Xây dựng hệ sinh thái đổi mới sáng tạo bền vững từ học đường

Khơi dậy tinh thần đổi mới sáng tạo

Để lan tỏa tinh thần đổi mới sáng tạo trong học sinh, thời gian qua, Tây Ninh đã triển khai đồng bộ nhiều hoạt động gắn với giáo dục STEM.

Mới đây, sân chơi trải nghiệm, thi đấu Drone Soccer do Sở Khoa học và Công nghệ tổ chức đã thu hút đông đảo thanh, thiếu nhi khu vực 1 tham gia, với 24 đội thi đến từ 9 trường trung học cơ sở thuộc các phường Tân Ninh, Bình Minh và Long Hoa. Hoạt động này góp phần khơi dậy niềm đam mê công nghệ ngay từ bậc học cơ sở.

Đây cũng là lần đầu tiên học sinh trung học cơ sở tại Tây Ninh được tiếp cận một mô hình thi đấu công nghệ hiện đại Drone Soccer, trong khuôn khổ Tuần lễ “Khoa học công nghệ, Đổi mới sáng tạo và Chuyển đổi số” năm 2026. Qua đó, một không gian học tập mới được mở ra, nơi lý thuyết gắn với thực hành, giúp học sinh tiếp cận công nghệ theo cách trực quan, sinh động hơn.

Ông Nguyễn Trung Hiếu, Phó giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Tây Ninh cho biết, mục tiêu của chương trình không chỉ dừng lại ở một giải đấu mà hướng tới xây dựng môi trường giáo dục STEM - Drone sinh động. Qua đó, học sinh được làm quen với công nghệ, rèn luyện kỹ năng số, tinh thần làm việc nhóm, đồng thời nâng cao ý thức tuân thủ các quy định về an toàn bay.

Từ thực tế tham gia, em Lê Đức Mạnh, học sinh lớp 7A2, Trường Trung học cơ sở Nguyễn Văn Trỗi (phường Bình Minh) chia sẻ, cuộc thi đã giúp em rèn luyện nhiều kỹ năng quan trọng như điều khiển thiết bị bay, khả năng phối hợp và tinh thần làm việc nhóm. Những trải nghiệm này không chỉ mang lại sự hứng thú mà còn giúp em và các bạn thêm tự tin, bản lĩnh trong học tập và hoạt động thực tiễn.

Ở góc độ nhà trường, cô Lê Thị Hương, Hiệu trưởng Trường Trung học cơ sở Nguyễn Văn Trỗi cho biết, giáo dục STEM là một trong những trọng tâm trong định hướng phát triển. Thông qua các hoạt động trải nghiệm, học sinh không chỉ tiếp cận kiến thức một cách sinh động mà còn rèn luyện kỹ năng làm việc nhóm, tư duy sáng tạo và khả năng thích ứng. Kết quả đạt được cho thấy hiệu quả của sự quan tâm, hỗ trợ từ các cấp, ngành và địa phương trong việc đổi mới giáo dục.

Cùng với đó, sự tham gia của các đơn vị đồng hành cũng góp phần quan trọng trong việc đưa STEM vào trường học. Công ty cổ phần Giáo dục Khoa học Công nghệ Ichi Skill là một trong những đơn vị trực tiếp triển khai các chương trình giáo dục kỹ năng, STEM tại nhiều trường học, trong đó có tỉnh Tây Ninh.

Chị Thái Thị Như Ý, Giám đốc Kinh doanh của công ty cho biết, đơn vị tập trung xây dựng các nội dung gắn với đổi mới sáng tạo cho học sinh, nổi bật là các mô hình học tập trải nghiệm như Drone Soccer, cờ vua vận động kết hợp STEM cùng nhiều hoạt động sáng tạo khác. Với định hướng triển khai đồng bộ, gắn lý thuyết với thực tiễn, đơn vị đang từng bước mở rộng chương trình đến nhiều tỉnh, thành, góp phần thúc đẩy đổi mới giáo dục và nâng cao chất lượng học sinh.

“Thông qua các chương trình này, học sinh không chỉ được tiếp cận công nghệ theo hướng trực quan mà còn từng bước phát triển tư duy chiến lược, khả năng làm việc nhóm và năng lực giải quyết vấn đề, đó là những kỹ năng thiết yếu trong bối cảnh chuyển đổi số”, chị Thái Thị Như Ý nhấn mạnh.

Tạo hướng đi bền vững

Từ những hoạt động cụ thể trong trường học, Tây Ninh đang từng bước cụ thể hóa định hướng phát triển đổi mới sáng tạo theo Kế hoạch triển khai các hoạt động đổi mới sáng tạo năm 2026 của UBND tỉnh.

Theo ông Phạm Tấn Hòa, Phó Chủ tịch UBND tỉnh, việc triển khai kế hoạch nhằm thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia. Tỉnh tập trung triển khai đồng bộ các hoạt động đổi mới sáng tạo, khởi nghiệp đổi mới sáng tạo theo hướng thiết thực, hiệu quả; qua đó nâng cao năng lực cho doanh nghiệp, tổ chức và cá nhân, thúc đẩy hình thành và phát triển các mô hình sáng tạo.

Theo định hướng này, Tây Ninh tăng cường kết nối các chủ thể trong hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, gồm Nhà nước, viện - trường, doanh nghiệp và nhà đầu tư; đồng thời phát huy vai trò điều phối của cơ quan quản lý nhà nước nhằm nâng cao hiệu quả hỗ trợ, ươm tạo và phát triển khởi nghiệp sáng tạo trên địa bàn tỉnh.

Song song đó, tỉnh định hướng phát triển hệ sinh thái đổi mới sáng tạo theo hướng liên kết mở, từng bước kết nối với Thành phố Hồ Chí Minh, vùng Đông Nam Bộ cũng như các hệ sinh thái trong nước và quốc tế, nhằm tận dụng hiệu quả nguồn lực về tri thức, công nghệ, chuyên gia và thị trường.

Riêng trong lĩnh vực giáo dục, nội dung đổi mới sáng tạo, khởi nghiệp và STEM được xác định là trọng tâm, được lồng ghép vào chương trình đào tạo. Các hoạt động tập huấn, bồi dưỡng kỹ năng tư duy sáng tạo cho học sinh, sinh viên được tăng cường; đồng thời đẩy mạnh gắn kết giữa nhà trường với doanh nghiệp và các tổ chức khoa học công nghệ.

Bên cạnh đó, nhiều sự kiện lớn được tỉnh tổ chức như: khánh thành Trung tâm Đổi mới sáng tạo tỉnh Tây Ninh, Tuần lễ Khoa học và Công nghệ, Ngày hội khởi nghiệp đổi mới sáng tạo (Techfest Tây Ninh 2026), cùng các hội thi sáng tạo kỹ thuật, tin học trẻ, Robocon… góp phần tạo môi trường thuận lợi để phát hiện, bồi dưỡng và phát triển các ý tưởng sáng tạo.

Theo UBND tỉnh Tây Ninh, các hoạt động được triển khai theo hướng có trọng tâm, phù hợp với điều kiện thực tế của địa phương, gắn với các chương trình phát triển kinh tế - xã hội nhằm huy động tối đa nguồn lực. Các chính sách hỗ trợ doanh nghiệp đổi mới sáng tạo cũng được chú trọng thực hiện, tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp và startup tiếp cận, phát triển.

Về lâu dài, Tây Ninh tập trung hoàn thiện và đưa vào vận hành Trung tâm Đổi mới sáng tạo, phát triển hạ tầng khoa học công nghệ, đồng thời đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao phục vụ hệ sinh thái đổi mới sáng tạo. Trong đó, giáo dục tiếp tục giữ vai trò nền tảng, góp phần hình thành tư duy và năng lực sáng tạo cho thế hệ trẻ.

Từ những bước đi cụ thể và đồng bộ, Tây Ninh đang từng bước xây dựng hệ sinh thái đổi mới sáng tạo bền vững, bắt đầu từ học đường. Những sân chơi như Drone Soccer không chỉ mang tính trải nghiệm mà còn góp phần nuôi dưỡng đam mê công nghệ, tạo nền tảng cho nguồn nhân lực sáng tạo trong tương lai.