Kết nối lòng dân trong kỷ nguyên số

Những mô hình số lan tỏa từ cơ sở

Thời gian qua, Ban Thường trực Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố Hà Nội đã chủ động phối hợp với các cơ quan liên quan triển khai nhiều nội dung chuyển đổi số trong hệ thống MTTQ theo hướng đồng bộ từ thành phố đến cơ sở, từng bước hình thành nền tảng cho việc đổi mới phương thức hoạt động trong điều kiện mới. Đặc biệt, thông qua mô hình "Mặt trận số Thủ đô" trên ứng dụng iHanoi, các ý kiến, kiến nghị của người dân được tiếp nhận, xử lý, phản hồi kịp thời, công khai, minh bạch; đồng thời trở thành công cụ hiệu quả để tuyên truyền, vận động nhân dân tham gia các phong trào bằng phương thức số. 

Theo bà Bùi Huyền Mai, Ủy viên Ban Thường vụ Thành ủy, Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố Hà Nội, Phó Chủ tịch không chuyên trách Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam, nếu trước đây để ý kiến phản ánh của bà con về ngõ, phố ngập lụt hay ô nhiễm môi trường đến được cấp có thẩm quyền đôi khi phải mất cả tháng qua các cuộc họp tổ dân phố và rất nhiều đơn từ nhưng  hiện nay, chỉ cần một chiếc Smartphone, một vài thao tác đơn giản trên ứng dụng iHanoi, tiếng nói của người dân ngay lập tức đến bàn làm việc của lãnh đạo có thẩm quyền giải quyết theo thời gian thực. Chuyển đổi số không chỉ là công nghệ mà thực sự là cuộc cách mạng về tư duy. Khác với chính quyền số hướng tới mục tiêu là quản trị xã hội, mục tiêu chuyển đổi số của Mặt trận hướng tới kết nối, lắng nghe, phát huy dân chủ xã hội chủ nghĩa, củng cố niềm tin, giữ ổn định từ cơ sở.

MTTQ các cấp tỉnh Nghệ An đã chủ động, tích cực tham gia vận động nhân dân hưởng ứng phong trào "Bình dân học vụ số" với nhiều cách làm sáng tạo, linh hoạt, phù hợp với thực tiễn. Ngoài việc duy trì, phát huy hiệu quả hoạt động trên trang Fanpage, Facebook, công tác tuyên truyền được thực hiện trực tiếp tại các khu dân cư với phương châm "đi từng ngõ, gõ từng nhà, hướng dẫn từng người" được vận dụng linh hoạt, giúp người dân dễ hiểu, dễ tiếp cận, từng bước thay đổi thói quen, tiếp cận thông tin, ứng dụng truy cập nền tảng số. Cùng với đó, MTTQ Việt Nam các cấp tích cực hỗ trợ người dân, đặc biệt là đoàn viên, hội viên nông dân hướng dẫn tổ hợp tác, hợp tác xã từng bước đưa các sản phẩm OCOP lên các sàn thương mại điện tử. Hoạt động này mở ra thị trường tiêu thụ mới, nhiều tiềm năng, góp phần nâng cao giá trị sản phẩm, tăng thu nhập cho người dân, tạo điều kiện để người dân làm quen với môi trường số theo hướng hiệu quả. 

Công tác chuyển đổi số cũng đã được triển khai đến MTTQ cấp phường, xã. Phường Hạc Thành, tỉnh Thanh Hóa đổi mới mạnh mẽ công tác tuyên truyền, vận động nhân dân trên môi trường số, từ Cổng thông tin điện tử, đến các trang Fanpage, Zalo OA, Mini App "Mặt trận số". Kết quả, thông việc kết nối vận động các nhóm thiện nguyện, cộng đồng doanh nghiệp, nhân dân, đã có 17,458 tỷ đồng ủng hộ việc xây mới và sửa chữa 267 nhà Đại đoàn kết. Thực hiện phong trào "Toàn dân đoàn kết, xây dựng đời sống văn hoá" gắn với cuộc vận động "Người dân Hạc Thành nói lời hay, làm việc tốt, hành động thân thiện" đã có 106/125 Tổ dân phố đạt tiêu chí kiểu mẫu; gia đình văn hóa đạt 87,5%; cơ quan, doanh nghiệp đạt tiêu chí kiểu mẫu bình quân đạt 84,8%. Đây không chỉ là con số về truyền thông, mà là kết quả phản ánh rõ nét sự thay đổi căn bản trong tư duy, phương thức tuyên truyền, vận động nhân dân của Mặt trận cơ sở trong kỷ nguyên số. 

Ủy ban MTTQ phường Hà Tu (Quảng Ninh) đã chủ động nghiên cứu, xây dựng, triển khai sản phẩm ứng dụng "Số hóa bản đồ phường Hà Tu 4.0". Với giao diện trực quan, hiện đại, dễ sử dụng trên nền tảng máy tính, điện thoại thông minh, ứng dụng tích hợp nhiều tiện ích, cho phép người dùng dễ dàng tra cứu thông tin địa điểm, xem hình ảnh thực tế, xác định chính xác vị trí trên bản đồ...Không chỉ nâng cao khả năng tiếp cận thông tin cho người dân, ứng dụng còn góp phần quảng bá hình ảnh, giá trị văn hóa và tiềm năng phát triển của địa phương. 

Thực tiễn chuyển đổi số trong công tác Mặt trận tại cơ sở cho thấy: Khi có quyết tâm chính trị cao, cách làm bài bản, sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị, sự đồng thuận của nhân dân, chuyển đổi số thực sự trở thành động lực đổi mới mạnh mẽ nội dung, phương thức hoạt động, góp phần nâng cao vị trí, vai trò của MTTQ Việt Nam trong tình hình mới. 

Kết nối, lắng nghe, đồng hành cùng nhân dân

Bà Hà Thị Nga, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Chủ tịch - Tổng Thư ký Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam, Phó Trưởng Ban Thường trực Ban Chỉ đạo Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số khẳng định: Đối với MTTQ Việt Nam, chuyển đổi số không chỉ là yêu cầu khách quan của thời đại, còn là công cụ hữu hiệu để đổi mới phương thức hoạt động, nâng cao chất lượng công tác tuyên truyền, vận động, tập hợp các tầng lớp nhân dân. Thông qua các nền tảng số, Mặt trận có điều kiện lắng nghe nhân dân rộng rãi hơn, kịp thời hơn, khách quan và toàn diện hơn.

Tất cả hoạt động của MTTQ Việt Nam, trong đó có chuyển đổi số đều hướng đến mục tiêu cao nhất là phục vụ nhân dân ngày càng tốt hơn, đặc biệt là người dân ở vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc thiểu số, miền núi, biên giới, hải đảo - những nơi còn nhiều khó khăn về điều kiện tiếp cận thông tin, dịch vụ và hạ tầng số. 

Thời gian qua, Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam đã triển khai vận hành Hệ thống thông tin và điều hành tác nghiệp của MTTQ thống nhất từ cấp Trung ương đến cấp xã (bao gồm MTTQ các cấp và các tổ chức chính trị - xã hội, các Hội quần chúng do Đảng, Nhà nước giao nhiệm vụ). Trên toàn hệ thống đã có 49.757 tài khoản sử dụng hệ thống thông tin điều hành tác nghiệp. Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam cũng vận hành nền tảng Mặt trận số, gồm các phân hệ: Cổng Mặt trận số 24/7 - Tiếp nhận, xử lý phản ánh kiến nghị của người dân; hệ thống Cơ sở dữ liệu online; hệ thống theo dõi tiến độ, kết quả đại hội MTTQ các cấp; chuyên trang Thông tin bầu cử của Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam; vận hành Thư viện số cộng đồng - Hỗ trợ người dân tra cứu sử dụng dịch vụ công, tra cứu thông tin, hỏi đáp về pháp luật; vận hành phần mềm nắm bắt tình hình dư luận trên không gian mạng.

Cổng Mặt trận số 24/7 được coi là kênh quan trọng để MTTQ Việt Nam tiếp nhận phản ánh, kiến nghị của người dân trong nước, đồng thời lắng nghe tâm tư, nguyện vọng của đồng bào ta ở nước ngoài. Qua đó, Mặt trận không chỉ tiếp nhận những phản ánh về khó khăn, vướng mắc, bất cập trong thực tiễn, còn ghi nhận sự đồng thuận, chia sẻ, ủng hộ của nhân dân đối với chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước. Các nền tảng số của MTTQ Việt Nam đã góp phần quan trọng giúp nắm bắt tình hình nhân dân, phản ánh kịp thời những vấn đề phát sinh, đồng thời tăng cường sự gắn bó giữa Mặt trận với nhân dân.

Cùng với việc triển khai các nền tảng số trong toàn hệ thống, MTTQ Việt Nam đã phối hợp với một số địa phương xây dựng, thử nghiệm, nhân rộng các mô hình chuyển đổi số ở cơ sở. Thực tiễn cho thấy, những mô hình sát với nhu cầu của người dân, gắn với nhiệm vụ của cán bộ cơ sở, có sự tham gia của cộng đồng đem lại hiệu quả thiết thực. Mặt trận sẽ tổ chức đánh giá, rút kinh nghiệm để lựa chọn cách làm phù hợp, hiệu quả, có khả năng nhân rộng. 

Để "không ai bị bỏ lại phía sau trong không gian số", bà Hà Thị Nga khẳng định thời gian tới, MTTQ sẽ tập trung vào việc hoàn thiện, vận hành ổn định các nền tảng số dùng chung trong hệ thống, bảo đảm tính liên thông, thống nhất, an toàn, bảo mật và dễ sử dụng; đẩy mạnh hỗ trợ, tổ chức các lớp tập huấn quy mô nhỏ theo phương thức "cầm tay chỉ việc" cho đội ngũ cán bộ Mặt trận cấp cơ sở, để mỗi người có được các kỹ năng đáp ứng yêu cầu trong công cuộc chuyển đổi số. 

Cùng đó, MTTQ, các tổ chức chính trị - xã hội, các Hội quần chúng do Đảng và Nhà nước giao nhiệm vụ tiếp tục đẩy mạnh tuyên truyền, nâng cao nhận thức để mỗi người dân thấy được sự cần thiết trong việc tham gia vào công cuộc chuyển đổi số, bởi chỉ khi có sự tham gia của người dân, công cuộc chuyển đổi số mới thực sự đạt kết quả như mong muốn.

Mỗi tổ chức chính trị - xã hội cần phát huy vai trò trong tuyên truyền, vận động, hướng dẫn và hỗ trợ đoàn viên, hội viên. Khi từng tổ chức làm tốt phần việc của mình, khi từng cán bộ, đoàn viên, hội viên trở thành lực lượng nòng cốt hỗ trợ cộng đồng trong chuyển đổi số sẽ tạo được sức lan tỏa rộng rãi trong xã hội, góp phần rất quan trọng cho quá trình hiện thực hóa Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số - bà Hà Thị Nga nêu rõ.