Ảnh minh họa: USEU.usmission.gov/TTXVN
Theo kênh Euronews, EC ngày 23/7 công bố án phạt đầu tiên đối với Google theo Đạo luật Thị trường Kỹ thuật số (DMA), khép lại cuộc điều tra được mở từ tháng 3/2024. Án phạt được chia thành hai phần, tương ứng với hai nhóm hành vi mà Google bị cáo buộc vi phạm.
Khoản phạt 460 triệu euro liên quan đến cáo buộc Google ưu tiên các dịch vụ của mình như Google Shopping, Google Hotels và Google Flights trong kết quả tìm kiếm, đồng thời làm giảm khả năng tiếp cận của các đối thủ.
Khoản phạt 430 triệu euro còn lại liên quan đến chính sách của Google đối với các nhà phát triển ứng dụng. Brussels cho rằng công ty đã hạn chế họ thông báo cho người dùng về những mức giá rẻ hơn, phương thức thanh toán thay thế hoặc các dịch vụ được cung cấp bên ngoài Google Play.
Bên cạnh án phạt tài chính, Ủy ban châu Âu yêu cầu Google chấm dứt các hành vi vi phạm, đối xử bình đẳng với dịch vụ của bên thứ ba và cho phép nhà phát triển ứng dụng liên lạc tự do hơn với khách hàng. Google có 60 ngày để tuân thủ quyết định. Nếu không thực hiện đầy đủ, công ty có thể phải chịu các khoản phạt định kỳ lên tới 5% doanh thu toàn cầu.
Google cho rằng những thay đổi theo yêu cầu của EU có thể làm giảm chất lượng sản phẩm và ảnh hưởng đến trải nghiệm người dùng. Ông Kent Walker, Chủ tịch phụ trách các vấn đề toàn cầu của Google, cho biết việc thực thi DMA đang buộc công ty loại bỏ một số tính năng tìm kiếm theo thời gian thực, trong đó có thông tin về giá và tình trạng còn chỗ của khách sạn, chuyến bay và nhà hàng.
Google đã bắt đầu thử nghiệm một số thay đổi đối với công cụ tìm kiếm và kho ứng dụng. EC đánh giá một số điều chỉnh là bước tiến đáng kể, nhưng sẽ tiếp tục theo dõi quá trình thực hiện. Công ty chưa xác nhận có kháng cáo quyết định hay không.
Washington phản đối án phạt
Quyết định của EC nhanh chóng vấp phải phản ứng từ Washington trong bối cảnh chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump chuẩn bị áp dụng một đợt thuế quan mới.
Đại diện Thương mại Mỹ Jamieson Greer cho rằng án phạt tạo ra sự bất ổn lớn đối với hoạt động xuất khẩu hàng hóa và dịch vụ của Mỹ sang châu Âu, đồng thời gây rủi ro cho thỏa thuận thương mại giữa hai bên.
Washington từ lâu cho rằng các quy định kỹ thuật số của EU tác động không cân xứng đến doanh nghiệp công nghệ Mỹ. Chính quyền Trump nhiều lần coi những khoản phạt của Brussels là một dạng rào cản thương mại nhằm vào các công ty Mỹ.
Năm 2025, Mỹ và EU đạt được thỏa thuận Turnberry nhằm giải quyết bất đồng thương mại. Theo đó, EU đồng ý loại bỏ thuế đối với phần lớn sản phẩm công nghiệp Mỹ, trong khi Mỹ áp dụng mức thuế tối đa 15% đối với phần lớn hàng hóa của khối.
Sau khi Tòa án Tối cao Mỹ bác bỏ cơ sở pháp lý của các mức thuế được áp dụng trước đó, chính quyền ông Trump triển khai một cơ chế thuế tạm thời. Cơ chế thuế tạm thời này dự kiến hết hiệu lực trong tuần này.
Nhà Trắng đang cân nhắc áp thuế mới đối với hàng hóa bị cho là liên quan đến lao động cưỡng bức hoặc tình trạng dư thừa công suất gây thiệt hại cho lợi ích thương mại Mỹ. Khả năng Washington trả đũa các loại thuế dịch vụ kỹ thuật số tại một số nước EU cũng đang được đề cập.
EC cho biết sẽ không phản ứng nếu mức thuế mới của Mỹ vẫn nằm trong giới hạn 15% được hai bên thống nhất.
Sức ép từ hai phía
Căng thẳng gia tăng dù Mỹ và EU gần đây đã khởi động cơ chế đối thoại kỹ thuật số nhằm khôi phục hợp tác công nghệ và hạn chế bất đồng leo thang thành tranh cãi công khai.
Vừa qua, 25 nghị sĩ Cộng hòa gửi thư đề nghị Tổng thống Trump có hành động quyết liệt trước việc EU tiếp tục thực thi DMA. Các nghị sĩ thậm chí nêu tên một số doanh nghiệp châu Âu có thể trở thành mục tiêu trả đũa, gồm Volkswagen, BMW, Ikea và Airbus.
Ở chiều ngược lại, một nhóm nghị sĩ thuộc nhiều đảng phái trong Nghị viện châu Âu yêu cầu EC đẩy nhanh việc xử lý Google. Ủy ban châu Âu khẳng định khối có quyền xây dựng luật cho lĩnh vực kỹ thuật số và các quyết định xử phạt được đưa ra dựa trên bằng chứng, không phân biệt quốc gia.
Một số nghị sĩ châu Âu vẫn cho rằng án phạt tương đối thấp khi chỉ tương đương khoảng 0,22% doanh thu hằng năm của Google. Tuy nhiên, EC nhấn mạnh mục tiêu chính của DMA không phải thu tiền phạt, mà buộc các nền tảng thay đổi hành vi để xây dựng thị trường kỹ thuật số công bằng và cạnh tranh hơn.
Án phạt Google có thể khiến quan hệ thương mại Mỹ - EU thêm căng thẳng, đặc biệt nếu Washington sử dụng thuế quan để đáp trả việc EC siết quản lý các tập đoàn công nghệ Mỹ.