Bài đăng của Tổng thống Trump trên Truth Social. Ảnh: Newsweek
Theo kênh CNN ngày 6/4, ông Mehdi Tabatabaei, Phó phụ trách truyền thông tại Văn phòng Tổng thống Iran tuyên bố eo biển Hormuz chỉ mở lại hoàn toàn sau khi Iran được bồi thường đầy đủ các thiệt hại tài chính do chiến tranh gây ra.
Ông Tabatabaei nói rằng tối hậu thư với những lời lẽ gay gắt của Tổng thống Trump phản ánh tình trạng “tuyệt vọng và tức giận”.
Trước đó, ngày 5/4, Tổng thống Trump đưa ra một cảnh báo đáng chú ý nhằm vào Iran, theo đó ông nói sẽ có hành động quân sự nghiêm trọng nếu Iran không đạt được thỏa thuận hoặc không mở lại eo biển Hormuz. Trong một bài đăng trên mạng xã hội Truth Social, ông nói rằng thứ Ba (ngày 7/4) sẽ là ngày Mỹ tấn công các nhà máy điện và các cây cầu ở Iran, tất cả diễn ra trong cùng một lúc. Ông tuyên bố: “Sẽ chưa từng có điều gì như vậy”.
Thông điệp này là tín hiệu mới nhất của Tổng thống Trump liên quan đến kế hoạch tấn công cơ sở hạ tầng trọng yếu của Iran.
Thời hạn ông Trump đưa ra để Iran mở lại eo biển Hormuz đã nhiều lần thay đổi.
Ngày 4/4, Tổng thống Trump cho biết Iran chỉ còn 48 giờ để đạt được thỏa thuận về việc mở eo biển Hormuz quan trọng, nếu không sẽ phải đối mặt với "địa ngục". Ông Trump viết trên mạng xã hội Truth Social, đề cập đến tối hậu thư mà ông đưa ra với Iran ngày 26/3 vừa qua, nhấn mạnh: "Hãy nhớ khi tôi cho Iran 10 ngày để đạt được thỏa thuận hoặc mở cửa eo biển Hormuz. Thời gian đang cạn dần - 48 giờ trước khi tất cả địa ngục sẽ giáng xuống họ".
Ngày 3/4, Tổng thống Trump khẳng định rằng chỉ một chút thời gian nữa, Mỹ có thể dễ dàng mở lại eo biển Hormuz. Trên mạng xã hội Truth Social, ông Trump cho biết Mỹ có thể kiểm soát eo biển Hormuz trong thời gian ngắn sắp tới, đồng thời nhấn mạnh khả năng khai thác nguồn năng lượng tại khu vực.
Trong một bài phát biểu trước toàn quốc ngày 1/4, ông nói rằng eo biển này sẽ mở lại một cách tự nhiên khi xung đột kết thúc. Ông cũng cảnh báo quân đội Mỹ có thể tiến hành các chiến dịch mạnh mẽ nhằm vào Iran trong 2 đến 3 tuần tới.
Iran đang nắm lợi thế địa lý để kiểm soát thực địa và sử dụng eo biển Hormuz nhằm gây sức ép chiến lược. Trước khi xảy ra xung đột, tuyến đường này vận chuyển khoảng 20% nguồn cung dầu toàn cầu từ vùng Vịnh. Hiện tại, Iran chỉ cho phép một số tàu từ quốc gia thân thiện đi qua, chặn hoàn toàn các phương tiện liên quan đến Mỹ, Israel và đồng minh.
Phân tích dữ liệu hàng hải truyền thông phương Tây cho thấy 60% các tàu chở hàng qua eo biển Hormuz từ khi xung đột Trung Đông bùng phát có nguồn gốc từ Iran hoặc hướng tới nước này. Từ ngày 1/3 đến sáng 3/4, công ty phân tích Kpler ghi nhận 221 tàu vận chuyển dầu, khí hoặc hàng hóa khác đi qua Hormuz, trong đó một số tàu đi lại nhiều lần, tổng cộng 240 lượt. Phân tích dữ liệu cho thấy gần 6 trong 10 lượt tàu này có liên quan trực tiếp đến Iran, con số này tăng lên 64% nếu chỉ tính các tàu chở hàng hóa. Các quốc gia khác chiếm tỷ lệ nhỏ hơn: Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) 20%, Trung Quốc 15%, Ấn Độ 14%, Saudi Arabia 8%, Oman 8%, Brazil 6% và Iraq 5%.
Trong khi đó, theo kênh truyền hình Al Jazeera ngày 4/4, Iran dự kiến phân loại các nước thành “thù địch”, “trung lập” và “thân thiện”, trong đó các quốc gia thù địch sẽ bị cấm đi qua eo biển Hormuz, còn các nước trung lập sẽ phải trả phí để được lưu thông.