Dược sĩ mang tiếng cười xoa dịu bệnh nhân ung thư

Lan tỏa tiếng cười trong cộng đồng

Bằng những bài tập yoga cười đơn giản, anh Phạm Quốc Vinh đã giúp nhiều bệnh nhân tìm lại sự nhẹ nhõm trong tâm hồn, tiếp thêm nghị lực để bước tiếp trên hành trình điều trị đầy thử thách.

Sinh năm 1985, hiện công tác tại khoa Dược, Bệnh viện Bạch Mai, anh Phạm Quốc Vinh là một trong những người tiên phong đưa yoga cười đến Việt Nam từ năm 2011. Ít ai biết rằng, hành trình ấy bắt đầu từ một mong muốn rất giản dị, đó là được làm điều gì đó có ích cho cộng đồng.

Trước khi đến với yoga cười, anh từng thử sức ở nhiều hoạt động xã hội khác nhau, từ các câu lạc bộ kỹ năng đến tổ chức trò chơi cộng đồng. Nhưng tất cả dường như vẫn chưa phải là điều anh thực sự tìm kiếm. Chỉ đến khi tình cờ biết đến yoga cười trong một khóa học kỹ năng mềm, anh mới nhận ra đây chính là “mảnh ghép” phù hợp.

“Đó là một phương pháp đơn giản, không tốn kém, nhưng lại có thể kết nối rất nhiều người”, anh Vinh nhớ lại.

Từ cơ duyên ấy, anh Vinh bắt đầu xây dựng câu lạc bộ yoga cười đầu tiên. Những ngày đầu không hề dễ dàng. Buổi sinh hoạt đầu tiên dự kiến diễn ra vào ngày 1/4/2011 phải hoãn vì thời tiết. Khi chuyển sang hỗ trợ một câu lạc bộ tại tượng đài Lý Thái Tổ, anh lại đối mặt với vô vàn khó khăn về địa điểm, không gian, thậm chí cả sự hoài nghi từ người xung quanh.

Chia sẻ về kỷ niệm những ngày đầu thành lập câu lạc bộ, anh Vinh kể, có lần vừa ngỏ lời mời một bác cao tuổi tham gia, anh đã nhận được một câu hỏi khá thẳng thắn: “Đằng sau hoạt động này, động cơ chính trị của cậu là gì?”. Không giải thích nhiều, anh chọn cách lặng lẽ duy trì. Ngày qua ngày, bằng sự kiên trì, anh trả lời bằng chính hành động của mình: Một hoạt động hoàn toàn miễn phí, vì sức khỏe và niềm vui của mọi người.

Chính sự bền bỉ ấy đã dần thay thế những ánh nhìn nghi ngại bằng sự tin tưởng. Những buổi tập bên Hồ Gươm, khi dưới nắng sớm, khi trú mưa trước Tràng Tiền Plaza... dần trở thành hình ảnh quen thuộc. Tiếng cười lan ra, kéo thêm nhiều người tham gia, rồi từ đó nhân rộng thành nhiều câu lạc bộ khác.

Từ Hà Nội, yoga cười theo chân anh đến Quảng Ninh, hình thành các nhóm tập luyện bên bờ biển Hòn Gai. Đến nay, hàng chục câu lạc bộ đã được duy trì, không chỉ là nơi tập luyện, mà còn là không gian để mọi người gặp gỡ, chia sẻ và tìm thấy năng lượng tích cực trong cuộc sống.

Mang “liều thuốc tinh thần” đến bệnh viện

Làm việc trong môi trường y tế, mỗi ngày chứng kiến những bệnh nhân ung thư kiên cường chiến đấu với bệnh tật, anh Vinh luôn trăn trở: Liệu mình có thể làm gì để giúp họ vững vàng hơn về tinh thần?

Câu trả lời đến vào năm 2013, khi anh tham gia chương trình “Mang âm nhạc đến bệnh viện”. Những khoảnh khắc ngắn ngủi, nhưng đầy cảm xúc khi đứng trước người bệnh đã gieo trong anh ý tưởng mang tiếng cười đến bệnh viện, theo cách của riêng mình.

Một năm sau đó, anh Vinh bắt đầu triển khai yoga cười tại Bệnh viện Ung bướu Hưng Việt. Lần đầu tiên, anh trực tiếp hướng dẫn bệnh nhân ngay tại giường bệnh. Cũng từ đó, anh nhận ra giá trị thực sự của tiếng cười.

Anh Vinh vẫn nhớ một người nhà bệnh nhân từng tìm gặp mình sau buổi tập. Sáng hôm đó, chị vừa nhận tin dữ về người thân. Nỗi đau quá lớn khiến chị không thể khóc, chỉ biết kìm nén. Nhưng sau khi tham gia buổi tập, chị nói rằng mình đã có thể “thở được”, bình tĩnh đối diện với những ngày phía trước. Khoảnh khắc ấy, với anh Vinh là một sự khẳng định: Tiếng cười, dù giản dị, nhưng là một liều thuốc tinh thần đáng quý…

Năm 2025, yoga cười chính thức được đưa vào Trung tâm Y học hạt nhân và Ung bướu, Bệnh viện Bạch Mai. Do đặc thù công việc anh chuyển sang tổ chức các buổi tập sau giờ làm để vừa đảm bảo công việc, vừa có thể đồng hành cùng bệnh nhân.

Hiện nay, hoạt động tập yoga cười tại bệnh viện Bạch Mai được duy trì đều đặn với mô hình “5 phút tại giường bệnh”. Khoảng 16 giờ 45, khi các công việc chuyên môn đã cơ bản hoàn thành, bệnh nhân và người nhà cùng ngồi bên giường bệnh, tham gia những bài tập ngắn, nhẹ nhàng. Sự tận tâm của đội ngũ điều dưỡng cùng sự hưởng ứng của bệnh nhân đã giúp những buổi tập ấy duy trì một cách thường xuyên, ổn định.

Mỗi buổi chiều, từ các phòng bệnh lại vang lên những tiếng cười giòn giã, sảng khoái của các bệnh nhân ung thư. Ban đầu, tiếng cười còn có phần e dè, gượng gạo, nhưng theo thời gian dần trở nên tự nhiên, thoải mái hơn. Yoga cười không thể thay thế các phương pháp điều trị y khoa nhưng lại đóng vai trò như một liệu pháp hỗ trợ tinh thần. Những bài tập đơn giản kết hợp với tiếng cười giúp người bệnh giải tỏa căng thẳng, giảm bớt lo âu và thích ứng tốt hơn với quá trình điều trị.

Đến nay, yoga cười tại bệnh viện Bạch Mai không chỉ là hoạt động của riêng bệnh nhân, với sự đồng thuận của Ban Giám đốc, chương trình đã được mở rộng tới cả đội ngũ nhân viên y tế. Từ thực tế triển khai, anh Vinh nhận ra rằng, khi các nhân viên y tế được học và nắm vững các bài tập, họ có thể trở thành người hướng dẫn cho các bệnh nhân. Qua đó, mô hình này sẽ được nhân rộng và nhiều bệnh nhân được tiếp cận hơn.

Anh Vinh chia sẻ, làm hoạt động xã hội cũng giống như trồng một cái cây, người gieo có thể không được biết đến, nhưng khi cây đơm hoa, kết trái, thì nhiều người sẽ được hưởng những giá trị mà nó mang lại. Điều đáng quý không nằm ở sự ghi nhận, mà ở việc những điều mình làm có thể âm thầm tạo ra giá trị và lan tỏa.

Nói về những dự định tương lai, chàng dược sĩ trẻ cho biết, anh mong muốn tiếp tục theo học nghiên cứu sinh về tâm lý học lâm sàng, để hiểu sâu hơn về yoga cười.

“Tôi muốn được học bài bản, được gặp những người thầy trong lĩnh vực tâm lý để có thêm nền tảng vững chắc, đồng thời có những công cụ, phương pháp cụ thể để hiểu rõ hơn về yoga cười”, anh Vinh tâm sự, đồng thời nói, sự nhiệt tình chỉ là điểm khởi đầu. Để có thể đi đường dài và tạo được niềm tin, điều cần thiết vẫn là năng lực và hiểu biết.