Nóng trong tuần: Đông đảo người dân Iran dự lễ tang cố Lãnh tụ Tối cao; Châu Âu bước vào đợt nắng nóng thứ hai

Đông đảo người dân dự lễ tang cố Lãnh tụ Tối cao Khamenei

Hàng vạn người dân Iran ngày 4/7 đã đổ về khu vực thánh đường Hồi giáo Grand Mosalla ở trung tâm thủ đô Tehran để tham dự lễ tang cố lãnh đạo tối cao Ali Khamenei, trong bối cảnh chính quyền tổ chức chuỗi nghi lễ kéo dài nhiều ngày với quy mô lớn chưa từng có.

Ngay từ rạng sáng, các tuyến phố quanh khu vực thánh đường đã chật kín người đưa tang, nhiều người phải chờ đợi qua đêm để được vào bên trong. Khi cổng thánh đường mở, dòng người nhanh chóng tràn vào khuôn viên, mang theo cờ, biểu ngữ và chân dung ông Khamenei. Đến khoảng 8 giờ sáng, khu vực lễ tang ngoài trời đã ghi nhận khoảng 10.000 người, được bố trí ngồi tách biệt giữa nam và nữ.

Lễ tang được tổ chức trong bối cảnh Iran tiến hành chuỗi nghi lễ kéo dài sáu ngày tại năm thành phố, được cho là nhằm truyền tải thông điệp chính trị và tôn giáo về sự đoàn kết và kháng cự. Theo ban tổ chức, tổng số người tham dự có thể lên tới 36 triệu người trong các hoạt động liên quan.

Ông Khamenei, 86 tuổi, được mô tả là lãnh đạo tối cao của Iran trong 37 năm trước khi qua đời trong cuộc không kích hồi tháng 2 do Israel và Mỹ thực hiện. Quan tài của ông được đặt cùng các thành viên gia đình thiệt mạng trong vụ tấn công.

Không khí buổi lễ đan xen giữa nghi thức tôn giáo, âm nhạc cách mạng và các hoạt động tưởng niệm. Các quan chức Iran cho biết lễ tang được tổ chức với quy mô lớn nhưng có kiểm soát nhằm tránh tình trạng chen lấn từng xảy ra trước đây. Đến trưa, khi nhiệt độ tăng lên khoảng 36 độ C, số người tham dự bắt đầu giảm dần theo khuyến cáo của ban tổ chức.

Bên ngoài thánh đường, hàng trăm quầy hàng cung cấp đồ ăn và nước uống miễn phí cho người dân, trong khi nhiều tình nguyện viên nghỉ lại qua đêm trong trường học, lều trại hoặc phương tiện cá nhân. Một số hoạt động hỗ trợ nhân đạo như phát lương thực, nước uống và làm mát đám đông được triển khai trên diện rộng.

Người tham dự bày tỏ sự thương tiếc sâu sắc đối với ông Khamenei, cho rằng ông là biểu tượng lãnh đạo tinh thần của đất nước.

Trên các tuyến phố xung quanh, nhiều biểu ngữ mang nội dung tôn vinh ông Khamenei tiếp tục được treo, cùng sự xuất hiện của quốc kỳ Iran trong đám đông. Một số hoạt động truyền thông và phát biểu mang tính đối lập với phương Tây, đặc biệt là Mỹ, cũng được ghi nhận.

Giới quan sát cho rằng quy mô và tính chất của lễ tang không chỉ phản ánh sự kiện tôn giáo mà còn mang ý nghĩa chính trị sâu sắc, trong bối cảnh căng thẳng khu vực tiếp tục gia tăng.

Châu Âu bước vào đợt nắng nóng thứ hai

Trong tuần qua, nắng nóng cực đoan tiếp tục bao trùm nhiều khu vực châu Âu, sau khi Pháp ghi nhận hơn 2.000 ca tử vong vượt mức trong tuần cuối tháng 6, giữa đợt nhiệt độ kỷ lục được đánh giá là một trong những đợt nghiêm trọng nhất trong nhiều năm trở lại đây.

Bộ Y tế Pháp cho biết số ca tử vong trong tuần từ 22-28/6 đã tăng thêm 2.025 ca, tương đương mức tăng 29% so với tuần trước đó. Tình trạng gia tăng chủ yếu ghi nhận ở nhóm người trên 45 tuổi, trong đó riêng khu vực Paris tăng tới 62%.

Pháp từng trải qua ngày nóng nhất trong lịch sử vào ngày 24/6, khi nhiệt độ tại Paris gần chạm 41 độ C và khoảng một nửa lãnh thổ được đặt trong cảnh báo nắng nóng mức đỏ. Cơ quan y tế nước này nhận định số liệu có thể thấp hơn thực tế.

Tình hình nắng nóng không chỉ ảnh hưởng đến Pháp mà còn lan rộng sang nhiều nước châu Âu. Bỉ ghi nhận hơn 1.200 ca tử vong vượt mức trong đợt nắng nóng, trong khi Hà Lan ghi nhận khoảng 480 ca, chủ yếu ở người cao tuổi.

Các cơ quan khí tượng cảnh báo nắng nóng có thể tiếp tục gia tăng trong những ngày tới khi một vùng áp cao từ khu vực Azores mở rộng ảnh hưởng sang Bồ Đào Nha, Tây Ban Nha, Pháp và miền nam nước Anh. Nhiệt độ tại miền nam Pháp dự báo có thể đạt 40 độ C, trong khi nhiều khu vực khác duy trì mức 36-37 độ C.

Cơ quan khí tượng Pháp đã phát cảnh báo đỏ về nguy cơ cháy rừng tại miền nam nước này, đồng thời cho biết điều kiện thời tiết hiện tại khiến nguy cơ bùng phát cháy ở mức “rất cao”. Từ đầu mùa hè đến nay, gần 7.000 vụ cháy đã xảy ra tại Pháp, thiêu rụi khoảng 8.700 ha rừng và đất.

Tại bán đảo Iberia, Cơ quan khí tượng Tây Ban Nha (Aemet) cảnh báo khả năng xuất hiện thêm các đợt nắng nóng mới, với nhiệt độ tại một số khu vực có thể vượt 40 độ C. Chính phủ Bồ Đào Nha đã ban bố tình trạng báo động do nắng nóng kéo dài, trong khi nhiều vùng ở Tây Ban Nha cũng đặt trong cảnh báo cam.

Theo Cơ quan khí hậu Copernicus, châu Âu là lục địa nóng lên nhanh nhất thế giới, với tốc độ tăng nhiệt gần gấp đôi mức trung bình toàn cầu. Các chuyên gia cảnh báo biến đổi khí hậu đang làm gia tăng tần suất, cường độ và mức độ nguy hiểm của các đợt nắng nóng tại khu vực.

Iran - Mỹ kết thúc đàm phán gián tiếp tại Doha

Iran và Mỹ ngày 1/7 đã kết thúc vòng đàm phán gián tiếp tại Doha mà không ghi nhận bước tiến đáng kể hướng tới một thỏa thuận hòa bình lâu dài, trong bối cảnh hai bên tiếp tục tập trung vào các vấn đề kỹ thuật liên quan thỏa thuận tạm thời đạt được hai tuần trước.

Theo các nguồn tin, các cuộc thảo luận kéo dài hai ngày tập trung vào hoạt động hàng hải tại eo biển Hormuz và việc giải tỏa một phần tài sản của Iran ở nước ngoài - những nội dung được cho là nằm trong khuôn khổ thỏa thuận ban đầu nhằm giảm căng thẳng sau xung đột hồi tháng 6.

Bộ Ngoại giao Qatar cho biết vòng đàm phán tiếp theo sẽ được tổ chức sau lễ tang cố lãnh đạo tối cao Iran Ayatollah Ali Khamenei, dự kiến diễn ra ngày 9/7.

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Qatar cho biết các cuộc thảo luận tại Doha đã đạt “tiến bộ tích cực” đối với các nội dung liên quan bản ghi nhớ chấm dứt xung đột tháng 6 và đang tiếp tục “xây dựng trên kết quả” của hội nghị tại Thụy Sĩ trước đó.

Trong khi đó, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết hai bên đang đạt tiến triển trong việc thảo luận về giới hạn đối với chương trình hạt nhân của Iran - vấn đề từng là nguyên nhân chính dẫn đến xung đột với Israel hồi tháng 2. Ông Trump nói quá trình “phi hạt nhân hóa Iran đang tiến triển tốt” và các cuộc gặp “diễn ra tích cực”.

Tuy nhiên, theo các nguồn tin, vấn đề hạt nhân không nằm trong chương trình nghị sự chính của vòng đàm phán tại Doha, vốn mang tính kỹ thuật. Phó Tổng thống Mỹ J.D. Vance cho biết các nội dung liên quan hạt nhân sẽ được thảo luận trong giai đoạn sau.

Bộ Ngoại giao Qatar cho biết Mỹ và Iran đã tiến hành các cuộc họp riêng với sự trung gian của Qatar và Pakistan. Một số quan chức cấp cao của Mỹ, gồm đặc phái viên Steve Witkoff, không tham dự trực tiếp vòng đàm phán này.

Theo thỏa thuận tạm thời, hai bên thống nhất từng bước khôi phục hoạt động hàng hải qua eo biển Hormuz. Tuy nhiên, tình hình khu vực vẫn chưa ổn định, khi giao thông hàng hải được khôi phục không đồng đều và thiếu tính minh bạch.

Giới quan sát cho rằng Iran đang tìm cách củng cố quyền kiểm soát đối với eo biển Hormuz, bao gồm khả năng áp phí vận chuyển sau khi thời hạn miễn phí theo thỏa thuận ban đầu kết thúc vào tháng 8.

Trong khi đó, một số quốc gia châu Âu đề xuất hỗ trợ rà phá thủy lôi tại khu vực, song Đức cho biết chưa có kế hoạch tham gia do điều kiện hợp tác chưa rõ ràng.

Trên thị trường năng lượng, giá dầu đã giảm xuống mức thấp nhất trong bốn tháng sau các tín hiệu hạ nhiệt căng thẳng, trong bối cảnh các nhà phân tích điều chỉnh giảm dự báo giá dầu lần đầu tiên kể từ khi xung đột bùng phát.

Nỗ lực cứu hộ, tái thiết Venezuela được đẩy mạnh sau thảm kịch động đất

Tính đến ngày 1/7, hai trận động đất xảy ra ngày 24/6 tại Venezuela đã khiến 2.295 người thiệt mạng và 11.267 người bị thương, trong bối cảnh công tác cứu hộ, khắc phục hậu quả và phòng ngừa dịch bệnh đang được triển khai khẩn trương trên diện rộng.

Theo Liên hợp quốc, khoảng 50.000 người vẫn chưa xác định được tung tích. Trong khi đó, hơn 4.000 nhân viên cứu hộ và tình nguyện viên trong nước và quốc tế đã giải cứu được 6.461 người còn sống từ các khu vực bị ảnh hưởng.

Kể từ sau thảm họa, Venezuela đã ghi nhận 782 dư chấn. Tuy nhiên, giới chuyên gia cho biết tần suất và cường độ các rung chấn thứ cấp đang có xu hướng giảm dần.

Cùng với thiệt hại về người, hệ thống cơ sở hạ tầng tại nhiều khu vực bị ảnh hưởng nghiêm trọng, làm dấy lên lo ngại về nguy cơ bùng phát dịch bệnh. Các nhân viên cứu trợ và giới chức y tế cảnh báo nguy cơ gia tăng các bệnh truyền nhiễm trong điều kiện sinh hoạt tạm bợ và hệ thống y tế quá tải.

Người phát ngôn Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) Christian Lindmeier cho biết hệ thống y tế Venezuela đang chịu sức ép rất lớn. Ông cảnh báo nguy cơ bùng phát các bệnh có thể phòng ngừa bằng vaccine như sởi và bạch hầu gia tăng, do tỷ lệ tiêm chủng trước thảm họa ở mức thấp.

Trước tình hình khẩn cấp, chính quyền Venezuela đang đẩy nhanh việc thiết lập các khu lán trại tạm thời nhằm ổn định đời sống cho người dân mất nhà cửa. Chính phủ nước này khẳng định đây là các khu ở ngắn hạn, ưu tiên đáp ứng nhu cầu cấp bách và sớm đưa người dân trở lại cuộc sống bình thường.

Công tác tìm kiếm cứu nạn và phân phối hàng cứu trợ vẫn đang được triển khai với sự phối hợp của lực lượng trong nước và các tổ chức quốc tế. Ngày 1/7, Chủ tịch Quốc hội Venezuela Jorge Rodríguez cho biết nước này đã tiếp nhận hơn 700.000 tấn hàng viện trợ nhân đạo quốc tế phục vụ công tác khắc phục hậu quả động đất.

Cùng ngày, Tổng thống lâm thời Venezuela Delcy Rodríguez tuyên bố quốc tang 7 ngày để tưởng nhớ các nạn nhân thiệt mạng trong hai trận động đất, đồng thời kêu gọi tăng cường nỗ lực cứu trợ và hỗ trợ người dân vùng thảm họa.

Giới chức Venezuela cho biết công tác khắc phục hậu quả sẽ còn kéo dài, trong bối cảnh nhiều khu vực vẫn bị chia cắt và nhu cầu hỗ trợ nhân đạo tiếp tục ở mức cao.