Theo hãng thông tấn Anadolu của Thổ Nhĩ Kỳ tối 24/3, cùng ngày, báo The Times cho biết Hải quân Hoàng gia Anh đang chuẩn bị đảm nhận vai trò dẫn đầu trong các hoạt động liên minh tiềm năng nhằm mở lại Eo biển Hormuz.
Bài đăng trên The Times tiết lộ các quan chức quốc phòng Anh đang xem xét kế hoạch triển khai một tàu của Hải quân Hoàng gia hoặc một tàu thương mại thuê để làm “tàu mẹ”, phục vụ cho việc triển khai các hệ thống tự động, không người lái được thiết kế nhằm phát hiện và vô hiệu hóa thủy lôi tại tuyến đường thủy chiến lược này.
Sáng kiến này sẽ là một phần của nỗ lực đa quốc gia rộng lớn hơn với sự tham gia của các đồng minh, bao gồm Mỹ và Pháp nhằm đảm bảo việc lưu thông an toàn cho tàu thương mại qua Eo biển Hormuz - một trong những tuyến vận tải quan trọng nhất thế giới.
Các quan chức được The Times trích dẫn cho biết chiến dịch có thể được triển khai theo nhiều giai đoạn.
Giai đoạn đầu sẽ tập trung vào hoạt động rà phá thủy lôi bằng các hệ thống tự động tiên tiến được phóng từ “tàu mẹ”.
Giai đoạn thứ hai có thể bao gồm việc triển khai các tàu mặt nước không người lái cùng với các tàu khu trục Type 45 của Hải quân Hoàng gia Anh, hoặc chỉ sử dụng riêng các tàu khu trục, để bảo vệ các tàu chở dầu đi qua khu vực Eo biển Hormuz.
“Mỹ có năng lực hàng đầu thế giới về rà phá thủy lôi tự động, cùng với khả năng tàu khu trục tuyệt vời với các tàu Type 45, và cả việc phát triển khái niệm Hải quân lai, giúp chúng tôi có cơ hội tránh đưa con người vào nguy hiểm trong khi vẫn đảm bảo an ninh cho eo biển”, một quan chức cho biết.
Các quan chức quốc phòng Anh tin rằng thủy lôi đã được rải tại Eo biển Hormuz, dù vẫn còn “một hành lang rõ ràng” khi các tàu của Ấn Độ, Pakistan và Trung Quốc vẫn tiếp tục đi qua tuyến đường thuỷ chiến lược này.
Eo biển Hormuz, nơi hẹp nhất chỉ khoảng 33km (21 dặm) giữa Iran và Oman, bình thường xử lý khoảng 20% nguồn cung dầu thô toàn cầu, khiến mọi gián đoạn tại đây đều có ý nghĩa lớn đối với hoạt động vận chuyển năng lượng toàn cầu.
Hai tuyến hàng hải của Eo biển Hormuz, mỗi tuyến chỉ rộng khoảng 3,2km (2 dặm), buộc những tàu chở dầu lớn nhất thế giới phải đi qua một trong những hành lang vận tải biển dễ dự đoán và dễ tổn thương nhất trong thương mại quốc tế.
Bình thường, khoảng 20 triệu thùng dầu đi qua Eo biển Hormuz mỗi ngày, nhưng kể từ khi Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) tuyên bố đóng cửa Eo biển Hormuz vào ngày 2/3, không cho phép Mỹ hoặc các quốc gia tham gia các cuộc tấn công gần đây vào Iran đi qua tuyến hàng hải quan trọng này, hoạt động giao thông thương mại gần như biến mất.
Công ty phân tích Kpler cho biết từ ngày 1 - 23/3, các tàu chở hàng hóa chỉ thực hiện 144 lượt qua lại trên tuyến eo biển dài 167 km này, giảm 95% so với mức bình thường thời bình. Trong số đó, có 91 tàu chở dầu và khí đốt, hơn một nửa trong số này đang chở hàng và phần lớn di chuyển theo hướng Đông ra khỏi tuyến đường thủy.
Căng thẳng khu vực Trung Đông đã leo thang kể từ khi Mỹ và Israel phát động chiến dịch tấn công chung nhằm vào Iran từ ngày 28/2, khiến hơn 1.340 người thiệt mạng cho đến nay, bao gồm cả Lãnh tụ Tối cao khi đó là ông Ali Khamenei.
Iran đã đáp trả bằng nhiều đợt tấn công bằng thiết bị bay không người lái (UAV) và tên lửa nhằm vào Israel và các quốc gia Vùng Vịnh có căn cứ quân sự Mỹ.
Eo biển Hormuz cũng đã bị siết chặt đáng kể từ đầu tháng 3. Bình thường, khoảng 20 triệu thùng dầu đi qua khu vực này mỗi ngày, và sự gián đoạn đã làm tăng chi phí vận chuyển cũng như đẩy giá dầu toàn cầu lên cao.
