Phó Tổng thống Mỹ JD Vance ngày 22/4/2025. Ảnh: ANI/TTXVN
Theo đài Sputnik, phát biểu với truyền thông trước khi rời Azerbaijan, ông Vance nhấn mạnh hiệp ước New START là một phần quan trọng của cơ chế không phổ biến vũ khí hạt nhân toàn cầu. Tuy nhiên, ông cho rằng bất kỳ thỏa thuận mới nào cũng sẽ có những điều chỉnh so với khuôn khổ cũ và đây là nội dung hai bên đang tiến hành đàm phán.
“Chúng tôi sẽ tiếp tục đối thoại và nỗ lực hạn chế phổ biến vũ khí hạt nhân”, ông Vance nói. Ông đồng thời cho rằng kịch bản xấu nhất đối với Washington là việc ngày càng nhiều quốc gia sở hữu vũ khí hạt nhân. Ông bày tỏ tin tưởng các cuộc trao đổi có thể đạt kết quả tích cực.
Trước đó, ngày 5/2, Hiệp ước New START giữa Nga và Mỹ chính thức hết hiệu lực. Cùng ngày, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho rằng Washington nên để các chuyên gia hạt nhân xây dựng một hiệp ước mới, cải tiến và hiện đại hơn, có hiệu lực lâu dài trong tương lai. Ông nhận định New START là một thỏa thuận được đàm phán chưa thực sự có lợi cho Mỹ.
Trước đó, hồi tháng 9/2025, Tổng thống Nga Vladimir Putin tuyên bố Moskva sẵn sàng tiếp tục tuân thủ các hạn chế của New START thêm một năm sau ngày 5/2/2026, với điều kiện Mỹ có động thái tương ứng. Tuy nhiên, Washington không đưa ra phản hồi chính thức, dẫn tới việc hiệp ước hết hiệu lực.
Trong diễn biến liên quan, phát biểu tại Duma Quốc gia (Hạ viện Nga), Ngoại trưởng Lavrov cho biết Nga vẫn coi cơ chế “đóng băng” (moratorium) liên quan đến New START còn hiệu lực, chừng nào Mỹ tiếp tục tuân thủ các giới hạn của hiệp ước.
Tuy nhiên, bình luận về phát biểu của Ngoại trưởng Lavrov, nhà phân tích chính trị Alexander Asafov cho rằng cấu trúc an ninh quốc tế truyền thống, vốn dựa trên các cơ chế kiểm soát chặt chẽ cả vũ khí thông thường và phi thông thường, “trên thực tế đã thực sự trở thành dĩ vãng”.
Theo ông Asafov, nếu xuất hiện những thông tin tình báo đáng tin cậy cho thấy Mỹ đang đẩy nhanh việc mở rộng kho vũ khí hạt nhân hoặc triển khai tại nước thứ ba các loại vũ khí từng thuộc phạm vi điều chỉnh của New START, Moskva có thể coi đây là mối đe dọa trực tiếp đối với an ninh quốc gia và ổn định toàn cầu. Khi đó, Nga có thể xem xét lại lập trường của mình.