Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmail Baghaei phát biểu trong cuộc họp báo tại Tehran. Ảnh: IRNA/TTXVN.
Vào ngày 29/5, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran, ông Esmaeil Baghaei cho biết các cuộc tiếp xúc giữa hai bên vẫn đang diễn ra, nhưng một bản ghi nhớ thỏa thuận vẫn chưa được hoàn tất.
Phát biểu với truyền hình nhà nước Iran, ông Baghaei nói: “Tại thời điểm tôi đang nói chuyện với các bạn, việc trao đổi thông điệp dĩ nhiên vẫn đang tiếp diễn, nhưng chưa đạt được sự thống nhất cuối cùng nào”.
Theo báo Thổ Nhĩ Kỳ Hôm nay tối 29/5, phát biểu của ông Baghaei được đưa ra sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump nói rằng ông đang họp với các cố vấn tại Phòng Tình huống của Nhà Trắng để quyết định liệu có phê duyệt một thỏa thuận tiềm năng với Iran hay không.
Vấn đề hạt nhân không nằm trong các cuộc đàm phán hiện nay
Ông Baghaei cho biết các cuộc tiếp xúc hiện nay giữa Mỹ và Iran tập trung vào việc chấm dứt chiến tranh, và vấn đề hạt nhân hiện chưa được thảo luận ở giai đoạn này.
Truyền hình nhà nước Iran cũng đưa tin rằng hiện “không có cuộc đàm phán nào” diễn ra về vấn đề hạt nhân.
Trước đó vào ngày 29/5, Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố rằng bất kỳ thỏa thuận nào cũng sẽ yêu cầu Iran cam kết rằng nước này sẽ không bao giờ sở hữu vũ khí hay bom hạt nhân.
Nhà lãnh đạo Mỹ cũng nói rằng eo biển Hormuz phải được mở ngay lập tức, không thu phí hoặc áp đặt hạn chế lưu thông.
Về phần mình, ông Baghaei cho rằng các phát biểu của Tổng thống Trump về thỏa thuận tiềm năng là không chính xác.
Bên trong cơ sở hạt nhân Natanz của Iran. Ảnh tư liệu: IRNA/TTXVN
Việc quản lý eo biển Hormuz gắn liền với Iran và Oman
Ông Baghaei cho biết việc quản lý tương lai của eo biển Hormuz phải do Iran và Oman quyết định.
Ông Baghaei nói rằng hai quốc gia đã có kế hoạch quản lý hoạt động lưu thông qua tuyến đường thủy này đồng thời bảo vệ lợi ích quốc gia và an ninh của họ.
“Iran và Oman, với tư cách là hai quốc gia có trách nhiệm, phải áp dụng các cơ chế nhằm bảo vệ cả lợi ích quốc gia và an ninh của mình với tư cách là các quốc gia ven biển, đồng thời bảo đảm với cộng đồng quốc tế rằng hoạt động hàng hải qua tuyến đường này được tiến hành an toàn”, ông Baghaei nói.
Đài CNN của Mỹ hôm 28/5 đưa tin rằng các bên đã đạt được một thỏa thuận sơ bộ nhằm mở eo biển Hormuz và bắt đầu giai đoạn đàm phán kéo dài 60 ngày về chương trình hạt nhân của Tehran, nhưng các điều khoản vẫn cần được Tổng thống Trump phê chuẩn.
Tàu thuyền ở eo biển Hormuz, gần thành phố cảng Bandar Abbas, Iran. Ảnh: The Guardian/TTXVN
Tình trạng đánh và đàm vẫn tiếp diễn
Chỉ vài ngày sau khi Tổng thống Trump tuyên bố một thỏa thuận hòa bình với Iran “cơ bản đã đàm phán xong”, hy vọng về tiến triển ngoại giao nhanh chóng bị phủ bóng bởi các cuộc tấn công quân sự mới giữa hai bên.
Sáng 25 và sáng 28/5, Mỹ đã tiến hành các đợt không kích mới nhằm vào những mục tiêu mà Washington cho là đe dọa lực lượng Mỹ và hoạt động hàng hải ở eo biển Hormuz.
Quân đội Mỹ cũng bắn hạ nhiều UAV của Iran gần Bandar Abbas và phá hủy một trạm điều khiển bị cáo buộc chuẩn bị phóng thêm UAV khác.
Phía Mỹ khẳng định đây chỉ là hành động “tự vệ” nhằm duy trì lệnh ngừng bắn mong manh được thiết lập từ tháng Tư.
Đáp lại, Iran cho biết họ đã tấn công một căn cứ không quân Mỹ ở Kuwait, bắn cảnh báo nhằm vào các tàu thuyền Mỹ tại eo biển Hormuz. Tehran nhấn mạnh mọi hành động gây hấn sẽ phải nhận phản ứng “quyết đoán hơn” nếu tiếp tục tái diễn.
Những diễn biến này cho thấy Trung Đông vẫn đang ở trong vòng xoáy bất ổn.
Mỹ và Iran hiện chưa sẵn sàng cho việc trở lại một cuộc chiến toàn diện, nhưng cũng chưa thể tìm được tiếng nói chung để chấm dứt đối đầu.
Chính điều đó khiến khu vực tiếp tục rơi vào trạng thái “vừa đánh vừa đàm”, nơi ngoại giao và quân sự song hành trong một cuộc cạnh tranh đầy rủi