Người dân tưởng niệm nạn nhân bị lực lượng thực thi pháp luật bắn chết tại thành phố Minneapolis, bang Minnesota, Mỹ ngày 25/1/2026. Ảnh: THX/TTXVN
Theo CNN, Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 27/1 cho biết chính quyền của ông sẽ “giảm leo thang một chút” các hoạt động thực thi pháp luật liên bang tại bang Minnesota, trong bối cảnh căng thẳng gia tăng sau vụ Alex Pretti - một công dân sở hữu súng hợp pháp - bị bắn chết trong cuộc đối đầu với các đặc vụ liên bang.
Phát biểu với Fox News, ông Trump bảo vệ các chiến dịch thực thi luật nhập cư của chính quyền tại Minnesota, khẳng định “chúng tôi đã đưa hàng nghìn tội phạm nguy hiểm ra khỏi bang này”. Tổng thống Mỹ đồng thời ca ngợi ông Tom Homan, đặc phái viên phụ trách biên giới của Nhà Trắng, người được cử tới giám sát trực tiếp các hoạt động trên thực địa.
“Chúng tôi có Tom Homan ở đó. Ông ấy làm rất tốt. Ông ấy đã gặp thống đốc, thị trưởng và các bên liên quan… và chúng tôi sẽ giảm leo thang một chút", ông Trump nói.
Theo giới chức bang Minnesota, Thống đốc Tim Walz cho biết ông và ông Homan đã thống nhất về sự cần thiết của đối thoại thường xuyên giữa chính quyền liên bang và chính quyền bang. Thị trưởng Minneapolis Jacob Frey cũng xác nhận đã có một cuộc trao đổi được đánh giá là “mang tính xây dựng” giữa ông, Cảnh sát trưởng thành phố Brian O’Hara và ông Homan.
Liên quan trực tiếp tới vụ việc gây tranh cãi, Tổng thống Trump cho biết ông chưa từng nghe ai gọi Alex Pretti là “khủng bố trong nước”, dù trước đó một số quan chức cấp cao trong chính quyền của ông đã công khai sử dụng thuật ngữ này. Cố vấn Nhà Trắng Stephen Miller từng tuyên bố, mà không đưa ra bằng chứng, rằng Pretti là một “kẻ khủng bố trong nước” đã “tìm cách ám sát lực lượng thực thi pháp luật liên bang”. Bộ trưởng An ninh Nội địa Kristi Noem cũng cho rằng hành động của Pretti phù hợp với định nghĩa pháp lý về khủng bố trong nước vì mang động cơ ý thức hệ và chống lại chính quyền.
Alex Pretti, 37 tuổi, là một điều dưỡng viên hồi sức (ICU) tại Minneapolis và là người sở hữu súng hợp pháp theo luật bang Minnesota. Ngày 24/1/2026, trong lúc ghi hình hoạt động của các đặc vụ liên bang tại Minneapolis, công dân này đã xảy ra va chạm với lực lượng này và bị bắn chết. Theo Bộ An ninh Nội địa, các đặc vụ đã cố gắng tước vũ khí của Pretti, sau đó một hoặc hai nhân viên nổ súng khi cho rằng Pretti “có súng và kháng cự”. Tuy nhiên, theo hình ảnh thực tế và lời khai nhân chứng, Pretti không cầm súng khi tiếp cận các đặc vụ và nhiều đoạn ghi hình cho thấy công dân này đã bị tước vũ khí trước khi bị bắn.
Vụ nổ súng khiến Pretti chết ngay tại hiện trường, và cái chết của anh làm dấy lên tranh cãi gay gắt về việc sử dụng vũ lực của lực lượng liên bang và đang được giới chức bang Minnesota yêu cầu điều tra độc lập.
Trong các phát biểu với giới báo chí khi thăm bang Iowa, Tổng thống Trump khẳng định Pretti “lẽ ra không nên mang theo súng”, đồng thời bày tỏ lo ngại về việc nạn nhân mang theo hai băng đạn đã nạp đầy. “Tôi không thích việc anh ta mang súng. Tôi không thích việc anh ta mang theo hai băng đạn đầy. Đó là rất nhiều điều tồi tệ, dù vậy tôi vẫn cho rằng đây là một sự cố rất đáng tiếc”, Tổng thống Mỹ nói.
Tuy nhiên, lập luận của chính quyền Trump đã vấp phải sự phản bác từ nhiều chuyên gia pháp lý cũng như các tổ chức ủng hộ quyền sở hữu súng - vốn thường có lập trường gần gũi với đảng Cộng hòa. Các ý kiến này nhấn mạnh rằng luật liên bang cũng như luật bang Minnesota không cấm việc mang súng hợp pháp khi tham gia biểu tình ôn hòa.
Cảnh sát trưởng Minneapolis Brian O’Hara cho biết các bằng chứng ban đầu cho thấy Alex Pretti đang thực hiện quyền Tu chính án thứ Nhất khi ghi hình hoạt động của lực lượng thực thi pháp luật, đồng thời thực hiện quyền Tu chính án thứ 2 khi mang vũ khí hợp pháp tại không gian công cộng. Tổ chức Gun Owners of America cũng ra tuyên bố khẳng định Hiến pháp Mỹ bảo vệ quyền mang vũ khí ngay cả trong các cuộc biểu tình ôn hòa, và chính quyền liên bang không được xâm phạm quyền này.
Vụ việc đã làm dấy lên tranh luận gay gắt trên toàn nước Mỹ về giới hạn quyền lực của các lực lượng thực thi pháp luật liên bang, mối quan hệ giữa chính quyền trung ương và chính quyền bang, cũng như ranh giới giữa an ninh, quyền biểu tình và quyền sở hữu súng theo Hiến pháp.