Nhà máy lọc dầu Petroleos de Venezuela Bajo Grande tại Khu phức hợp lọc dầu Paraguana. Ảnh: Gaby Oraa/Bloomberg/Getty Images
Theo kênh CNN, Tổng thống Nicolás Madurođã bị bắt giữ và đưa ra khỏi đất nước sau một cuộc tấn công quy mô lớn của Mỹ, đặt ra câu hỏi về quản lý trữ lượng dầu mỏ khổng lồ mà Venezuela đang sở hữu.
Cơ quan Thông tin Năng lượng Mỹ (EIA) cho biết Venezuela hiện nắm giữ khoảng 303 tỷ thùng dầu thô – chiếm gần 1/5 trữ lượng dầu mỏ toàn cầu, nhiều hơn cả Iraq. Tuy nhiên, sản lượng khai thác thực tế của nước này chỉ khoảng 1 triệu thùng mỗi ngày, thấp hơn nhiều so với mức trước năm 2013. Nguyên nhân chủ yếu là cơ sở hạ tầng dầu khí xuống cấp, thiếu đầu tư và các lệnh trừng phạt quốc tế.
Do thị trường dầu tương lai không hoạt động vào cuối tuần, tác động ngắn hạn từ các biến động chính trị tại Venezuela tới giá dầu khó dự đoán và sẽ phụ thuộc vào diễn biến trong vài ngày tới. Giới quan sát cho rằng nếu Venezuela áp dụng chính sách thân thiện hơn với thị trường, tiềm năng khai thác dầu thô nặng có thể được phát huy, góp phần ổn định nguồn cung dầu toàn cầu. Ngược lại, trong trường hợp xung đột hoặc bất ổn kéo dài, điều đó có thể tạo áp lực tăng giá.
Ông Phil Flynn, nhà phân tích cấp cao tại Price Futures Group, nhận định: “Đối với dầu mỏ, đây có thể là một sự kiện lịch sử, nhưng tác động tức thời nhiều khả năng chỉ mang tính tâm lý, vì sản lượng dầu thực tế của Venezuela vẫn hạn chế so với nhu cầu toàn cầu”. “Diễn biến 24 đến 48 giờ tới sẽ rất quan trọng”, ông Flynn khẳng định.
Trữ lượng và sản lượng dầu mỏ của Venezuela
Venezuela sở hữu trữ lượng dầu lớn nhất thế giới, nhưng sản lượng thực tế chỉ đạt khoảng 1 triệu thùng/ngày, chiếm chưa tới 1% sản lượng dầu toàn cầu. Các lệnh trừng phạt quốc tế cùng khủng hoảng kinh tế sâu sắc đã ảnh hưởng nghiêm trọng đến ngành dầu mỏ. Ngoài ra, cơ sở hạ tầng xuống cấp và thiếu đầu tư cũng khiến năng lực khai thác giảm mạnh.
Vì vậy, ngay cả khi nguồn cung dầu từ Venezuela bị gián đoạn, tác động tới giá dầu và các sản phẩm như xăng có thể không quá lớn. Giá dầu hiện vẫn được kiểm soát nhờ tình trạng dư cung, khi OPEC tăng sản lượng nhưng nhu cầu toàn cầu giảm nhẹ do áp lực lạm phát và khả năng chi trả sau đại dịch.
Ông Flynn đánh giá: “Về mặt tâm lý, diễn biến tại Venezuela có thể tạo động lực nhất định, nhưng nguồn dầu của nước này có thể được bù đắp bởi các nhà sản xuất khác trên thế giới”.
Tiềm năng dầu thô nặng của Venezuela
Điểm đáng chú ý là loại dầu mà Venezuela đang sở hữu là dầu thô nặng, có hàm lượng lưu huỳnh cao, đòi hỏi thiết bị đặc biệt và trình độ kỹ thuật cao để sản xuất. Các công ty dầu khí quốc tế có khả năng khai thác và tinh chế loại dầu này, nhưng họ bị hạn chế hoạt động kinh doanh tại quốc gia này.
Dầu thô nặng rất quan trọng để sản xuất diesel, nhựa đường và nhiên liệu cho các thiết bị nặng. Loại dầu này đang khan hiếm trên toàn cầu, phần lớn do các hạn chế thương mại đối với dầu Venezuela.
Theo giới chuyên gia, việc khai thác dầu thô nặng Venezuela có thể góp phần ổn định thị trường dầu toàn cầu, bởi hầu hết các nhà máy lọc dầu lớn trên thế giới được thiết kế để xử lý loại dầu này và vận hành hiệu quả hơn với dầu Venezuela.
“Nếu ngành dầu mỏ Venezuela được khai thác trở lại, đây có thể là một bước tiến quan trọng cho thị trường dầu toàn cầu”, ông Flynn nhận định.