Bảng giá xăng và dầu diesel tại một trạm bán xăng ở Frankfurt, Đức. Ảnh tư liệu: THX/TTXVN
Sau khi các đảng Liên minh Dân chủ/Xã hội Cơ Đốc giáo (CDU/CSU) và Dân chủ Xã hội (SPD) đạt được thỏa thuận chính trị vào tuần trước, dự thảo luật về kiểm soát giá nhiên liệu đã được đưa vào quá trình tham vấn nội bộ trong chính phủ liên bang; đồng thời được gửi tới các nhóm nghị sĩ tại Quốc hội Đức để thúc đẩy tiến trình xem xét nhanh.
Dự luật mới nhằm điều chỉnh chính sách giá của các công ty dầu khí tại những trạm xăng. Theo đề xuất, các trạm xăng tại Đức chỉ được phép tăng giá nhiên liệu một lần mỗi ngày, vào thời điểm 12 giờ trưa, trong khi việc giảm giá vẫn có thể thực hiện nhiều lần trong ngày. Mô hình tương tự hiện đang được áp dụng tại Áo nhằm hạn chế biến động giá liên tục trong ngày. Dự luật thậm chí có thể được siết chặt hơn khi quy định các trạm xăng chỉ được phép tăng giá tối đa ba lần mỗi tuần.
Ngoài ra, Chính phủ Đức cũng muốn tăng cường quyền hạn cho Cơ quan Chống độc quyền Liên bang trong việc giám sát thị trường nhiên liệu.
Theo dự luật, trong trường hợp giá nhiên liệu tăng cao bất thường, các doanh nghiệp sẽ phải chứng minh lý do tăng giá của mình so với các đối thủ cạnh tranh. Điều này nhằm tạo điều kiện cho cơ quan cạnh tranh phát hiện và xử lý những hành vi lạm dụng vị thế thị trường.
Đồng thời với các công cụ pháp lý, Đức cũng đang tham gia nỗ lực quốc tế nhằm ổn định thị trường dầu mỏ.
Trong khuôn khổ phối hợp với Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA), Đức cam kết giải phóng khoảng 19,5 triệu tấn dầu từ kho dự trữ chiến lược. Trên toàn cầu, khoảng 400 triệu tấn dầu dự trữ sẽ được đưa ra thị trường nhằm giảm áp lực giá.
Theo Hiệp hội Vận tải hàng hóa, Logistics và Xử lý chất thải Liên bang Đức (BGL), kể từ khi căng thẳng tại Trung Đông leo thang, giá dầu diesel tại Đức đã tăng khoảng 28%. Mức tăng này gây áp lực lớn đối với ngành vận tải cũng như người tiêu dùng.
Một số chính trị gia đã đề xuất các biện pháp khác nhằm giảm giá nhiên liệu. Thủ hiến bang Sachsen-Anhalt, Sven Schulze, thuộc đảng CDU kêu gọi chính phủ giảm thuế năng lượng trong thời kỳ khủng hoảng để hạ giá xăng dầu. Tuy nhiên, nhiều chuyên gia kinh tế cảnh báo rằng, các biện pháp trợ cấp giá nhiên liệu hoặc áp trần giá có thể gây méo mó thị trường.
Theo báo cáo của nhóm cố vấn kinh tế của Bộ trưởng Kinh tế Đức Katherina Reiche, nếu giá năng lượng duy trì ở mức cao trong vài tháng tới, tỷ lệ lạm phát tại Đức có thể tăng lên khoảng 3,5% vào giữa năm.
Tuy vậy, các chuyên gia nhấn mạnh rằng đây chỉ là một kịch bản dự tính, không phải dự báo chính thức, do diễn biến giá năng lượng phụ thuộc nhiều vào tình hình địa chính trị và thị trường toàn cầu.
Các nhà kinh tế cho rằng, trong bối cảnh nguồn cung năng lượng có nguy cơ bị gián đoạn, tín hiệu giá đóng vai trò quan trọng trong việc điều chỉnh nhu cầu tiêu thụ. Do đó, họ cảnh báo các biện pháp can thiệp mạnh vào thị trường có thể không phải là giải pháp hiệu quả trong dài hạn.