Tuy nhiên, thực tế triển khai cho thấy, dù nhiều công trình đã đạt khối lượng thi công cao, song vẫn còn một số dự án giao thông đang đối mặt với những “điểm nghẽn” lớn, đặc biệt là công tác giải phóng mặt bằng và thủ tục điều chỉnh đầu tư.
Tuyến đường Tây Thiên - Tam Sơn, đoạn đi qua thôn Lục Liễu, xã Đạo Trù. Ảnh tư liệu: baophutho.vn
Qua kiểm tra thực địa tại ba dự án giao thông trọng điểm tại khu vực Vĩnh Phúc gồm dự án cải tạo, nâng cấp đường tỉnh 310C; dự án Đường Vành đai 3 đoạn Yên Lạc - Bình Dương và Dự án Đường Tây Thiên - Tam Sơn, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Vũ Việt Văn đã chỉ ra nhiều tồn tại kéo dài, qua đó đưa ra các chỉ đạo quyết liệt để tháo gỡ, tạo đà tăng tốc cho các công trình.
Theo Ban Quản lý dự án khu vực Vĩnh Phúc, Dự án đường tỉnh 310C, dù đã đạt hơn 62% giá trị hợp đồng với 3,7 km được thi công, song phần diện tích còn lại 1,82 ha chưa giải phóng mặt bằng đang trở thành rào cản lớn. Đây là tình trạng khá phổ biến trong các dự án hạ tầng, khi phần khối lượng cuối cùng lại là phần khó khăn nhất, liên quan đến các hộ dân chưa đồng thuận hoặc vướng mắc về thủ tục.
Tương tự, dự án Đường Vành đai 3 đoạn Yên Lạc - Bình Dương đến nay đã đạt khoảng 93% khối lượng xây lắp, song vẫn “mắc kẹt” tại đoạn 600 m thuộc nút giao với đường tỉnh 305. Dù chiều dài không lớn, nhưng đây lại là điểm then chốt, có tính quyết định đến khả năng hoàn thành và khai thác đồng bộ toàn tuyến. Nguyên nhân chính vẫn là các vướng mắc trong bồi thường, tái định cư và điều chỉnh kinh phí vượt dự toán ban đầu.
Trong khi đó, dự án Đường Tây Thiên - Tam Sơn đã thi công được 10/14,56 km, song hiện còn tới 3,8 ha chưa giải phóng mặt bằng tại nhiều xã. Đáng chú ý, tiến độ giải phóng mặt bằng giữa các địa phương có sự chênh lệch rõ rệt, phản ánh mức độ vào cuộc và trách nhiệm của chính quyền cơ sở.
Theo Phó Chủ tịch UBND tỉnh Vũ Việt Văn, qua thực tiễn kiểm tra, có thể thấy việc giải phóng mặt bằng tiếp tục là “nút thắt” lớn nhất ảnh hưởng đến tiến độ các dự án. Dù cơ chế, chính sách đã khá đầy đủ, song việc tổ chức thực hiện ở cơ sở vẫn còn những hạn chế nhất định.
Một bộ phận người dân chưa đồng thuận với phương án bồi thường, chậm bàn giao mặt bằng, thậm chí có trường hợp đã nhận tiền nhưng vẫn chưa di dời. Bên cạnh đó, việc xử lý các trường hợp vắng chủ, tranh chấp đất đai hoặc chậm hoàn thiện hồ sơ pháp lý cũng khiến tiến độ bị kéo dài. Đáng chú ý, trách nhiệm của một số địa phương chưa được phát huy đầy đủ.
Trước những tồn tại nêu trên, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Vũ Việt Văn đã đưa ra hàng loạt chỉ đạo cụ thể, mang tính “trúng và đúng” vào các điểm nghẽn.
Đối với khó khăn của Dự án cải tạo, nâng cấp đường tỉnh 310C, UBND xã Tam Dương được yêu cầu khẩn trương hoàn thiện phương án bồi thường đối với phần diện tích còn lại, đặc biệt xử lý dứt điểm các trường hợp vắng chủ hoặc không hợp tác. Những hộ đã nhận tiền nhưng chưa bàn giao mặt bằng cần được tăng cường tuyên truyền, vận động; nếu cố tình chây ì sẽ tiến hành cưỡng chế theo quy định. Song song với đó, Sở Tài chính được giao nhiệm vụ sớm tham mưu UBND tỉnh về việc điều chỉnh tổng mức đầu tư và chủ trương đầu tư dự án. Chủ đầu tư phải chủ động phối hợp với các cơ quan liên quan để hoàn thiện thủ tục, đảm bảo hoàn thành dự án trong năm 2026, đồng thời chịu trách nhiệm toàn diện về tiến độ và chất lượng công trình.
Đối với Dự án Đường Vành đai 3, Phó Chủ tịch yêu cầu Ban Quản lý dự án khu vực Vĩnh Phúc phối hợp chặt chẽ với Sở Tài chính khẩn trương xử lý vướng mắc về kinh phí giải phóng mặt bằng đối với đoạn 600 m tại nút giao với đường tỉnh 305 do vượt dự toán. Đồng thời, các địa phương cần nhanh chóng hoàn thiện các thủ tục liên quan đến bồi thường, tái định cư, bảo đảm điều kiện thi công liên tục. Ngoài việc tháo gỡ khó khăn về kinh phí, các đơn vị liên quan cần khẩn trương hoàn thiện thủ tục điều chỉnh chủ trương đầu tư, đặc biệt là việc xác định giá trị đối trừ giữa bồi thường đất ở và thu tiền đất tại khu tái định cư. Đây là cơ sở quan trọng để dự án có thể tiếp tục triển khai đồng bộ, đúng tiến độ.
Riêng Dự án Đường Tây Thiên - Tam Sơn, Phó Chủ tịch phê bình nghiêm khắc chính quyền xã Đạo Trù và Đại Đình nơi có dự án đi qua đã không thực hiện đúng cam kết, thiếu quyết liệt trong chỉ đạo, dẫn đến tiến độ bị chậm trễ. Yêu cầu hai địa phương này phải hoàn thành công tác giải phóng mặt bằng chậm nhất trước ngày 30/6/2026, Phó Chủ tịch cũng giao Trung tâm Phát triển quỹ đất khu vực Vĩnh Phúc phối hợp trực tiếp thực hiện nhiệm vụ, đồng thời xác định rõ trách nhiệm của từng đơn vị liên quan.
Nhấn mạnh tính cấp bách của nhiệm vụ, Phó Chủ tịch UBND tỉnh yêu cầu chính quyền các địa phương phải vào cuộc quyết liệt hơn nữa trong công tác giải phóng mặt bằng. Đối với những trường hợp đã hoàn tất đầy đủ quy trình nhưng vẫn không chấp hành bàn giao mặt bằng, cần kiên quyết áp dụng biện pháp bảo vệ thi công theo đúng quy định của pháp luật. Các địa phương cũng phải cam kết cụ thể về thời gian hoàn thành, bàn giao mặt bằng cho chủ đầu tư.
Đối với chủ đầu tư, yêu cầu đặt ra là phải chủ động hơn trong phối hợp với các sở, ngành và địa phương, không để xảy ra tình trạng “khoán trắng” cho chính quyền cơ sở. Việc quản lý dự án phải được siết chặt, đảm bảo tiến độ, chất lượng và hiệu quả đầu tư.
Song song đó, Sở Tài chính cũng cần đẩy nhanh việc thẩm định, tham mưu điều chỉnh chủ trương đầu tư, tạo hành lang pháp lý để các dự án tiếp tục triển khai thuận lợi.
Theo UBND tỉnh, các dự án giao thông đang được triển khai không chỉ mang ý nghĩa cải thiện điều kiện đi lại, mà còn mở ra không gian phát triển mới cho khu vực Vĩnh Phúc. Khi hoàn thành, các tuyến đường sẽ góp phần kết nối các khu vực trọng điểm của cả tỉnh Phú Thọ, thúc đẩy thu hút đầu tư, phát triển du lịch và nâng cao chất lượng đời sống người dân.
Những chỉ đạo quyết liệt của lãnh đạo tỉnh, cùng với sự vào cuộc đồng bộ của các cấp, ngành và địa phương, đang tạo ra kỳ vọng về một bước chuyển rõ nét trong tiến độ các dự án.