Cụ thể, năm 2009, trong bối cảnh cùng chung lưng chống lại hậu quả khủng hoảng tài chính toàn cầu, mức chênh lệch niềm tin giữa các nhà cầm quyền và giới doanh nghiệp chỉ là 5%. Đến năm 2011 chỉ có 52% người được hỏi tin tưởng các chính phủ và đến năm 2012 chỉ số này giảm xuống còn 44%. Trong khi chỉ số tín nhiệm dành cho giới doanh nghiệp luôn ở mức cao trên 60%, tức là mức chênh lệch đã gia tăng đáng kể.
Chính quyền Mỹ là một trong những địa chỉ có sự sụt giảm niềm tin cao nhất. So với 3 năm trước đây, chỉ số niềm tin đối với chính quyền Mỹ giảm 16% và thấp hơn mức trung bình thế giới 7%. Mỹ hiện đang nằm ở một trong những dòng cuối của danh sách các nước có chỉ số uy tín thấp nhất, cùng với Pháp, Italia và Tây Ban Nha.
Một trong những nguyên nhân sụt giảm niềm tin là sự phối hợp lập trường không tốt giữa Đảng cộng hòa và Đảng dân chủ Mỹ trong vấn đề ngân sách 2013, sự cố gián điệp Edward Snowden và việc thực thi không hiệu quả chương trình chăm sóc y tế “Obamacare” do Tổng thống Obama khởi xướng. Trong đó, yếu tố đánh mạnh nhất vào uy tín chính quyền Mỹ là sự cố rò rỉ thông tin qua vụ Edward Snowden, khiến dư luận đặt ra câu hỏi lớn về cách thức tuyên truyền và bóp méo thông tin trước dư luận của chính quyền Mỹ.
Một kết quả nghiên cứu khác do “Pew Global” công bố cho thấy trong năm 2013, một số nước như Trung Quốc, Indonesia, Argentina và Ai Cập giảm sự ủng hộ đối với chính sách đối ngoại của Mỹ xuống 20% so với năm 2009. Một số nước khác như Canada, Nga, Anh, Ba Lan, Pháp, Thổ Nhĩ Kỳ và Nhật giảm 10%. Kết quả này được đưa ra cùng lời khuyên chính quyền Tổng thống Obama cần có những bước đi mạnh mẽ “giành lại trái tim” của cộng đồng quốc tế.
Ở châu Âu, chính phủ nhiều nước cũng đánh mất uy tín trong người dân, tạo điều kiện thuận lợi cho các nhà chính trị theo chủ nghĩa dân túy nâng cao vị thế trước thềm bầu cử quốc hội châu Âu vào tháng 5 tới. Một trong những nguyên nhân là việc các nhà lãnh đạo châu Âu tỏ ra lúng túng và xử lý kém hiệu quả cuộc khủng hoảng tài chính kéo dài suốt mấy năm qua. Trong đó, các nước đi đầu danh sách sụt giảm niềm tin lần lượt là Pháp, Italia, Tây Ban Nha, Ba Lan, Ireland, Anh và Thụy Sỹ với chỉ số dao động từ 49% đến 14%. Đức là quốc gia hiếm hoi ở châu Âu giữ nguyên được chỉ số niềm tin của các năm trước với 48%.
Tai châu Á, Hong Kong dẫn đầu danh sách các chính phủ bị đánh mất niềm tin nghiêm trọng nhất, từ 63% xuống còn 45%, tiếp theo là Singapore, từ 82% xuống 75% và Trung Quốc từ 81% xuống 76%.
Đại diện “Edelman Trust Barometer” cho biết các số liệu này nói lên khuynh hướng thất vọng nói chung của thế giới đối với các nhà lãnh đạo. Bên cạnh đó, thực trạng phân hóa giàu nghèo tiếp tục là một vấn đề hóc búa đối với các nhà lãnh đạo thế giới tham dự diễn đàn kinh tế Davos.
Theo số liệu của Oxfam, 85 người giàu nhất hành tin hiện đang sở hữu lượng tài sản bằng một nửa dân số thế giới. Nói cách khác, 110 nghìn tỷ USD đang tập trung trong tay 1% dân số thế giới.
Các cơ quan nghiên cứu cho rằng thực tế này không có bước biến chuyển bởi các nhà lãnh đạo thế giới luôn tìm cách đưa ra luật có lợi cho mình, vi phạm dân chủ và hưởng lợi từ chênh lệch giàu nghèo.
Cao Cường