ nhiệm công tố viên tạm quyền cho đến khi vị trí này được lấp đầy bằng một ứng viên do Tổng thống đề cử và được Thượng viện phê chuẩn.
"Nhưng hiện chưa có bất kỳ ai được đề cử, chứ chưa nói đến việc được Thượng viện phê chuẩn để đảm nhiệm vị trí còn khuyết này", đơn kiện nêu rõ.
Ông Rogoff đề nghị tòa án buộc chính quyền Tổng thống Trump tôn trọng quyết định bổ nhiệm của hội đồng thẩm phán. Đơn kiện cho rằng việc sa thải ông vi phạm Hiến pháp và trao cho Tổng thống quyền thay đổi luật theo ý mình.
"Tổng thống không thể tự trao cho mình thẩm quyền thực hiện các quyết định bổ nhiệm tạm thời này, cũng không thể diễn giải lại luật để yêu cầu quyết định của tòa án phải có sự phê chuẩn của Tổng thống", đơn kiện viết.
Trong khi đó, quyền Bộ trưởng Tư pháp Todd Blanche bảo vệ quyết định của Nhà Trắng. Trên mạng xã hội, ông viết rằng các thẩm phán liên bang có quyền bổ nhiệm công tố viên tạm thời nhưng Tổng thống cũng có quyền sa thải họ.
Ông Blanche cho rằng các thẩm phán tại Khu vực Tây Washington đã không tuân thủ thông lệ lâu nay là tham vấn chính quyền để bảo đảm người được lựa chọn phù hợp với định hướng của chính quyền đương nhiệm. "Roger Rogoff đã bị Tổng thống sa thải", ông viết.
CNN cho biết đã liên hệ Bộ Tư pháp Mỹ để đề nghị bình luận nhưng chưa nhận được phản hồi.
Ông Rogoff không phải là công tố viên liên bang đầu tiên do hội đồng thẩm phán bổ nhiệm rồi nhanh chóng bị chính quyền Trump cách chức. Tuy nhiên, những người tiền nhiệm đều chấp nhận rút lui, để Bộ Tư pháp bổ nhiệm người mà họ lựa chọn.
Thời gian qua, nhiều văn phòng công tố liên bang trên khắp nước Mỹ cũng xảy ra bất đồng giữa các thẩm phán liên bang và chính quyền Tổng thống Trump. Tại một số địa phương, Bộ Tư pháp đã bổ nhiệm người đứng đầu văn phòng công tố, nhưng các thẩm phán cho rằng việc bổ nhiệm không hợp lệ vì thời hạn tạm quyền đã hết trong khi ứng viên mới vẫn chưa được Thượng viện phê chuẩn.
Một trong những vụ việc gây chú ý nhất xảy ra tại Bắc Virginia năm ngoái, khi một thẩm phán liên bang bác bỏ các vụ kiện do quyền Công tố viên liên bang Lindsey Halligan khởi xướng nhằm vào Tổng chưởng lý bang New York Letitia James và cựu Giám đốc FBI James Comey, với lý do bà Halligan không được bổ nhiệm hợp lệ và cũng chưa được Thượng viện phê chuẩn.
Sau đó, bà Halligan rời khỏi vị trí này trong bối cảnh đối mặt với nhiều chỉ trích. Bộ Tư pháp Mỹ hiện vẫn đang kháng cáo các quyết định bác bỏ những vụ kiện nói trên.
Một trường hợp khác là Alina Habba, cựu luật sư riêng của ông Trump, cũng buộc phải từ chức sau khi tòa phúc thẩm kết luận bà không đủ cơ sở pháp lý để giữ chức Công tố viên liên bang tại bang New Jersey.