Chính quyền xã vùng cao đến gần dân, phục vụ nhân dân

Rút ngắn khoảng cách từ thôn bản đến công quyền

Trong không gian của Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Thắng Mố, người dân đến làm thủ tục được cán bộ hướng dẫn tận tình từ khâu lấy số, kê khai hồ sơ đến nộp trực tuyến. Không còn cảnh chen chúc, đi lại nhiều lần hay bỡ ngỡ trước các thao tác công nghệ như trước. Sự thay đổi ấy đang tạo nên một chuyển động mới nơi vùng cao biên giới còn nhiều khó khăn này.

Xã Thắng Mố hiện có hơn 2.600 hộ dân với trên 15.800 nhân khẩu, tỷ lệ hộ nghèo còn trên 50%. Địa bàn rộng, giao thông chia cắt, trình độ dân trí không đồng đều khiến việc triển khai cải cách hành chính và chuyển đổi số ở cơ sở gặp không ít trở ngại. Nhưng cũng chính từ thực tiễn ấy, yêu cầu đưa chính quyền đến gần dân hơn trở nên cấp thiết.

Theo báo cáo của địa phương, từ khi đi vào hoạt động đến nay, Trung tâm Phục vụ hành chính công xã đã tiếp nhận gần 1.600 hồ sơ, trong đó hơn 99% hồ sơ được nộp trực tuyến; tỷ lệ giải quyết đúng hạn đạt gần 99%. Hồ sơ hành chính từng bước được số hóa đồng bộ, góp phần giảm thời gian, chi phí đi lại cho người dân.

Phó Giám đốc Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Thắng Mố Nguyễn Văn Sáng cho biết, khó khăn lớn nhất ở địa bàn vùng cao không chỉ là hạ tầng, mà còn là thay đổi thói quen của người dân trong tiếp cận dịch vụ công trực tuyến. Vì vậy, cán bộ tại Trung tâm không chỉ tiếp nhận hồ sơ mà còn trực tiếp hướng dẫn bà con từng thao tác nhỏ trên điện thoại, máy tính bảng.

“Có những người dân lần đầu sử dụng dịch vụ công trực tuyến nên còn bỡ ngỡ. Cán bộ phải hướng dẫn rất cụ thể, làm nhiều lần để bà con quen dần. Khi hiểu và sử dụng được rồi thì người dân rất phấn khởi vì tiết kiệm được thời gian, công sức”, anh Sáng chia sẻ.

Điều dễ nhận thấy ở Trung tâm là cách làm việc đang thay đổi theo hướng gần dân, phục vụ người dân nhiều hơn. Quy trình giải quyết thủ tục được niêm yết công khai; cán bộ thực hiện “4 xin, 4 luôn” (Xin chào, xin lỗi, xin cảm ơn, xin phép; Luôn mỉm cười, luôn nhẹ nhàng, luôn lắng nghe, luôn giúp đỡ) trong giao tiếp với công dân; những hồ sơ còn thiếu được hướng dẫn bổ sung ngay từ đầu để tránh việc người dân phải đi lại nhiều lần. Với người dân vùng cao, sự thay đổi ấy đôi khi đến từ những điều rất nhỏ.

Chị Hầu Thị Giảng, người dân thôn Sủng Lảng cho biết trước đây mỗi lần làm giấy khai sinh hay xác nhận giấy tờ phải đi xa, có khi mất cả ngày mới xong việc. Nay nhiều thủ tục được giải quyết ngay tại xã, cán bộ hướng dẫn cụ thể nên người dân yên tâm hơn. “Tôi không biết dùng điện thoại thông minh nhiều, nhưng cán bộ hướng dẫn tận tình nên giờ cũng biết cách tra cứu, nộp hồ sơ đơn giản”, chị Giảng nói.

Chuyển đổi số len vào “vùng lõm” sóng

Không chỉ dừng lại ở cải cách thủ tục hành chính, điều Thắng Mố đang hướng tới là từng bước hình thành một nền hành chính hiện đại ngay từ cơ sở.

Đại hội Đảng bộ xã nhiệm kỳ 2025 - 2030, địa phương xác định phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là một trong những khâu đột phá của nhiệm kỳ. Xã phấn đấu đến năm 2030 đạt trên 95% hồ sơ giải quyết trực tuyến; 100% văn bản điện tử được ký số chuyên dùng; đồng thời tiếp tục mở rộng hạ tầng viễn thông, từng bước xóa “vùng lõm” sóng ở các thôn bản vùng sâu.

Để thực hiện mục tiêu ấy, cùng với nâng cấp Trung tâm Phục vụ hành chính công, xã đang duy trì hoạt động của các tổ công nghệ số cộng đồng tại thôn bản; hỗ trợ người dân tiếp cận nền tảng số, sử dụng dịch vụ công trực tuyến và thanh toán không dùng tiền mặt.

Trong điều kiện nhiều thôn còn khó khăn về hạ tầng, việc chuyển đổi số ở Thắng Mố không phải câu chuyện “một bước thành công”, mà là quá trình kiên trì thay đổi từ nhận thức đến cách làm. Không ít cán bộ cơ sở cũng phải tự học, tự thích nghi với các phần mềm, nền tảng quản lý mới để đáp ứng yêu cầu công việc.

Từ thực tiễn địa phương, ông Nguyễn Xuân Triệu, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã Thắng Mố cho rằng, điều quan trọng nhất trong cải cách hành chính ở vùng cao không nằm ở máy móc hay phần mềm hiện đại, mà ở tinh thần phục vụ nhân dân của đội ngũ cán bộ cơ sở. Khi cán bộ thay đổi tác phong, gần dân hơn, trách nhiệm hơn thì người dân sẽ tin tưởng và đồng hành.

Cùng với chuyển đổi số, Thắng Mố cũng xác định tiếp tục ưu tiên đầu tư hạ tầng giao thông nông thôn, nước sinh hoạt, đào tạo nghề gắn với giải quyết việc làm và giảm nghèo bền vững. Theo mục tiêu nhiệm kỳ 2025 - 2030, xã phấn đấu giảm tỷ lệ hộ nghèo bình quân trên 4% mỗi năm; nâng tỷ lệ người dân sử dụng nước hợp vệ sinh lên 90%; từng bước nâng cao thu nhập, cải thiện đời sống người dân vùng cao.

Những mục tiêu ấy chắc chắn không thể hoàn thành trong một sớm một chiều. Nhưng từ những thay đổi đang diễn ra ở Trung tâm Phục vụ hành chính công xã hôm nay, có thể thấy một điều: khoảng cách giữa chính quyền với người dân ở vùng cao đang dần được rút ngắn.

Và ở nơi địa đầu còn nhiều gian khó ấy, mỗi thủ tục được giải quyết nhanh hơn, mỗi hồ sơ được số hóa thuận lợi hơn, đôi khi không chỉ là câu chuyện cải cách hành chính, mà còn là cách niềm tin được vun đắp từ những điều gần gũi nhất mỗi ngày.