.jpg)
Việc Liên bang Nga tích hợp trí tuệ nhân tạo (AI), chống tác chiến điện tử và điều khiển theo chuỗi vào UAV cho thấy khoảng cách ngày càng lớn giữa tư duy chiến tranh thực dụng của Liên bang Nga và mô hình vũ khí đắt tiền phương Tây. Ảnh: TASS
Liên bang Nga vừa giới thiệu một biến thể mới của thiết bị bay không người lái (UAV) cảm tử Shahed mang tên "Geran-4 Siker", được trang bị trí tuệ nhân tạo (AI) sử dụng công nghệ thị giác máy tính (machine vision) để xác định mục tiêu.
Hãng thông tấn UNIAN của Ukraine dẫn lại thông tin đăng tải trên các cơ quan tuyên truyền của Liên bang Nga cho biết biến thể Geran-4 Siker sử dụng hệ thống AI thị giác máy tính cho phép UAV tự động nhận diện và bám theo các mục tiêu mặt đất trong giai đoạn cuối của hành trình, qua đó nâng cao đáng kể độ chính xác khi tấn công.
Phiên bản cơ sở Geran-4 được trang bị động cơ phản lực cánh quạt turbojet Telefly do Trung Quốc sản xuất, có lực đẩy 160 kgf, đạt tốc độ tối đa 500 km/h và có thể mang đầu đạn nổ mạnh nặng 50 kg; đầu đạn nhiệt áp nặng 50 kg; hoặc đầu đạn nhiệt áp cỡ lớn nặng 90 kg.
Theo Tổng cục Tình báo Quốc phòng Ukraine (HUR), Liên bang Nga bắt đầu đưa Geran-4 vào sử dụng thực chiến để tấn công các mục tiêu tại Ukraine từ tháng 5/2026.
Trong khi đó, tốc độ 300 km/h được truyền thông Liên bang Nga công bố đối với biến thể Siker thấp hơn đáng kể so với đánh giá 500 km/h của HUR đối với phiên bản Geran-4 tiêu chuẩn và gần với tốc độ hành trình của nền tảng này hơn.
Ngay cả ở tốc độ 300 km/h, Geran-4 Siker vẫn nằm ở ngưỡng trên của khả năng đánh chặn bằng các UAV đánh chặn giá rẻ của Ukraine.
Đặc biệt, hệ thống AI thị giác máy tính mang lại cho UAV khả năng tự tìm mục tiêu mà các biện pháp tác chiến điện tử rất khó vô hiệu hóa trong những giây cuối cùng trước khi va chạm.
Alabuga sản xuất UAV với 294 linh kiện nhập khẩu
Geran-4 được sản xuất tại Đặc khu Kinh tế Alabuga, thuộc Cộng hòa Tatarstan, nơi được xem là nhà máy sản xuất UAV Shahed lớn nhất của Liên bang Nga.
Theo Đặc phái viên của Tổng thống Ukraine về Chính sách Trừng phạt Vladyslav Vlasiuk, được Euromaidan Press ngày 12/7 dẫn lời, mỗi chiếc UAV Shahed sản xuất tại Alabuga chứa tới 294 linh kiện nhập khẩu, bao gồm: khoảng 120 linh kiện có nguồn gốc từ Trung Quốc và Đài Loan; khoảng 100 linh kiện có xuất xứ từ Mỹ và phần còn lại đến từ nhiều quốc gia khác.
Các biến thể sử dụng động cơ phản lực còn cần thêm nhiều linh kiện nước ngoài như động cơ turbojet và hệ thống nhiên liệu cùng hệ thống đẩy.
Điều này khiến chi phí sản xuất mỗi chiếc UAV tăng lên, đồng thời làm cho chương trình sản xuất trở nên dễ bị tổn thương hơn trước các lệnh trừng phạt quốc tế, đặc biệt khi Liên bang Nga muốn sản xuất với quy mô lớn.
Liên bang Nga chuyển từ UAV Shahed động cơ xăng sang UAV Shahed động cơ phản lực
Theo bài viết, quá trình Liên bang Nga chuyển đổi từ các mẫu UAV Shahed sử dụng động cơ xăng sang UAV Shahed sử dụng động cơ phản lực thực sự được đẩy mạnh trong năm 2026.
Bộ Quốc phòng Ukraine cho biết tỷ lệ đánh chặn thành công đối với các mẫu UAV Shahed động cơ xăng đã đạt khoảng 90% vào tháng 6/2026.
Để đối phó với khả năng đánh chặn ngày càng hiệu quả của Ukraine, Liên bang Nga đã triển khai các biến thể UAV Shahed phản lực, có tốc độ đủ lớn để vượt qua nhiều UAV đánh chặn giá rẻ mà Ukraine đang sử dụng.
Wild Hornets, nhà sản xuất thiết bị bay không người lái (UAV) phi lợi nhuận của Ukraine, thử nghiệm UAV STING. Ảnh cắt từ video của Wild Hornets đăng trên nền tảng mạng xã hội X ngày 6/2/2025
UAV đánh chặn Bullet của Ukraine được bổ sung bộ tăng tốc hóa học để truy đuổi Shahed phản lực
Trong tháng 6/2026, hai công ty quốc phòng Ukraine là General Cherry và STRIX đã tích hợp bộ tăng tốc hóa học vào UAV đánh chặn Bullet, nhằm giúp nó đủ khả năng truy đuổi các biến thể UAV Shahed phản lực.
Bộ tăng tốc sử dụng năng lượng hóa học này được phát triển nhằm thu hẹp khoảng cách về tốc độ xuất hiện sau khi Liên bang Nga bắt đầu đưa vào sử dụng các phiên bản phản lực của UAV Shahed-136 do Iran thiết kế.
Ukraine cũng triển khai UAV đánh chặn tự động sử dụng AI
Ukraine hiện cũng đã đưa vào sử dụng các UAV đánh chặn tự động ứng dụng AI.
Vào tháng 6/2026, Lực lượng Phòng vệ Ukraine đã tiến hành thử nghiệm thực chiến một UAV đánh chặn tự động điều khiển bằng AI để tiêu diệt một UAV Shahed của Liên bang Nga tại tỉnh Kharkiv.
Theo kết quả thử nghiệm, 95% toàn bộ quá trình giao chiến đã được tự động hóa, từ phóng UAV; phát hiện mục tiêu; bám bắt mục tiêu cho tới khi tiêu diệt UAV Shahed.
Cuộc đối đầu AI với AI đã bắt đầu trên chiến trường UAV
Theo bài viết, cuộc chạy đua giữa hai bên hiện đã bước sang một giai đoạn mới, khi AI trực tiếp đối đầu với AI.
Ở phía Liên bang Nga, Geran-4 Siker sử dụng thị giác máy tính để tự phát hiện và khóa mục tiêu trong giai đoạn cuối của cuộc tấn công.
Ở phía Ukraine, các UAV đánh chặn sử dụng AI cũng tự động phát hiện, theo dõi và tiêu diệt Geran-4 Siker.
Điều này cho thấy cuộc chiến UAV tại Ukraine đang chuyển dần từ giai đoạn con người điều khiển UAV sang giai đoạn các hệ thống AI tự động đối đầu trực tiếp với nhau trên chiến trường.