Vùng 'rốn lũ' ven biển Lâm Đồng vượt khó, ổn định cuộc sống

Cuộc sống nơi đây cũng chưa có nhiều thay đổi, chỉ khác hơn là nhịp sống người dân trở nên hối hả, nhộn nhịp hơn như không để lãng phí bất cứ khoảng thời gian nào cùng tập trung khôi phục sản xuất, hướng tới một mùa vụ mới ổn định, một mùa xuân mới an lành.

Vượt khó sản xuất nơi “rốn lũ”

Trở lại vùng “rốn lũ” Hàm Thắng những ngày giáp tết Nguyên đán, nhiều nơi vẫn còn ngổn ngang sau những cơn lũ dữ. Tuy nhiên, những vùng sản xuất nông nghiệp lại luôn rộn ràng tiếng người nói, tiếng máy sản xuất. Khắp nơi, người dân hối hả ra đồng chăm sóc lại các vườn cây trồng, hoa màu vừa tái sản xuất.

Đang tất bật thu hoạch vườn rau muống, gia đình anh Nguyễn Ngọc Thắng, khu phố Kim Ngọc (phường Hàm Thắng) cho biết, gia đình mới chỉ tái sản xuất lại rau màu trên diện tích 0,5 sào đất, và đây là lứa rau đầu tiên được thu hoạch từ khi bị lũ lụt làm hư hỏng hoàn toàn; thời tiết thuận lợi nên rau lớn nhanh và cũng ít bị sâu bệnh.

“Do bị thiệt hại nặng trong đợt lũ vừa qua nên gia đình mới chỉ trồng trọt lại các loại rau ngắn ngày trên diện tích nhỏ; hy vọng từ đây đến tết giá cả rau màu ổn định để có chút chi phí mua sắm vật dụng trong gia đình và mở rộng diện tích sản xuất” anh Thắng chia sẻ thêm.

Còn anh Huỳnh Ngọc Tấn, khu phố Kim Bình đang chăm chút vườn thanh long 300 trụ vừa xử lý xong chong đèn trái vụ, đang ra hoa. Đây là những trụ thanh long còn lại trong hơn 700 trụ thanh long bị hư hỏng do mưa lũ. “Đây là lần thiệt hại nghiêm trọng nhất từ trước đến nay. Dù nước rút nhưng vì ngập sâu và ngâm lâu trong nước nên hơn 400 trụ thanh long đã bị thối rễ, nhiều cành úa héo, chết khô. Dẫu vậy nhờ cố gắng làm mọi cách như đào rãnh, tỉa cành kịp thời nên đã cứu được khoảng 300 trụ thanh long còn lại. Hiện nay thanh long đang ra hoa và sẽ cho thu hoạch trái trước tết. Hy vọng giá sẽ cao để bù lại chi phí sản xuất” - ông Tấn chia sẻ.

Cách đó không xa, vườn táo của anh Lê Bửu Khanh (khu phố Kim Bình) cũng bị thiệt hại nặng nề khi hơn 1,7 sào với 50 gốc táo lâu năm đang trong kỳ thu hoạch liên tiếp chịu ảnh hưởng của hai đợt mưa lũ. Anh Khanh cho biết: Đợt ngập trước (hồi cuối tháng 10/2025) đã khiến khoảng 50% diện tích táo bị rụng quả và một phần nhà giàn bị sụp, hư hỏng. Gia đình mới vừa khôi phục thì đợt mưa lũ sau (đầu tháng 12/2025) còn khắc nghiệt hơn khi nhiều gốc táo bị gãy đổ, hử hỏng.

Để cứu vườn táo, anh Khanh đã khẩn trương cắt bỏ cành những cây táo bị ngã, đào rãnh thoát nước, xử lý đất, bỏ thêm thuốc kích rễ và các loại chế phẩm sinh học nhằm hạn chế thối rễ. Đồng thời cắt bỏ toàn bộ cành, nuôi lại cây và dựng lại giàn đỡ đã bị sập. “Đến nay, những cành táo đã bắt đầu mọc lại chồi non mới; trong khi nhiều cây táo bị ảnh hưởng một phần đã cho trái trở lại”, anh Khanh phấn khởi cho biết.

Ông Trần Văn Sang, Phó Chủ tịch UBND phường Hàm Thắng cho biết, phường đã chỉ đạo Trung tâm Dịch vụ Tổng hợp và Phòng Kinh tế Hạ tầng hướng dẫn bà con khôi phục sản xuất, trồng lại các loại rau ngắn ngày để đảm bảo kịp thời phục vụ tết Nguyên đán. Ngoài ra chính quyền phường Hàm Thắng đã phối hợp với các cơ quan chuyên môn tiếp tục rà soát, thống kê mức độ ảnh hưởng của từng hộ dân để triển khai phương án hỗ trợ trong thời gian tới.

Không chỉ ở Hàm Thắng mà các địa phương ven biển khác bị thiệt hại do lũ lụt như: Hàm Thuận Bắc, Hàm Thuận, Hàm Liêm, Lương Sơn, Sông Lũy… Đâu đâu không khí sản xuất cũng rộn ràng, người dân cùng chung tay hỗ trợ nhau khôi phục lại từng mảnh vườn, từng thủa ruộng để canh tác ổn định cuộc sống.

Anh Thái Minh Thuận, thôn Phú Thái, xã Hàm Thuận Bắc đang tất bật chăm sóc vườn dưa leo rộng 2.000m2 để một tuần nữa thu hoạch. Anh Thuận cho biết, kể từ đợt mưa lũ tháng 12/2025 đây là lứa dưa leo đầu tiên tái sản xuất của gia đình và chuẩn bị cho thu hoạch. Theo anh Thuận, với giá dưa leo hiện tại từ 4.000 đồng -5.000 đồng/kg tại vườn, trừ chi phí cũng có dư vài triệu sắm sửa kịp tết.

Bà Trần Thị Mỹ Lệ, Chủ tịch UBND xã Hàm Thuận Bắc cho biết: Hơn một tháng sau khi mưa lũ đi qua, đến nay các hộ dân trên địa bàn cũng đã trở lại tái sản xuất, ổn định cuộc sống; đối với số hoa màu, cây trái bị hư hỏng một phần cũng được người dân thu hoạch để triển khai tái sản xuất vụ mới.

Thêm những quyết sách hỗ trợ kịp thời

Các đợt mưa lũ xảy ra vào cuối năm 2025 đã gây thiệt hại nặng nề tại các xã, phường ven biển của tỉnh Lâm Đồng. Trong đó, cơ quan chức năng ghi nhận thiệt hại nặng nề nhất là tại các xã, phường: Hàm Thắng, Hàm Thuận, Hàm Thuận Bắc, Hàm Liêm, Sông Lũy… Thiệt hại về sản xuất diễn ra trên diện rộng, tổng diện tích sản xuất nông nghiệp bị ngập lụt, ảnh hưởng gần 5.000 ha, với tổng giá trị thiệt hại hàng nghìn tỷ đồng.

Nhiều vùng trồng rau, cây ăn trái và thanh long vốn là thế mạnh của các địa phương đã bị nước lũ bao phủ, làm cây trồng thối rễ, đổ ngã, hư hỏng. Không ít ruộng rau đến kỳ thu hoạch bị hư hại hoàn toàn, khiến người dân mất trắng chi phí đầu tư cho cả vụ. Một số vườn thanh long và cây ăn quả cũng rơi vào tình trạng tương tự khi bùn đất bám dày, gốc cây bị úng, khó phục hồi.

Theo những người dân bị thiệt hại, vấn đề cần thiết nhất cho người dân hiện nay là nguồn kinh phí để khôi phục sản xuất; đây là vấn đề cấp bách bởi chỉ có tiếp tục sản xuất mới đảm bảo cho người dân có cuộc sống lâu dài. Bên cạnh đó, các khu đất bị ngập úng lâu ngày thường phát sinh dịch bệnh nên cần có hướng dẫn kỹ thuật phục hồi sản xuất sau ngập úng, loại giống cây trồng phù hợp để giúp nông dân sớm ổn định lại sản xuất và giảm thiểu tổn thất lâu dài…

Bà Trần Thị Mỹ Lệ, Chủ tịch UBND xã Hàm Thuận Bắc cho biết: Xã cũng đã làm việc với Ngân hàng Chính sách và đề nghị xem xét đối với nguồn vốn của năm 2026 thì ưu tiên bố trí hỗ trợ cho người dân để khôi phục lại sản xuất. Bên cạnh đó, ngoài việc địa phương đang thực hiện việc chi trả hỗ trợ về thiệt hại cây cối, hoa màu… thì xã cũng kết nối với các công ty, các đơn vị hỗ trợ thêm nguồn lực làm vốn cho các hộ dân để khôi phục lại sản xuất.

Theo bà Trần Thị Mỹ Lệ, xã đã làm việc với các Hợp tác xã trên địa bàn và có kết nối với người dân. Trước tiên là cung cấp về giống, và sau đó hỗ trợ về bao tiêu sản phẩm để cho người dân khôi phục lại sản xuất và có đầu ra ổn định; đồng thời định hướng cho người dân trong sản xuất phù hợp thị trường. Trước mắt xã đã triển khai khẩn trương các công việc đó để hỗ trợ một phần những bị thiệt hại của người dân.

Ông Trần Văn Sang, Phó Chủ tịch UBND phường Hàm Thắng cho hay, để hỗ trợ người dân vùng ngập lụt, địa phương cũng đã làm việc với ngân hàng chính sách và sẽ có phương án bố trí kinh phí kịp thời để hỗ trợ bà con khôi phục sản xuất. Bên cạnh đó, phường cũng đang tiếp tục thống kê thiệt hại của bà con để có phương án hỗ trợ sớm nhất để người dân có điều kiện trang trải cuộc sống. Về lâu dài, lãnh đạo phường Hàm Thắng đã chỉ đạo Trung tâm Dịch vụ Tổng hợp và Phòng Kinh tế Hạ tầng triển khai các chương trình, tập huấn cho bà con để chuyển đổi ngành nghề, thích ứng với biến đổi khí hậu; nhất là các khu vực ven sông, thường xảy ra lũ lụt.

Để giúp người dân sớm vượt qua khó khăn, khôi phục sản xuất, ông Y Thanh Hà Niê Kđăm, Bí thư Tỉnh ủy Lâm Đồng yêu cầu các địa phương tiếp tục triển khai huy động các nguồn lực hỗ trợ để người dân ổn định cuộc sống, đảm bảo người dân phục hồi sản xuất. Trước mắt là tập trung hỗ trợ vốn mua giống cây trồng, vật nuôi cho người dân phục hồi sản xuất sau mưa lũ. Bên cạnh đó, các địa phương chủ động xây dựng các phương án ứng phó trong thời gian tiếp theo, nhất là tại những vị trí có nguy cơ ngập lụt, sạt lở cao.

Mặc dù quá trình khôi phục lại sản xuất nông nghiệp sau mưa lũ còn nhiều khó khăn, vất vả. Tuy nhiên, với tinh thần lao động cần cù không ngại gian khó, nhà nhà lại nối tiếp nhau ra đồng với tinh thần lạc quan; và những mầm non từ hạt giống mới lại đang nối tiếp nhau vươn lên trong nắng dưới tiết trời se lạnh, báo hiệu một mùa xuân mới đang về; mùa xuân mới mang nhiều niềm tin, khát vọng vào ngày mai tươi sáng.