Ông Jared Kushner, con rể Tổng thống Mỹ Donald Trump, hiện giữ vai trò trung tâm trong Hội đồng Hòa bình (BoP). Ảnh: AFP/TTXVN (Không được phép sử dụng, chia sẻ bởi bên thứ ba)
Ông Kushner, con rể Tổng thống Mỹ Donald Trump, đã tham dự trực tuyến hội nghị cấp cao của Nhóm các nhà tài trợ Palestine (PDG) diễn ra ngày 13/7. Hội nghị quy tụ ngoại trưởng và đại diện của hàng chục quốc gia nhằm thảo luận về quá trình phục hồi Gaza.
Sự xuất hiện của ông Kushner, theo Euronews ngày 15/7, được đánh giá có ý nghĩa lớn, dù phần phát biểu của ông tương đối ngắn, chủ yếu đề cao vai trò của Mỹ trong công cuộc tái thiết Gaza, hoan nghênh sự phối hợp với các nước và nhấn mạnh rằng Hamas cần phải giải giáp trước khi quá trình phục hồi có thể bắt đầu.
Một nhà ngoại giao EU nhận xét bài phát biểu được chuẩn bị kỹ nhưng không đưa ra nhiều nội dung mới. Tuy nhiên, sự tham gia của ông Kushner cho thấy Mỹ và cơ chế do Washington hậu thuẫn sẵn sàng duy trì đối thoại với sáng kiến của châu Âu.
Ông Kushner hiện giữ vai trò trung tâm trong Hội đồng Hòa bình (BoP), cơ quan do Tổng thống Mỹ Donald Trump làm chủ tịch và dự kiến giám sát quá trình tái thiết Gaza với quyền hạn rộng lớn.
EU không chính thức ủng hộ BoP và muốn tránh tạo ấn tượng rằng khối công nhận tính chính danh của cơ quan này. Tuy nhiên, giới chức châu Âu thừa nhận bất kỳ quốc gia hay tổ chức nào muốn triển khai dự án tại Gaza đều khó tránh khỏi việc phải làm việc với các đại diện của BoP.
EU cần phối hợp với cơ chế do Mỹ hậu thuẫn
Tại hội nghị, PDG công bố “Sáng kiến Team Gaza” nhằm huy động 883,6 triệu euro cho các hoạt động phục hồi ban đầu và hỗ trợ dân thường tại Gaza. Pháp, Đức, Anh, Nhật Bản cùng một số định chế châu Âu và quốc tế đã cam kết đóng góp.
Khoản tiền này vẫn thấp hơn nhiều so với chi phí tái thiết Gaza trong 10 năm tới, được EU và Liên hợp quốc ước tính khoảng 71 tỷ USD. Tuy nhiên, trở ngại của châu Âu không chỉ nằm ở nguồn vốn.
Mỹ chưa tham gia sáng kiến và EU cũng không muốn chuyển tiền qua các tài khoản ngân hàng do BoP kiểm soát.
Dù vậy, các dự án của châu Âu khó có thể được triển khai nếu thiếu sự phối hợp với cơ chế do Washington hậu thuẫn. Đây là lý do sự tham gia của ông Kushner có ý nghĩa lớn đối với kế hoạch của EU.
EU tìm cách thiết lập quan hệ với ông Kushner
Ông Kushner được Ủy viên EU phụ trách Địa Trung Hải Dubravka Suica mời tham dự hội nghị. Bà đã xây dựng quan hệ với ông kể từ cuộc họp đầu tiên của BoP tại Washington hồi tháng 2.
Một quan chức EU nhận định những nỗ lực tiếp xúc này đã góp phần thuyết phục ông Kushner tham dự hội nghị PDG lần này. Trước đó, Mỹ từng từ chối tham gia cuộc họp của nhóm vào tháng 11/2025.
Việc ông Kushner chấp nhận lời mời vì thế được xem là tín hiệu cho thấy EU có thể duy trì phối hợp với BoP mà không cần chính thức ủng hộ tổ chức này.
Sau hội nghị, bà Suica tiếp tục gặp ông Nickolay Mladenov, Đại diện cấp cao của BoP về Gaza, cho thấy Brussels đang tìm cách duy trì kênh liên lạc với cơ chế do Mỹ dẫn dắt.
Cầu nối với Israel
Tầm quan trọng của ông Kushner còn nằm ở quan hệ với Israel, quốc gia có tiếng nói quyết định đối với việc triển khai các dự án tái thiết tại Gaza.
Ông từng là đặc phái viên hòa bình của Tổng thống Trump, tham gia thúc đẩy thỏa thuận ngừng bắn giữa Israel và Hamas vào năm ngoái. Trong nhiệm kỳ đầu của ông Trump, ông Kushner cũng là nhà đàm phán hàng đầu của Mỹ trong quá trình xây dựng Hiệp định Abraham năm 2020, giúp Israel bình thường hóa quan hệ ngoại giao với một số quốc gia có đa số dân theo đạo Hồi, trong đó có UAE và Maroc.
Các chính phủ Trung Đông cho rằng Mỹ là cường quốc duy nhất có đủ ảnh hưởng đối với Israel để thúc đẩy tiến triển thực tế tại Gaza.
Tại hội nghị, bà Suica công bố hai dự án phục hồi đầu tiên đã được Israel chấp thuận, tập trung vào cơ sở hạ tầng nước sạch và quản lý chất thải rắn. EU kỳ vọng thêm nhiều dự án sẽ được triển khai trong thời gian tới.
Kể từ khi xung đột Israel - Hamas bùng phát vào tháng 10/2023, EU đã cung cấp khoảng 1,65 tỷ euro viện trợ cho các vùng lãnh thổ Palestine. Theo số liệu của Ủy ban châu Âu, tổng hỗ trợ của khối dành cho Palestine kể từ năm 1994 đạt gần 30 tỷ euro.
Trong bối cảnh đó, EU sở hữu nguồn lực tài chính đáng kể nhưng vẫn cần ảnh hưởng chính trị của Washington và sự chấp thuận từ Israel. Vai trò của ông Kushner vì thế không nằm ở việc trực tiếp đóng góp tiền, mà ở khả năng kết nối ba mắt xích quan trọng trong tiến trình tái thiết Gaza.