Vẫn còn nhiều trở ngại về nguồn hiến tạng

Ghép tạng ở Việt Nam thời gian qua đã đạt được những thành tựu to lớn. Những kỹ thuật mới được thực hiện như: Ghép tạng từ người cho chết não và tim ngừng đập hay ghép tim, tụy, đa tạng... đã cứu sống nhiều người bệnh. Song do đội ngũ y bác sĩ làm công việc này chưa chuyên sâu, cộng thêm công tác tuyên truyền phổ biến pháp luật còn yếu, đã khiến nguồn cung (hiến tặng) chưa nhiều.

Bước tiến lớn

Đầu năm 2010, ca ghép tạng từ người cho chết não đầu tiên ở Việt Nam được thực hiện thành công tại Bệnh viện Chợ Rẫy (Thành phố Hồ Chí Minh). Sau đó, ghép tạng từ người cho chết não liên tiếp được thực hiện ở các bệnh viện như Việt - Đức, Học viện Quân y (Hà Nội), Bệnh viện Trung ương Huế. Và trong các phẫu thuật này, thời gian phẫu thuật của mỗi loại ghép và thời gian sống thêm sau ghép tương đương các ca ghép trên thế giới. Đây là bước ngoặt lớn của y học trong nước, bởi so với việc ghép tạng từ người cho sống, kỹ thuật ghép tạng từ người cho chết phức tạp hơn.

Một ca phẫu thuật ghép tạng do các y bác sỹ Bệnh viện Hữu nghị Việt - Đức thực hiện. Ảnh:  TTXVN

GS.TS Phạm Gia Khánh, Chủ tịch Hội ghép tạng Việt Nam nhận định: Từ năm 2010, ngành ghép tạng đã giải quyết được những vấn đề về chết não như chẩn đoán chết não, hồi sức chết não để lấy tạng, chỉ định lấy các tạng ghép của bệnh nhân chết não, các kỹ thuật lấy và bảo quản tạng ghép ở người chết não. Điều này đã giúp chúng ta thực hiện được việc ghép các tạng mà không thể lấy từ người cho sống như tim, tụy, phổi, đa tạng… Điều quan trọng hơn nữa là góp phần giải quyết vấn đề khó khăn nhất của ghép tạng là thiếu nguồn hiến tạng.

Do làm chủ được kỹ thuật ghép tạng từ người hiến chết, mà ghép tạng đã đưa số lượng bệnh nhân được ghép hằng năm tăng nhanh. Trong khoảng 5 năm trở lại đây, cả nước đã ghép được gần 1.300 trường hợp, trong đó có 1.200 ca ghép thận, 34 ca ghép gan, 14 ca ghép tim và 1 ca ghép tụy, nhiều hơn gấp 4 lần so với 17 năm trước (từ ca ghép tạng từ người cho sống đầu tiên năm 1992 cho đến năm 2009). Đặc biệt, 35 bệnh nhân chết não đã hiến tạng ghép cho 100 bệnh nhân.

Không chỉ giới hạn ghép tạng trong khuôn khổ một bệnh viện, một vùng, mà từ tháng 9/2015 ghép tạng đã bước thêm một bước tiến đó là ghép tạng xuyên quốc gia. Thông qua “Trung tâm Điều phối ghép tạng quốc gia”, tạng được lấy từ người hiến chết não ở Bệnh viện Chợ Rẫy chuyển đến Bệnh viện Trung ương Huế và Bệnh viện Việt - Đức (Hà Nội) để ghép, qua đó góp phần nâng cao hiệu quả lấy tạng từ người cho chết não, tránh tình trạng tạng không được ghép do không có người tương thích, đồng thời tạo ra mối gắn kết giữa các đơn vị điều phối ghép tạng ở các bệnh viện trong cả nước.

Những trở ngại

Tại Việt Nam, từ năm 2006 đã có Luật Hiến, lấy, ghép mô bộ phận cơ thể người và hiến, lấy xác; song đến nay số người chết não hiến tặng tạng rất ít, chưa đến 50 người. Điều này do ảnh hưởng của tâm lý, quan niệm của người dân. Bên cạnh đó là sự bất cập về mặt tổ chức, phục vụ cho ghép tạng ở các bệnh viện còn gặp khó khăn về cơ sở vật chất, nhân lực…

Bác sĩ Dư Thị Ngọc Thu, Trưởng Đơn vị điều phối ghép bộ phận cơ thể người, Bệnh viện Chợ Rẫy, chia sẻ: “Bệnh viện có hơn 1.500 đơn đăng ký hiến tạng, nhưng đến nay chỉ có 14 người chết não và ngưng tim cho tạng. Đó là do quan niệm của người Việt Nam khi chết phải được nguyên vẹn. Vì vậy, khi thuyết phục người nhà bệnh nhân đồng ý cho tạng theo nguyện vọng của người đã chết, nhiều trường hợp chúng tôi gặp sự phản ứng rất gay gắt, thậm chí bị đánh. Bên cạnh đó, nhiều người lại không hiểu rõ về cách cho tạng như thế nào là đúng. Chẳng hạn, một bệnh nhân có ý nguyện hiến tạng, nhưng khi bệnh nhân có tình trạng xấu đi, người nhà không đưa lên bệnh viện, chỉ đến khi bệnh nhân qua đời vài tiếng mới gọi điện thoại thông báo. Họ không biết được rằng trước khi lấy tạng, cần phải làm các xét nghiệm cần thiết để nắm rõ tình trạng các tạng và thời điểm lấy tạng phù hợp nhất là ngay sau khi tim bệnh nhân ngừng đập”.

Bên cạnh đó, nhiều bệnh viện đã tiến hành ghép tạng, nhưng chưa có một cơ quan, bộ phận nào chuyên trách riêng về ghép tạng trong bệnh viện. Mỗi lần ghép là phải huy động các khoa liên quan cùng tham gia. Vì không có một bộ phận chuyên trách về ghép, nên việc ghép không được quan tâm thường xuyên. Ngoài ra, các bệnh viện có khả năng ghép tạng là các bệnh viện có khả năng thực hiện nhiều kỹ thuật công nghệ cao như Bệnh viện Chợ Rẫy, Việt - Đức, nên thường bị quá tải trong khám chữa bệnh, do đó cũng khó khăn cho công việc ghép tạng vì thiếu nhân lực và thời gian.

Ghép tạng là biện pháp duy nhất cứu sống bệnh nhân bị bệnh giai đoạn cuối và giúp nâng cao chất lượng cuộc sống người bệnh. Và một người mất đi nếu hiến tạng có thể cứu được 5 - 6 người. Để có thêm nhiều người hiến tạng, bên cạnh việc tích cực tuyên truyền để người dân hiểu biết và ủng hộ, cũng cần có chế độ, chính sách phù hợp và thỏa đáng đối với người hiến tạng.

Lan Phương
loading...
Loading...
Tin khác
  • Lợi ích từ dự án cải tạo không gian biển Sầm Sơn

    Lợi ích từ dự án cải tạo không gian biển Sầm Sơn

    22:07 ngày 14/03/2016

    Trong những ngày vừa qua, nhiều ngư dân xã Quảng Cư và các phường Trường Sơn, Trung Sơn, Bắc Sơn của thị xã Sầm Sơn đã lên thành phố yêu cầu Tỉnh ủy, UBND tỉnh Thanh Hóa làm bến neo đậu tàu thuyền mới với chiều dài 500 - 1.000 m dọc biển Sầm Sơn.

Phóng sự - Điều tra

Việc làm

Người tốt - Việc tốt

Hợp tác nội dung
KÊNH THÔNG TIN CỦA CHÍNH PHỦ DO TTXVN PHÁT HÀNH Tổng biên tập: Ninh Hồng Nga | Giới thiệu - Liên hệ tòa soạn
Giấy phép số 17/GP-BTTTT cấp ngày 16/1/2017
Tòa soạn: Số 5 Lý Thường Kiệt, Hà Nội
Điện thoại: 024-38267042, 024-38252931(2339,2208)- Fax: 024-38253753
Email:baotintuc@vnanet.vn – toasoantintuc@gmail.com
© Bản quyền thuộc về Báo Tin tức - TTXVN
Cấm sao chép dưới mọi hình thức nếu không có sự chấp thuận bằng văn bản