Tâm thế và nỗ lực khởi đầu năm học ‘bình thường mới’

Trong 1-2 ngày tới, học sinh cả nước sẽ bước vào năm học mới – năm học đổi mới giáo dục phổ thông và diễn ra trong bối cảnh dịch COVID-19 vẫn chưa hoàn toàn được khống chế.
Chú thích ảnh
Học sinh tiểu học trong ngày khai giảng. Ảnh minh họa: TTXVN

Trung tuần tháng 8 (thời điểm mà như mọi năm thì học sinh đã tới trường), Bộ GD- ĐT ban hành khung kế hoạch thời gian năm học 2020-2021 đối với giáo dục mầm non, giáo dục phổ thông và giáo dục thường xuyên. Theo đó, năm học 2020-2021, học sinh sẽ tựu trường sớm nhất vào ngày 1/9/2020. Chủ tịch UBND tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương quyết định kế hoạch thời gian năm học đối với các bậc học cho phù hợp với thực tiễn của địa phương.

Ngay sau khi Bộ GD- ĐT ban hành khung kế hoạch thời gian năm học, đến giờ này, đa số các địa phương đã ấn định mốc tựu trường, ngày khai giảng theo đúng tinh thần của khung kế hoạch - tức là thời gian nghỉ hè của học sinh sẽ trọn vẹn là 3 tháng, chứ không bị cắt ngắn như các năm trước. Các địa phương cũng cân nhắc việc tổ chức “khai giảng online” hoặc khai giảng “offline” nhưng tổ chức ngắn gọn hết sức có thể, và thực hiện giãn cách, thậm chí chỉ ưu tiên cho những học sinh đầu cấp, học sinh lần đầu tới trường được có mặt tại lễ khai giảng, tuân thủ quy định giãn cách.

Giữa thời điểm dịch bệnh COVID-19 đang quay trở lại với diễn biến khó lường, thì việc Bộ GD-ĐT “kéo dài” thời gian nghỉ hè của học sinh, rút ngắt thời gian lễ khai giảng (hoặc chỉ tổ chức online như trên đã nói), được đánh giá là “hợp tình, hợp lý”. Kéo dài nghỉ hè, để thêm được thời gian an toàn cho học sinh và giáo viên, trong lúc chờ "cuộc đua" vaccine có kết quả. Khai giảng online cũng như vậy. Còn rút ngắn khai giảng chính là để bảo đảm an toàn, mà không “lấy mất” quyền lợi được tham dự nghi thức thiêng liêng trong cuộc đời học trò, nhất là với những học sinh đầu cấp hay học sinh lần đầu đi học. Việc giao quyền quyết định lựa chọn hình thức khai giảng là thống nhất với các chủ trương phân cấp, phân quyền trách nhiệm; đồng thời cũng phù hợp trong giai đoạn “bình thường mới” và chỉ đạo của Chính phủ về công tác khoanh vùng như "chia đám lửa lớn thành những đám lửa nhỏ" để vừa dập dịch vừa phát triển kinh tế xã hội.

Trách nhiệm hiện nay sẽ thuộc về mỗi địa phương, mỗi Ban giám hiệu nhà trường, mỗi giáo viên và thậm chí cả mỗi học sinh, phụ huynh. Đó là việc phải cân nhắc và quyết đoán trong lựa chọn hình thức tổ chức khai giảng phù hợp; là sự cảnh giác với dịch bệnh, chủ động phòng ngừa, tuân thủ quy định phòng dịch, sẵn sàng đối phó với tình huống dịch bệnh, thích ứng và vừa chống dịch vừa hoàn thành xuất sắc các nhiệm vụ năm học.

Chú thích ảnh
Khử khuẩn trong môi trường học đường. Ảnh: Lê Phú

Dịch bệnh vẫn đang tiếp tục diễn biến phức tạp và khó lường. Trên quy mô toàn thế giới, công tác nghiên cứu, sản xuất vaccine vẫn đang tiếp tục, nghĩa là không chỉ trong ngày khai giảng tới đây, mà năm học này, thậm chí có thể cả các năm học tiếp theo, việc dạy và học trong các nhà trường vẫn sẽ có thể phải song hành cùng tình hình dịch bệnh. Nhiệm vụ năm học của các cấp học cần có thêm nội dung về “thích ứng với tình hình mới” này.

Cũng vì vậy mà song song với các quyết sách về ngày khai trường, Bộ GD-ĐT cũng cần nhanh chóng hơn nữa trong việc hoàn thiện khuôn khổ pháp lý cũng như các giải pháp kỹ thuật và chuyên môn để duy trì song song một chương trình giảng dạy, học tập trực tuyến, thậm chí cả cách đánh giá (thi cử) trực tuyến trên quy mô toàn quốc.

Giai đoạn cuối của năm học vừa qua, toàn ngành giáo dục đã nhanh chóng triển khai hình thức học tập từ xa (qua internet và truyền hình) để thích ứng với điều kiện dịch bệnh. Tuy nhiên, về lâu dài, để đào tạo trực tuyến trở nên bài bản, chủ động và hiệu quả, phù hợp với xu thế của thế giới, đặc biệt là để các kỳ thi, kỳ đánh giá chất lượng được chính xác, an toàn, thì không thể chậm chễ hơn nữa sự chuyển mình thật sự. “Chuyển mình” không chỉ trong đổi mới nội dung chương trình, sách giáo khoa, phương pháp giảng dạy… mà cả trong công tác quản lý giáo dục ở từng địa phương cũng như toàn quốc.

Bình tĩnh nhưng khẩn trương, không lơ là; xử lý những tình huống tức thì và dự đoán các khả năng của giai đoạn tiếp theo; đặt mục tiêu cụ thể trước mắt đồng thời với tương lai lâu dài … là tâm thế và hành động cần thiết, để toàn thể đội ngũ cán bộ quản lý giáo dục, các thầy cô giáo, học sinh và xã hội thực sự “ra trận”, nỗ lực hoàn thành nhiệm vụ năm học và giành chiến thắng trước “kẻ thù” COVID-19.

Thuỳ Hương

Tin cùng chuyên mục

Yến Nhi

Khơi dậy sức mạnh mềm văn hóa

Việc chọn ngày 24/11 hằng năm là Ngày Văn hóa Việt Nam là bước cụ thể hóa Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị và Nghị quyết số 28/2026/QH16 của Quốc hội, thể hiện tầm nhìn chiến lược của Đảng về phát huy sức mạnh mềm của văn hóa, đóng góp vào phát triển kinh tế - xã hội của đất nước trong thời kỳ hội nhập.

Tiến Hiếu

Bảo đảm chính sách đãi ngộ cho nhà giáo

Việc thí điểm sắp xếp, sáp nhập mạng lưới cơ sở giáo dục công lập trên cả nước từ ngày 1/7/2026 sẽ được Bộ Giáo dục và Đào tạo đánh giá toàn diện trước ngày 30/4/2027 theo lộ trình tại Công văn 4054/BGDĐT. Vấn đề được dư luận quan tâm là chế độ, chính sách phù hợp cho đội ngũ nhà giáo khi sắp xếp được đảm bảo.

Trung Sơn

Linh hoạt đổi mới trường chuyên

Đề xuất mới của Bộ Giáo dục và Đào tạo về việc tuyển sinh vào trường THPT chuyên theo ba khối thay vì theo từng môn học đang gây nhiều tranh luận. Mục đích thì hiển nhiên không có gì phải bàn cãi, nhưng cách thức và thời điểm đổi mới là những điều cần được cân nhắc kỹ lưỡng.

Hải Yên

Đừng để sự tự nguyện trở thành nghĩa vụ

Những khoản đóng góp mang danh nghĩa tự nguyện đôi khi trở thành áp lực đối với phụ huynh. Thông tư 81/2026/TT-BGDĐT không chỉ siết chặt việc thu, quản lý tiền của Ban đại diện cha mẹ học sinh mà còn bảo vệ quyền lựa chọn của phụ huynh và sự công bằng trong trường học.

Thùy Hương

Không được tạm bợ với tiêu chuẩn an toàn

Tổn thất đau xót của vụ cháy điểm học tạm của Trường THCS Kim Liên (Hà Nội) một lần nữa đặt ra yêu cầu phải nhìn nhận nghiêm túc trách nhiệm bảo đảm an toàn trường học và trang bị kỹ năng phòng ngừa, ứng phó sự cố.

Hoài Nam

Đánh thức nguồn lực từ tài nguyên dữ liệu

Trong kỷ nguyên số, một nguồn lực mới đang ngày càng khẳng định vị trí đặc biệt: Dữ liệu. Không chỉ là công cụ hỗ trợ quản lý, dữ liệu đang trở thành một loại tài nguyên chiến lược, tư liệu sản xuất mới, thậm chí là lợi thế cạnh tranh quyết định vị thế của quốc gia và doanh nghiệp trong nền kinh tế toàn cầu.

Dành cho bạn

Hà Ngọc

Khi đột phá giáo dục thành nền tảng của đột phá công nghệ

Thông điệp của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm ngày 28/10 nhấn mạnh yêu cầu triển khai đồng bộ Nghị quyết 57 và Nghị quyết 71, đưa giáo dục đại học trở thành nền tảng phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, làm chủ công nghệ và tạo ra những động lực tăng trưởng mới.

Thùy Dương

Hiện thực hóa chính sách trọng dụng nhân tài

Thước đo thành công của chính sách nhân tài không nằm ở những quan điểm, tư duy trong một kết luận hay một chương trình hành động trên giấy, mà nằm ở khả năng hiện thực hóa các chính sách đó.

Thu Hằng

Đừng để hành trình dang dở

Hiệu quả của chính sách sẽ không chỉ được đo lường bằng số khoản vay hay lượt tư vấn, mà còn ở khả năng giúp người học ổn định tình hình, tiếp tục học tập hoặc tìm được một lộ trình phù hợp hơn.

Minh Thuyết

Trao cơ hội để phụ nữ dân tộc thiểu số vươn lên

Trong rất nhiều chính sách dành cho phụ nữ, cho bình đẳng giới, hỗ trợ phụ nữ vươn lên khẳng định vị trí của mình trong gia đình và xã hội… thì chính sách cho đồng bào dân tộc thiểu số và phụ nữ, trẻ em gái khu vực này luôn là ưu tiên hàng đầu của Đảng và Nhà nước.

Xuân Phong

Sứ mệnh hòa bình và 'mệnh lệnh' của tri ân

Dù mới được triển khai hơn sáu tháng, nhưng những ngày qua và chắc chắn cả những ngày tiếp theo, Chiến dịch 500 ngày đêm tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ sẽ là chiến dịch được chờ đợi nhất, có ý nghĩa nhân văn sâu sắc nhất trong lòng nhân dân.