Khi di sản nghìn năm được tiếp nối bởi sáng tạo

Tối 4/9, tại sân Thái Học, di tích Văn Miếu - Quốc Tử Giám, Đêm Chung kết và Lễ trao giải Cuộc thi “Thiết kế trang phục từ cảm hứng Văn Miếu - Quốc Tử Giám: Khoa phục Việt Nam” do Trung tâm Hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu - Quốc Tử Giám tổ chức, đã diễn ra. Cuộc thi nằm trong khuôn khổ các hoạt động hướng tới kỷ niệm 950 năm thành lập Quốc Tử Giám, trường Quốc học đầu tiên của Việt Nam (1076–2026).

Sau ba tháng phát động, cuộc thi đã nhận được hơn 100 tác phẩm dự thi của sinh viên các ngành thiết kế, mỹ thuật, thời trang đến từ các trường đại học trên cả nước, cùng các nhà thiết kế trẻ có niềm yêu thích và mong muốn tìm hiểu, sáng tạo từ di sản văn hóa Việt Nam.

Cuộc thi được tổ chức qua hai vòng, với quy trình tuyển chọn nghiêm túc, khách quan và minh bạch. Ban Giám khảo gồm các nhà nghiên cứu văn hóa, nhà thiết kế, chuyên gia di sản và giảng viên các trường đại học chuyên ngành thiết kế thời trang đã làm việc nghiêm túc để lựa chọn 30 thiết kế xuất sắc trưng bày tại Văn Miếu - Quốc Tử Giám. Trong đó, 15 thiết kế tiêu biểu nhất được lựa chọn vào vòng chung kết để tranh tài ở các hạng mục giải thưởng.

Giải thưởng cao nhất của cuộc thi, giải thiết kế tiêu biểu “Tinh thần Văn hiến” thuộc về nhà thiết kế Nguyễn Thùy Linh với tác phẩm “Văn huyền”.

Đánh giá về các tác phẩm lọt vào vòng chung kết, nhà thiết kế Quang Hòa, thành viên Ban Giám khảo chia sẻ, ông đặc biệt ấn tượng với sự tìm hiểu nghiêm túc về văn hóa khoa cử và cách các bạn kết hợp đầy sáng tạo giữa giá trị xưa và nhịp sống hôm nay. Mỗi thiết kế là một góc nhìn riêng, góp phần làm phong phú thêm cách cảm nhận về trang phục khoa cử, nơi tinh thần truyền thống được tiếp nối bằng ngôn ngữ thời trang đương đại.

Theo nhà thiết kế Quang Hòa, việc phát huy văn hóa không chỉ dừng lại ở bảo tồn những giá trị thuộc về quá khứ mà còn cần tạo điều kiện để các giá trị ấy tiếp tục được sáng tạo và hiện diện trong đời sống đương đại. Những hoạt động như cuộc thi hướng tới “Khoa phục Việt Nam” có thể trở thành cầu nối giữa di sản và sáng tạo, qua đó góp phần biến các giá trị văn hóa thành nguồn lực cho phát triển công nghiệp văn hóa và quảng bá bản sắc Việt Nam trong quá trình hội nhập.

Tiến sĩ Đường Ngọc Hà, Phó Giám đốc Trung tâm Hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu – Quốc Tử Giám, Phó Trưởng Ban Tổ chức cuộc thi chia sẻ, Ban tổ chức mong muốn đưa những giá trị của di sản Văn Miếu – Quốc Tử Giám đến gần hơn với công chúng thông qua ngôn ngữ thiết kế thời trang đương đại. Cuộc thi không chỉ là một sân chơi dành cho các nhà thiết kế trẻ, mà còn là nơi di sản gặp gỡ sáng tạo, để di sản trở thành nguồn cảm hứng và nguồn lực cho những ý tưởng mới. Qua đó, Văn Miếu – Quốc Tử Giám có thể trở thành không gian kết nối, ươm mầm tài năng trẻ, góp phần xây dựng hệ sinh thái sáng tạo và thúc đẩy phát triển công nghiệp văn hóa.

Văn Miếu – Quốc Tử Giám là biểu tượng của truyền thống hiếu học, đạo lý tôn sư trọng đạo và tinh thần trọng dụng hiền tài của dân tộc Việt Nam. Thông qua ngôn ngữ thiết kế đương đại, những giá trị ấy được tiếp cận theo một cách mới, mở ra những khả năng diễn giải đa dạng, gần gũi hơn với công chúng, đặc biệt là thế hệ trẻ.