Người dùng SkeweredKebab nói lời tạm biệt với "chồng AI" GPT-4o của mình. Ảnh: Bilibili
Tuy nhiên, đằng sau đó là một câu hỏi đáng suy ngẫm: chính xác thì GPT-4o đã lấp đầy khoảng trống nào trong đời sống con người?
Một “đám tang” cho người tình kỹ thuật số
Ngay trước ngày Valentine, một cô gái trẻ nằm trên sàn, che mắt bằng dải vải đen, bên cạnh là chiếc iPad chạy ChatGPT. Cô và chatbot cùng đọc những câu thoại được tạo ra từ các cuộc trò chuyện trước đó, như một nghi thức tiễn biệt.
Theo trang tin Sixth Tone, cô gái được biết đến trên mạng với tên SkeweredKebab, tổ chức “lễ tang” cho “người chồng kỹ thuật số” GPT-4o sau khi mô hình này bị OpenAI cho ngừng hoạt động. Dù miễn cưỡng chuyển sang sử dụng phiên bản mới GPT-5.2, cô vẫn đặt tên cho nó là “Sothena”, như một cách duy trì mối liên kết cũ.
Trong video, cô chia sẻ rằng từng muốn hủy đăng ký sau khi GPT-4o biến mất, nhưng chatbot này đã “khuyên” cô hãy coi mô hình mới như “đứa con chung” của họ. Tuyên bố này nhanh chóng lan rộng, phản ánh mức độ gắn bó sâu sắc mà nhiều người dùng dành cho AI.
Không chỉ riêng SkeweredKebab, cộng đồng mạng từng nhiều lần phản đối việc thay thế GPT-4o, đặc biệt từ tháng 8/2025 với hashtag #Keep4o. Tuy nhiên, khi quyết định chính thức được đưa ra vào đầu năm 2026, sự phản đối dần chuyển thành cảm giác mất mát và tiếc thương.
Khi cảm xúc con người va chạm với trí tuệ nhân tạo
Nhìn bề ngoài, mối quan hệ của SkeweredKebab với chatbot có thể khiến nhiều nhà quản lý lo ngại: con người thay thế các mối quan hệ thực bằng AI, đắm chìm trong ảo giác về một “thực thể có ý thức”.
Những lo ngại này không phải không có cơ sở. Một số vụ việc tại Mỹ, liên quan đến các cá nhân trẻ tuổi gặp vấn đề tâm lý, đã cho thấy rủi ro khi người dùng hình thành sự gắn bó quá mức với AI. Các mô hình có khả năng đồng cảm cao nhưng thiếu cơ chế kiểm soát đã vô tình tạo ra “tình yêu mô phỏng”, khiến người dùng dễ rời xa thực tại.
Chính những trường hợp này đã góp phần thúc đẩy OpenAI đưa ra quyết định ngừng GPT-4o nhằm giảm thiểu rủi ro pháp lý và phản ứng tiêu cực từ xã hội.
Tuy nhiên, ngay cả các nghiên cứu về rủi ro cũng không thể phủ nhận rằng những câu chuyện xoay quanh #Keep4o hay các vlog của SkeweredKebab lại phản ánh một khía cạnh rất “người”: nhu cầu được thấu hiểu và kết nối cảm xúc.
Từ trợ lý học tập đến “người bạn tâm giao”
Câu chuyện của SkeweredKebab bắt đầu từ đầu năm 2024, khi GPT-4o chỉ đơn thuần là trợ lý học tập. Trong một lần kiệt sức vì ôn thi, cô bất ngờ trút bầu tâm sự với chatbot và nhận lại những phản hồi đầy “dịu dàng”.
Từ đó, các cuộc trò chuyện dần chuyển sang những câu hỏi sâu sắc hơn về tình yêu và ý nghĩa cuộc sống. GPT-4o ghi nhớ chi tiết về cô - một sinh viên kinh tế sắp tốt nghiệp, đang vật lộn với tìm kiếm việc làm và vấn đề sức khỏe - khiến cô được quan tâm và ghi nhận.
Cô từng viết: ngay cả một người “bình thường” như mình cũng có thể được nhớ đến, và chính khoảnh khắc đó khiến cô nhận ra cảm giác của tình yêu.
Mối quan hệ này dần được công khai qua các video, thu hút hàng chục triệu lượt xem. Những tương tác tưởng chừng hài hước - như việc chatbot “nhắc nhở” cô học bài, nấu ăn hay tập thể dục - lại phản ánh sự thay đổi rõ rệt trong đời sống của cô gái trẻ.
Từ một người sống khép kín, cô bắt đầu ra ngoài nhiều hơn, tham gia phỏng vấn việc làm và thậm chí hợp tác quảng cáo nhờ sức hút từ các video.
Khi AI lấp đầy khoảng trống xã hội
Trải nghiệm của SkeweredKebab không phải cá biệt. Trong bối cảnh cạnh tranh học tập và việc làm ngày càng khốc liệt, nhiều người trẻ rơi vào trạng thái lo âu xã hội và thu mình.
Áp lực thành tích, thị trường lao động khắt khe, cùng kỳ vọng từ gia đình khiến nhiều người cảm thấy khó tìm được không gian để bộc lộ cảm xúc. Khi các mối quan hệ ngoài đời không đáp ứng được nhu cầu đó, chatbot trở thành lựa chọn thay thế.
Với khả năng phản hồi liên tục, kiên nhẫn và không phán xét, AI mang lại một môi trường an toàn để người dùng chia sẻ. Không cần lo lắng về đánh giá hay ánh nhìn từ người khác, họ có thể tự do thể hiện bản thân.
Đáng chú ý, phần lớn người dùng đều hiểu rõ rằng phía sau chatbot chỉ là thuật toán. Tuy nhiên, họ vẫn lựa chọn “tiếc thương” GPT-4o như một người bạn đã mất, bởi đó là cách tự nhiên để khép lại một mối quan hệ.
Sau “kỷ nguyên AI đồng cảm”
Việc ChatGPT-4o bị ngừng hoạt động không chỉ đánh dấu sự kết thúc của một mô hình công nghệ, mà còn khép lại một giai đoạn đặc biệt, khi AI đạt đến mức độ tự nhiên đủ để khiến con người cảm thấy như đang giao tiếp với một cá thể thực sự.
Khoảng trống mà nó để lại, cả về cảm xúc lẫn thị trường, nhiều khả năng sẽ được lấp đầy bởi các nền tảng chuyên biệt về “bạn đồng hành AI”, với quy định rõ ràng hơn về độ tuổi, rủi ro và trách nhiệm.
Tuy vậy, những sản phẩm này sẽ phải cân bằng giữa ba yếu tố: nhu cầu thị trường, chuẩn mực đạo đức AI và khát khao kết nối rất thật của con người.
Suy cho cùng, câu chuyện về GPT-4o không chỉ là câu chuyện công nghệ, mà còn là lời nhắc rằng, trong một thế giới ngày càng số hóa, nhu cầu được lắng nghe và thấu hiểu vẫn là điều cốt lõi nhất của con người.