Vấn đề lớn hơn đằng sau sự khác biệt Mỹ - Hàn về Iran

Một chuyên gia nhận định rằng việc Tổng thống Donald Trump thông báo Mỹ sẽ cắt giảm các cuộc tập trận quân sự với Hàn Quốc viện dẫn việc Seoul thiếu hỗ trợ liên quan đến Iran là “biểu hiện của vấn đề lớn hơn”.

Chú thích ảnh
Trực thăng CH-47 Chinook của Mỹ tham gia cuộc tập trận chung với Hàn Quốc tại tỉnh Gyeonggi, Hàn Quốc ngày 14/3/2026. Ảnh: Yonhap/TTXVN phát

Tân Hoa xã ngày 17/8 dẫn thông báo từ Bộ Quốc phòng Hàn Quốc cho biết cuộc tập trận Lá chắn Tự do Ulchi (UFS) diễn ra theo đúng kế hoạch, đồng thời cho biết sẽ cập nhật thêm thông tin nếu có diễn biến mới. Cuộc tập trận Lá chắn Tự do Ulchi (UFS) dự kiến bắt đầu vào ngày 17/8 và kéo dài trong 10 ngày.

Trước đó, vào ngày 16/8 (theo giờ địa phương), Tổng thống Mỹ Donald Trump chia sẻ ông đã chỉ đạo Lầu Năm Góc cắt giảm đáng kể các cuộc tập trận chung với Hàn Quốc. Nhà lãnh đạo Mỹ viện dẫn lý do cho quyết định trên là mối quan hệ tích cực giữa ông và nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong-un cũng như việc Seoul thiếu sự hỗ trợ liên quan đến vấn đề Iran.

“Dựa trên mối quan hệ rất tốt đẹp của tôi với nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong-un, tôi không hài lòng với việc Mỹ từ lâu đã đồng ý tham gia các cuộc tập trận quân sự chung với Hàn Quốc. Những cuộc tập trận này không chỉ tốn kém, trong đó phần lớn chi phí do Mỹ chi trả (như thường lệ!), mà còn phát đi một tín hiệu hoàn toàn không phù hợp và mang tính thù địch tới một quốc gia mà kể từ khi Donald J. Trump làm Tổng thống, đã không đe dọa ai và luôn thể hiện sự tôn trọng”, Tổng thống Trump viết trên mạng xã hội Truth Social.

Ông Trump sau đó nhắc lại đề nghị Hàn Quốc hỗ trợ Mỹ trong cuộc chiến với Iran: “Mặc dù có phần không liên quan, gần đây tôi đã hỏi Tổng thống Hàn Quốc liệu họ có muốn cùng chúng tôi tham gia vào việc phi hạt nhân hóa Cộng hòa Hồi giáo Iran hay không, và họ trả lời: ‘Không, cảm ơn!’”.

Trong thời gian qua, Tổng thống Trump thường xuyên chỉ trích gay gắt các đồng minh không hỗ trợ trong cuộc chiến giữa Mỹ và Iran.

Trong nhiệm kỳ đầu tiên, ông Trump cũng từng nhiều lần chỉ trích các cuộc tập trận chung Hàn-Mỹ là tốn kém. Sau cuộc gặp thượng đỉnh Mỹ-Triều tại Singapore năm 2018, ông coi các cuộc tập trận là “lãng phí tiền bạc”, khiến một số hoạt động huấn luyện chung bị đình chỉ hoặc thu hẹp quy mô. 

Chú thích ảnh
Khói bốc lên sau một vụ tấn công nhằm vào Tehran, Iran. Ảnh: ANI/TTXVN phát

Ông Scott Uehlinger, cựu sĩ quan Hải quân Mỹ và từng là quan chức cấp cao của Cục Tình báo Trung ương Mỹ (CIA) đánh giá rằng những khác biệt trong chính sách của Hàn Quốc với Mỹ về Iran  là “biểu hiện của vấn đề lớn hơn”.

Ông Uehlinger cũng lưu ý không nên quá coi trọng ý nghĩa quân sự của việc Mỹ giảm bớt tập trận với Hàn Quốc bởi Washington vẫn tổ chức nhiều cuộc tập trận khác với Seoul trong khu vực trong suốt năm.

Ông đánh giá quyết định của Tổng thống Trump không phải là ưu đãi dành cho Triều Tiên mà giống như “lời khiển trách nhẹ” đối với Hàn Quốc.

Ông Scott Uehlinger cho rằng quyết định thu hẹp các cuộc tập trận quân sự với Hàn Quốc của Tổng thống Trump được đưa ra trong bối cảnh Washington lo ngại về quan hệ giữa Seoul và Bắc Kinh.

Ông Uehlinger nhận định với Al Jazeera: “Tôi hơi bất ngờ về thời điểm này. Tuy nhiên, diễn biến này thực ra đã hình thành trong gần một năm qua. Mặc dù Hàn Quốc không hợp tác với Mỹ trong vấn đề Iran, hai nước cũng có những khác biệt về chính sách ở các lĩnh vực khác và điều đó bắt nguồn từ cuộc bầu cử năm 2025 với ông Lee Jae-myung lên làm tổng thống”.

Theo ông Uehlinger, chính quyền Tổng thống Trump không hài lòng với động thái nhượng bộ của ông Lee Jae-myung đối với Trung Quốc. Theo đánh giá của Mỹ, Hàn Quốc đang trở nên quá thân thiết với Trung Quốc. “Đó là lý do động thái này được đưa ra vào thời điểm hiện nay”, ông Uehlinger kết luận.

Tổng thống Trump đưa ra quyết định thu hẹp tập trận trong bối cảnh Triều Tiên tiếp tục phản đối mạnh mẽ các cuộc tập trận chung Hàn-Mỹ. Bình Nhưỡng được cho là đã tiến hành các vụ phóng tên lửa đạn đạo vào ngày 6 và 12/8, ngay trước thềm cuộc tập trận UFS năm nay, qua đó làm gia tăng căng thẳng trên Bán đảo Triều Tiên.

Từ góc độ của Hàn Quốc, việc Mỹ giảm đáng kể quy mô tập trận có thể đặt ra vấn đề đối với năng lực huấn luyện, khả năng phối hợp tác chiến và mức độ sẵn sàng của liên quân Hàn-Mỹ. Các cuộc tập trận chung vốn được Seoul coi là một trong những cơ chế quan trọng nhằm duy trì khả năng ứng phó với các tình huống an ninh trên Bán đảo Triều Tiên.

Tuy nhiên, động thái của ông Trump cũng được nhìn nhận trong bối cảnh Mỹ tìm cách tạo điều kiện nối lại đối thoại với Triều Tiên. Việc Tổng thống Trump trực tiếp viện dẫn quan hệ cá nhân với nhà lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong-un cho thấy vấn đề tập trận có thể tiếp tục được sử dụng như một công cụ trong chính sách tiếp cận Bình Nhưỡng. 

Hà Linh/Báo Tin tức và Dân tộc
Triều Tiên lần đầu lên tiếng về kế hoạch tàu ngầm hạt nhân của Hàn Quốc
Triều Tiên lần đầu lên tiếng về kế hoạch tàu ngầm hạt nhân của Hàn Quốc

Một quan chức Bộ Thống nhất Hàn Quốc ngày 13/8 nhận định chỉ trích của Triều Tiên một ngày trước đó nhằm vào kế hoạch của Seoul phát triển tàu ngầm chạy bằng năng lượng hạt nhân đánh dấu phản ứng chính thức đầu tiên của Bình Nhưỡng về vấn đề này.

Chia sẻ:

doanh nghiệp - Sản phẩm - Dịch vụ

Các đơn vị thông tin của TTXVN