Mã độc lây lan qua WhatsApp, người dùng Việt Nam nằm trong tầm ngắm

Hàng nghìn người dùng WhatsApp tại nhiều quốc gia đang là mục tiêu của chiến dịch phát tán mã độc tinh vi. Kẻ tấn công chiếm quyền tài khoản WhatsApp thật để gửi tệp độc hại đến danh bạ quen thuộc, khiến nạn nhân mất cảnh giác và mở tệp. Người dùng Việt Nam cũng nằm trong danh sách bị ảnh hưởng.

Nhóm Nghiên cứu và Phân tích toàn cầu (GReAT) của hãng bảo mật Kaspersky vừa phát hiện chiến dịch phát tán mã độc quy mô lớn nhắm vào người dùng WhatsApp Desktop và WhatsApp Web. Kẻ tấn công lợi dụng các tài khoản WhatsApp đã bị chiếm quyền để gửi tệp độc hại đến danh bạ quen thuộc, với nạn nhân được ghi nhận tại Malaysia, Brazil, Singapore, Đài Loan và Việt Nam.

Chú thích ảnh
Một vài ví dụ về tin nhắn WhatsApp có chứa tệp VBScript độc hại. Nguồn: Bài đăng trên mạng xã hội của những nạn nhân được cho là đã bị tấn công.

Chiến dịch được GReAT phát hiện vào tháng 6/2026. Theo Kaspersky, điểm nguy hiểm của chiến dịch này nằm ở cách thức phát tán: Kẻ tấn công không dùng tài khoản lạ mà chiếm quyền các tài khoản WhatsApp thật để gửi tệp độc hại đến người trong danh bạ của chính chủ tài khoản đó. Người nhận thấy tin nhắn đến từ bạn bè, đồng nghiệp quen thuộc nên mất cảnh giác và mở tệp.

Các tệp độc hại được ngụy trang dưới dạng tài liệu công việc thông thường như hóa đơn thanh toán, sao kê ngân hàng hoặc thông báo công nợ. Tên tệp được bản địa hóa sang tiếng Anh, Bồ Đào Nha, Pháp, Đức và Mã Lai - cho thấy chiến dịch được triển khai đồng thời tại nhiều quốc gia. Các tệp VBScript còn chứa lượng lớn chú thích, siêu dữ liệu giả mạo thành phần hợp pháp của Microsoft Windows Update để qua mặt người dùng.

Ông Fareed Radzi, nhà nghiên cứu bảo mật thuộc Kaspersky GReAT, cho biết: "Trong chiến dịch này, kẻ tấn công khai thác yếu tố niềm tin trên các nền tảng nhắn tin bằng cách sử dụng những tài khoản WhatsApp đã bị chiếm quyền để gửi tệp đính kèm có mã độc. Vì các tệp này được gửi đi từ những liên lạc quen thuộc, người nhận dễ có xu hướng mở chúng hơn. Khi được mở, các tệp này sẽ kích hoạt một chuỗi lây nhiễm nhiều giai đoạn, âm thầm tải xuống và thực thi thêm các thành phần độc hại từ hạ tầng do kẻ tấn công kiểm soát".

Sau khi người dùng mở tệp, chuỗi lệnh tự động kích hoạt: Tập lệnh tạo thư mục tại C:\Users\Public\Documents, tải thêm các tập lệnh từ máy chủ bên ngoài và thực thi chúng qua Windows Script Host. Cuối cùng, một phần mềm giám sát và quản lý từ xa (RMM) được tải xuống và cài đặt ngầm - cho phép kẻ tấn công truy cập toàn quyền vào máy tính nạn nhân từ xa.

Malaysia ghi nhận số lượng nạn nhân cao nhất. Kaspersky khuyến nghị người dùng thận trọng với mọi tệp đính kèm nhận qua WhatsApp, kể cả khi đến từ liên hệ quen thuộc. Người dùng không nên mở các tệp dạng tập lệnh hoặc tệp thực thi như .vbs, .exe, .bat, .js, .ps1 khi chưa xác minh nguồn gốc, đồng thời nên cài đặt phần mềm bảo mật đáng tin cậy trên tất cả thiết bị để phát hiện và ngăn chặn mã độc trước khi gây hại.

Hải Yên

Dành cho bạn

 Sự kiện Anthropic 'lên sàn' thước đo cho nền kinh tế AI tại Mỹ

Sự kiện Anthropic 'lên sàn' thước đo cho nền kinh tế AI tại Mỹ

Theo tờ The New York Times, việc công ty khởi nghiệp trí tuệ nhân tạo (AI) Anthropic chuẩn bị niêm yết cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO) vào tháng 11 tới không chỉ là sự kiện riêng của doanh nghiệp này, mà còn là đợt kiểm tra quy mô lớn đối với sức bền của làn sóng đầu tư trí tuệ nhân tạo trị giá hàng nghìn tỷ USD tại Mỹ và trên toàn thế giới.

'Cơn khát' mua sắm của các tác nhân AI

'Cơn khát' mua sắm của các tác nhân AI

Các tác nhân AI (AI agents) đang mua sắm với quy mô chưa từng thấy và những công cụ như Pay for Machines của công ty công nghệ tài chính và dịch vụ thanh toán đa quốc gia Mastercard có thể thúc đẩy mạnh mẽ xu hướng này. Theo những nhà nghiên cứu tại Viện Công nghệ Massachusetts (MIT), các tác nhân AI lục lọi các tài khoản ngân hàng, thâm nhập vào các ví tiền điện tử và thậm chí còn dành thời gian rảnh rỗi để giải trí.

LS Eco Energy dự kiến đầu tư 49 triệu USD sản xuất linh kiện AI tại Việt Nam

LS Eco Energy dự kiến đầu tư 49 triệu USD sản xuất linh kiện AI tại Việt Nam

Công ty LS Eco Energy của Hàn Quốc dự kiến đầu tư khoảng 65 tỷ won (49 triệu USD) thông qua công ty con tại Việt Nam để xây dựng dây chuyền sản xuất siêu tụ điện phục vụ các trung tâm dữ liệu trí tuệ nhân tạo (AI). Doanh nghiệp đặt mục tiêu bắt đầu sản xuất hàng loạt và cung ứng siêu tụ điện từ tháng 4/2027, hướng tới doanh thu 150 tỷ won mỗi năm từ sản phẩm này vào năm 2030.

Khơi thông đầu ra cho vật liệu tái chế, thúc đẩy kinh tế tuần hoàn

Khơi thông đầu ra cho vật liệu tái chế, thúc đẩy kinh tế tuần hoàn

Chất thải chỉ trở thành nguồn nguyên liệu khi doanh nghiệp có thể thu gom, xử lý và đưa trở lại sản xuất. Các chuyên gia đề xuất gắn công nghệ tái chế với tiêu chuẩn chất lượng, nhu cầu thị trường và quyền lợi của người thu gom để phát triển chuỗi giá trị tuần hoàn.