Tổng thống Mỹ Donald Trump trong bài phát biểu về chiến dịch quân sự nhằm vào Iran, tại Washington DC. Ảnh: ANI/TTXVN
Theo tờ El Pais, giá xăng tăng cùng nguy cơ xung đột kéo dài đang làm suy giảm sự ủng hộ dành cho tổng thống, đồng thời đe dọa triển vọng tranh cử của nhiều nghị sĩ đang chuẩn bị bước vào cuộc bầu cử năm nay.
Trong bối cảnh cuộc chiến giữa Mỹ, Israel và Iran bước sang tuần thứ ba, các cuộc tranh luận tại Washington, D.C. xoay quanh câu hỏi khi nào và như thế nào chiến sự sẽ kết thúc. Tổng thống Trump hôm 9/3 cho rằng một kết thúc đang đến gần, viện dẫn sự hỗn loạn trên thị trường. Tuy nhiên, ông cũng khẳng định điều đó chỉ xảy ra khi Tehran “đầu hàng vô điều kiện”. Trong một cuộc phỏng vấn với trang tin Axios, nhà lãnh đạo Mỹ lại nói chiến dịch sẽ chấm dứt khi chính ông quyết định.
Những phát biểu mâu thuẫn này làm gia tăng sự mơ hồ về mục tiêu và thời gian của cuộc chiến. Chỉ trong tuần đầu tiên, ông Trump đã đưa ra hàng loạt lý do khác nhau cho việc phát động chiến dịch quân sự. Thời gian dự kiến cho cuộc chiến cũng thay đổi liên tục: từ “vài ngày”, “bốn tuần” rồi “năm tuần”, cho đến “bao lâu cũng được”. Hôm 11/3, khi phát biểu tại Cincinnati, bang Ohio, ông Trump thậm chí mô tả chiến dịch nhằm vào Tehran chỉ là “một sự gián đoạn nhỏ kéo dài hai tuần”.
Dù còn nhiều điều chưa rõ, có một thực tế ngày càng rõ ràng: cuộc chiến không mang lại lợi ích chính trị cho các nghị sĩ Cộng hòa, những người đang bước vào năm bầu cử. Một số người bắt đầu công khai gây sức ép để tổng thống tìm cách kết thúc xung đột.
Trong cuộc bầu cử tháng 11 tới, toàn bộ 435 ghế tại Hạ viện Mỹ và 1/3 số ghế tại Thượng viện sẽ được bầu lại. Một cuộc chiến ở Trung Đông - điều mà ông Trump từng hứa sẽ không xảy ra nếu ông trở lại Nhà Trắng - khó có thể trở thành thông điệp tranh cử hấp dẫn, đặc biệt khi nó có thể đẩy lạm phát và giá xăng tăng cao.
Thượng nghị sĩ Cộng hòa Josh Hawley của bang Missouri cho rằng cuộc chiến nên sớm đi đến hồi kết. Phát biểu tại một sự kiện của trang tin nghị viện Punchbowl News, ông nói: “Chúng ta càng sớm đạt được điều mà tổng thống đã nói hôm qua - một kết thúc rõ ràng và mang tính quyết định - thì càng tốt”. Sau đó, trên kênh Fox News, ông cho rằng đã đến lúc “tuyên bố chiến thắng” và cảm ơn các binh sĩ vì sự phục vụ của họ.
Chiến dịch quân sự hiện bước sang ngày thứ 13, với khu vực tác chiến tập trung quanh eo biển Hormuz, nơi những diễn biến căng thẳng đang làm dấy lên lo ngại về tác động đối với thị trường dầu mỏ toàn cầu.
Tại một cuộc họp kín của các nghị sĩ Cộng hòa do Viện Quốc hội tổ chức ở Doral, bang Florida, ông Trump tuyên bố rằng “cuộc chiến đã rất hoàn chỉnh”. Tại diễn đàn này, Chủ tịch Hạ viện Mike Johnson gọi cuộc xung đột - thuật ngữ mà ông cố tránh - chỉ là “một biến động tạm thời”. Nghị sĩ Lisa McClain mô tả tình hình là “khoảnh khắc nhất thời”, trong khi nghị sĩ Nicole Malliotakis cho rằng những biến động kinh tế do chiến tranh gây ra sẽ chỉ mang tính “ngắn hạn”.
Trước thềm bầu cử giữa nhiệm kỳ, nhiều nghị sĩ Cộng hòa tỏ ra thoải mái hơn với thông điệp mà ông Trump đưa ra cách đây vài tuần trong bài phát biểu Thông điệp Liên bang trước Quốc hội. Khi đó, ông nhấn mạnh giá xăng đã giảm mạnh so với thời chính quyền tiền nhiệm Joe Biden.
Tuy nhiên, theo dữ liệu của Hiệp hội Ô tô Mỹ (AAA), giá xăng trung bình tại Mỹ vào chiều 11/3 (theo giờ địa phương) đã lên tới 3,58 USD/gallon, mức cao nhất trong 21 tháng sau 11 ngày tăng liên tiếp.
Những con số này khiến một số cố vấn Nhà Trắng kín đáo khuyến nghị tổng thống tìm cách rút khỏi cuộc chiến, với lập luận rằng quân đội đã đạt được phần lớn mục tiêu. Theo tờ Wall Street Journal, các cố vấn lo ngại rằng một cuộc xung đột kéo dài có thể làm suy giảm sự ủng hộ của cử tri đối với chiến dịch quân sự của ông Trump, trong khi các cuộc thăm dò cho thấy đa số người Mỹ không ủng hộ việc nước này tham gia chiến tranh với Iran.
Tuy vậy, Thư ký báo chí Nhà Trắng Karoline Leavitt bác bỏ các thông tin này, gọi đó là “những tin đồn vô căn cứ từ các nguồn ẩn danh”. Bà khẳng định các trợ lý hàng đầu của tổng thống đang tập trung đảm bảo Chiến dịch "Cơn cuồng nộ dữ dội" tiếp tục thành công và việc kết thúc chiến dịch sẽ do tổng tư lệnh quyết định.
Dù vậy, trong nội bộ đảng Cộng hòa vẫn xuất hiện những tiếng nói khác nhau. Thượng nghị sĩ Lindsey Graham – một trong những đồng minh trung thành nhất của ông Trump – thậm chí kêu gọi Saudi Arabia và các quốc gia Arab khác tham gia chiến dịch của Mỹ và Israel. Ông còn tuyên bố sẽ kêu gọi cử tri tại South Carolina sẵn sàng gửi con em của họ tới Middle East chiến đấu.
Phát biểu này đã vấp phải chỉ trích ngay trong chính đảng Cộng hòa. Hai nghị sĩ Nancy Mace và Anna Paulina Luna cho rằng nếu ông Graham muốn tham chiến trong một cuộc xung đột ở nước ngoài, “ông ấy nên là người đầu tiên tình nguyện”.