Đảo Kharg - "huyết mạch dầu mỏ" của Iran. Ảnh: Google Earth
Theo CNBC (Mỹ), đảo Kharg nằm cách bờ biển Iran khoảng 24 km và được coi là trái tim ngành công nghiệp dầu mỏ nước này.
Ước tính khoảng 90% lượng dầu thô xuất khẩu của Iran đi qua đảo Kharg trước khi các tàu chở dầu tiếp tục hành trình qua Eo biển Hormuz. Cơ sở tại hòn đảo có khả năng bốc xếp tới khoảng 7 triệu thùng dầu mỗi ngày.
Tầm quan trọng kinh tế của Kharg đối với Iran khiến hòn đảo này đặc biệt dễ trở thành mục tiêu của các hành động quân sự. Tuy nhiên, giới phân tích cho rằng để chiếm được hòn đảo này có thể phải triển khai lực lượng bộ binh trên thực địa. Theo CNBC, đây là bước đi mà chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump hiện chưa sẵn sàng thực hiện.
Nhà nghiên cứu Petras Katinas tại Viện Nghiên cứu Quốc phòng và an ninh Hoàng gia Anh (RUSI) nhận định việc chiếm giữ đảo Kharg sẽ cắt đứt huyết mạch dầu mỏ của Iran.
Ông Katinas phân tích với CNBC: “Rõ ràng, khi tuyến vận chuyển dầu qua Eo biển Hormuz ngừng lại, họ cũng không còn khả năng bán dầu. Tuy vậy, về dài hạn, việc kiểm soát đảo Kharg sẽ giúp Mỹ nắm trong tay một lợi thế đáng kể trên bàn đàm phán, bất kể lực lượng nào lên nắm quyền sau khi chiến dịch quân sự kết thúc. Tuy nhiên, để đạt được điều đó sẽ cần chiến dịch triển khai bộ binh trên thực địa - điều mà Washington dường như chưa sẵn sàng tiến hành, ít nhất là vào thời điểm này”.
Giám đốc phân tích cấp cao tại Eurasia Group - ông Marc Gustafson - cảnh báo rằng những chiến dịch như vậy cũng sẽ tiềm ẩn rất nhiều rủi ro.
Theo ông Gustafson, nếu muốn chiếm giữ đảo Kharg, Mỹ sẽ buộc phải điều động bộ binh và khi đó nơi đây nhiều khả năng sẽ trở thành mục tiêu bị thiết bị bay không người lái (UAV) Iran tập kích liên tục trong nhiều tuần.
Ông cũng cảnh báo kịch bản này có thể đẩy giá dầu tăng mạnh hơn nữa, trong bối cảnh giá dầu trong phiên giao dịch ngày 9/3 có thời điểm tăng vọt hơn 100 USD/thùng, mức cao nhất 4 năm qua.
Ông Bruce Kasman, chuyên gia kinh tế trưởng tại JPMorgan, cảnh báo nếu xung đột lan rộng, giá dầu có thể vượt ngưỡng 120 USD/thùng, đe dọa đẩy kinh tế toàn cầu vào suy thoái. Kịch bản này có thể làm giảm 0,6 điểm phần trăm tăng trưởng kinh tế toàn cầu và đẩy lạm phát tăng thêm 1% ngay trong nửa đầu năm 2026.