Công nghệ tái định nghĩa năng lực cạnh tranh quốc gia

Công nghệ và trí tuệ nhân tạo đang tái định nghĩa năng lực cạnh tranh quốc gia; trong khi dữ liệu và chuyển đổi xanh đang thiết lập quyền lực, mô hình phát triển.

Thông điệp trên được Thủ tướng Lê Minh Hưng đưa ra tại Diễn đàn Tương lai ASEAN 2026 (ASEAN Future Forum - AFF 2026). Cụ thể, ASEAN không chỉ là nơi công nghệ được tiêu thụ, mà phải trở thành nơi công nghệ được tạo ra, trở thành nơi các chuỗi giá trị được định hình. Điều đó đòi hỏi ASEAN phải đầu tư mạnh mẽ hơn cho khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, kinh tế số và nguồn nhân lực chất lượng cao, tiến tới hình thành một hệ sinh thái công nghệ và số hóa mang bản sắc ASEAN.

Quyết sách lớn của các quốc gia ASEAN

ASEAN đang tăng tốc đầu tư vào công nghệ như một động lực cạnh tranh mới. Singapore thành lập Hội đồng AI Quốc gia do Thủ tướng Lawrence Wong trực tiếp chủ trì, xác định AI là "hạ tầng quốc gia" cần được điều phối tập trung. Thay vì cạnh tranh phát triển các mô hình AI nền tảng, Singapore định vị mình là trung tâm triển khai và quản trị AI có trách nhiệm của khu vực.

Chú thích ảnh
Thủ tướng Lê Minh Hưng phát biểu tại Phiên khai mạc Diễn đàn Tương lai ASEAN lần thứ ba. Ảnh: Dương Giang/TTXVN

Malaysia cũng nổi lên là nền kinh tế số tăng trưởng nhanh nhất Đông Nam Á với mức tăng 19%, đóng góp 25,5% GDP năm 2025. Quốc gia này đang đẩy mạnh đầu tư vào AI thông qua Khung quốc gia về AI (AI Nation Framework), đồng thời phát triển hạ tầng đám mây AI quốc gia nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh trong nền kinh tế số. Còn Indonesia đặt cược vào AI và bán dẫn để chuyển dịch từ nền kinh tế dựa vào tài nguyên sang các ngành công nghệ giá trị cao, thị trường bán dẫn nước này được dự báo tăng từ 5,08 tỷ USD năm 2025 lên 7,07 tỷ USD vào năm 2030.

Đáng chú ý, Việt Nam cũng đang thúc đẩy mạnh mẽ khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số thông qua hàng loạt chính sách lớn như Nghị quyết 57-NQ/TW, Quyết định 21/2026/QĐ-TTg về công nghệ chiến lược và Quyết định 982/2026/QĐ-TTg về phát triển doanh nghiệp công nghệ số vươn ra toàn cầu. Sau hơn một năm triển khai Nghị quyết 57, tỷ trọng kinh tế số năm 2025 đã đạt khoảng 18,72% GDP, tiệm cận mục tiêu 20% của cả giai đoạn.

Cánh tay nối dài của năng lực cạnh tranh quốc gia

Chính sách dù quyết liệt đến đâu cũng chỉ là khung pháp lý. Năng lực cạnh tranh thực sự của một quốc gia được tạo ra bởi những doanh nghiệp cụ thể, với những sản phẩm cụ thể, trên những thị trường cụ thể. Trong bức tranh đó, các tập đoàn lớn của Việt Nam đang chứng minh rằng họ là những cánh tay nối dài của năng lực cạnh tranh quốc gia.

Viettel đang chuyển mình thành tập đoàn công nghệ có khả năng làm chủ công nghệ lõi ở tầm toàn cầu. Từ một nhà mạng viễn thông, Viettel đã vươn lên trở thành Tập đoàn Công nghiệp Công nghệ cao, làm chủ hơn 300 công nghệ lõi và xây dựng thành công hệ sinh thái 5G hoàn chỉnh.

Ở lĩnh vực công nghiệp và công nghệ xanh, Vingroup đang góp phần đưa Việt Nam hiện diện trên bản đồ xe điện thế giới thông qua VinFast. Doanh nghiệp này không chỉ xây dựng hệ sinh thái xe điện hoàn chỉnh mà còn mở rộng sản xuất sang các thị trường như Ấn Độ, Indonesia và Bắc Mỹ.

Trong làn sóng chuyển đổi số, chuyển đổi AI diễn ra trên quy mô toàn cầu, FPT tiếp tục khẳng định vị thế Việt Nam trên bản đồ công nghệ số thế giới. Hiện tập đoàn này đang triển khai chuyển đổi số và chuyển đổi AI cho khách hàng tại 30 quốc gia, đặc biệt tại các thị trường khó tính như Nhật Bản, Mỹ và châu Âu...

Chú thích ảnh
FPT sẵn sàng cung cấp dịch vụ GPU Cloud sử dụng NVIDIA HGX B300 .

Đồng thời, FPT cũng sở hữu hai nhà máy AI đứng trong Top 500 siêu máy tính thế giới, cùng nền tảng FleziPT với phương pháp, quy trình và giải pháp chuyển đổi AI đã được kiểm chứng hiệu quả trong thực tiễn. Mới đây nhất, nhằm giúp các tổ chức, doanh nghiệp thúc đẩy nhanh quá trình chuyển đổi AI mang lại giá trị kinh doanh thực tế, FPT đã đưa ra Khung năng lực AI-Native 5 cấp độ - CASAN. Khung năng lực này cung cấp lộ trình bài bản, giúp các tổ chức, doanh nghiệp tránh triển khai rời rạc, từ đó tối ưu hóa hiệu quả vận hành và chuyển đổi AI trên quy mô toàn doanh nghiệp.

Trong bối cảnh AI, dữ liệu và chuyển đổi xanh đang viết lại các quy tắc cạnh tranh toàn cầu, lợi thế của một quốc gia không chỉ được quyết định bởi nguồn lực sẵn có mà còn bởi khả năng tạo dựng những doanh nghiệp đủ năng lực làm chủ công nghệ và cạnh tranh trên thị trường quốc tế. Khi ngày càng nhiều doanh nghiệp Việt Nam tham gia sâu vào các chuỗi giá trị toàn cầu, đưa công nghệ vào giải quyết những bài toán thực tiễn và tạo ra giá trị mới cho khách hàng, đó không chỉ là thành công của riêng doanh nghiệp, mà còn góp phần nâng cao vị thế của Việt Nam trong nền kinh tế số toàn cầu.

XL/Báo Tin tức và Dân tộc
Phát triển công nghệ chiến lược bằng tư duy hành động mới
Phát triển công nghệ chiến lược bằng tư duy hành động mới

Trong bối cảnh cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư diễn ra mạnh mẽ, năng lực cạnh tranh của mỗi quốc gia ngày càng phụ thuộc vào khả năng làm chủ công nghệ lõi và tạo ra các sản phẩm có giá trị gia tăng cao. Đây được xem là yếu tố then chốt để nâng cao năng lực tự chủ, tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu và tạo nền tảng cho tăng trưởng bền vững.

Chia sẻ:

doanh nghiệp - Sản phẩm - Dịch vụ

Các đơn vị thông tin của TTXVN