Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky và ông Kyrylo Budanov ngày 2/1. Ảnh: X/ZelenskyyUa
Theo AP ngày 3/1, quyết định được đưa ra trong lúc Ukraine vừa chịu áp lực quân sự trên chiến trường, vừa triển khai các nỗ lực ngoại giao nhằm tìm kiếm một thỏa thuận chấm dứt chiến sự do Mỹ thúc đẩy. Việc lựa chọn một sĩ quan tình báo quân sự thay vì một chính trị gia thuần túy phản ánh sự dịch chuyển ưu tiên của chính quyền Kiev sang an ninh, quốc phòng và đối ngoại.
Ông Budanov thay thế Andriy Yermak, cánh tay phải lâu năm của Tổng thống Zelensky, người đã từ chức vào tháng 11/2025 sau khi các cơ quan chống tham nhũng tiến hành điều tra liên quan đến cáo buộc sai phạm trong lĩnh vực năng lượng. Động thái này được xem là đòn chính trị đáng kể đối với phủ tổng thống, trong bối cảnh đàm phán hòa bình của Ukraine đang ở thời điểm nhạy cảm.
Ông Budanov giữ chức Giám đốc Cơ quan Tình báo Quốc phòng Ukraine từ năm 2020. Ở tuổi 39, ông là một trong những nhân vật quân sự nổi bật và có mức độ nhận diện cao nhất của Ukraine kể từ khi chiến sự bùng phát toàn diện vào tháng 2/2022.
Xuất thân là sĩ quan tình báo chuyên nghiệp, ông từng tham gia nhiều chiến dịch đặc biệt sau khi Nga sáp nhập Crimea năm 2014. Các nhiệm vụ này bao gồm hoạt động tình báo và tác chiến bí mật liên quan đến xung đột với lực lượng do Moskva hậu thuẫn ở miền đông Ukraine và bán đảo Crimea. Theo các nguồn tin, ông từng bị thương trong một chiến dịch trước chiến tranh toàn diện.
Kinh nghiệm thực địa và hiểu biết sâu về cấu trúc quân sự được coi là lợi thế then chốt của ông Budanov khi bước vào vai trò mới tại trung tâm quyền lực chính trị.
Kể từ năm 2022, ông Budanov trở thành gương mặt đại diện cho hoạt động tình báo của Ukraine, thường xuyên xuất hiện trước công chúng với các thông điệp vừa mang tính phân tích chiến lược, vừa tạo sức ép tâm lý đối với Nga.
Dưới sự lãnh đạo của ông, Cơ quan Tình báo Quốc phòng Ukraine mở rộng phạm vi hoạt động, phối hợp tình báo, phá hoại và tác chiến đặc biệt nhằm làm suy yếu năng lực quân sự của Nga không chỉ ở tiền tuyến mà cả sâu trong hậu phương. Các quan chức Ukraine từng ghi nhận vai trò của cơ quan này trong các chiến dịch nhắm vào hệ thống chỉ huy, hậu cần, cơ sở năng lượng và tài sản hải quân của Nga, bao gồm cả tại những khu vực do Nga kiểm soát.
Việc bổ nhiệm ông Budanov làm Chánh văn phòng Tổng thống được xem là tín hiệu cho thấy Kiev muốn đặt an ninh và đối ngoại vào trung tâm hoạch định chính sách trong giai đoạn đàm phán căng thẳng. Tổng thống Zelensky từng cho biết một thỏa thuận hòa bình đã hoàn thiện phần lớn, song các vấn đề còn lại, bao gồm lãnh thổ, sẽ quyết định tương lai của Ukraine và châu Âu.
Ông Budanov từng tham gia phái đoàn Ukraine làm việc với phía Mỹ, đồng thời có các kênh tiếp xúc hạn chế với Nga trong những vấn đề thực tiễn như trao đổi tù binh. Hiện chưa rõ vai trò cụ thể của ông trong tiến trình hòa bình sau khi đảm nhiệm chức vụ mới.
Trong tuyên bố đầu tiên sau khi được bổ nhiệm, ông Budanov bày tỏ sự tin tưởng mà Tổng thống Zelensky dành cho mình và khẳng định tiếp tục phục vụ Ukraine, coi đây là trách nhiệm đặc biệt trong một giai đoạn mang tính lịch sử đối với an ninh chiến lược của đất nước.