Ngày 6/1, báo Tiền Phong phối hợp với Trường Đại học Công nghệ Giao thông vận tải, Sở Nông nghiệp và Môi trường TP Hà Nội, Sở Xây dựng TP Hà Nội tổ chức hội thảo “Kiểm soát ô nhiễm không khí Hà Nội: Thách thức và Hành động”.
Phát biểu tại hội nghị, ông Trương Mạnh Tuấn - Phó Trưởng phòng Quản lý chất lượng môi trường, Cục Môi trường, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho biết, ô nhiễm không khí hiện nay tập trung chủ yếu tại Hà Nội và các tỉnh lân cận, đặc biệt nghiêm trọng vào mùa khô với nồng độ bụi mịn PM2.5 thường xuyên vượt ngưỡng.
Trước thực trạng này, kế hoạch quốc gia đặt ra các mục tiêu đầy tham vọng nhằm "đảo ngược" xu thế ô nhiễm. Cụ thể, đến năm 2030, Hà Nội phấn đấu giảm 20% nồng độ bụi PM2.5 trung bình năm so với mức đo đạc của năm 2024, đưa chỉ số này xuống dưới 40µg/m³. Các tỉnh vệ tinh như Thái Nguyên, Phú Thọ, Bắc Ninh... cũng đặt mục tiêu giảm trên 10% chỉ số này.
Hà Nội sẽ có lộ trình cụ thể khi thực hiện vùng phát thải thấp.
“Vấn đề ô nhiễm không khí đang ở xu thế gia tăng và chúng ta phải tìm cách kìm hãm, đảo ngược xu thế này. Mục tiêu đưa ra rất tham vọng, đòi hỏi việc kiểm soát nguồn thải phải thực hiện nghiêm ngặt để tăng số ngày có chất lượng không khí tốt lên 80%”, ông Tuấn nói.
Bà Lê Thanh Thủy - Phó trưởng Phòng Quản lý Môi trường, Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội cho biết, ô nhiễm không khí tại Thủ đô ở mức đáng báo động, ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe người dân. Chỉ số không khí AQI nhiều ngày ở mức đáng báo động. Các nguồn phát thải chính bao gồm: Giao thông, công nghiệp, xây dựng, đốt rơm rạ và rác thải.
Phó trưởng Phòng Quản lý Môi trường cho biết, Hà Nội đã có nghị quyết, quy định thực hiện vùng phát thải thấp tại trung tâm. Vùng phát thải thấp sẽ kiểm soát chặt chẽ các nguồn phát thải; khuyến khích phương tiện xanh, năng lượng sạch, quản lý chất thải hiệu quả.
TP Hà Nội sẽ thực hiện biện pháp cấm xe tải trên 3.500kg, hạn chế ô tô và xe máy không đạt chuẩn khí thải, cấm xe mô tô kinh doanh trên ứng dụng vận tải. Chính sách hỗ trợ chuyển đổi phương tiện xanh, ưu đãi thuế phí, xử lý vi phạm và tuyên truyền nâng cao nhận thức.
Về lộ trình thực hiện vùng phát thải thấp, Hà Nội sẽ triển khai từng bước đến 2031. Giai đoạn 2026 - 2027 triển khai thí điểm tại vành đai 1 và một số phường trọng điểm để đánh giá hiệu quả. Từ 1/1/2028 sẽ áp dụng cho toàn bộ vành đai 1 và một số khu vực thuộc vành đai 2. Từ 1/1/2030 sẽ triển khai từ vành đai 3 trở vào, bao phủ phần lớn trung tâm thành phố. Từ 2031 trở đi sẽ áp dụng cho tất cả các khu vực đáp ứng tiêu chí.
Trung tá Đào Việt Long - Phó trưởng Phòng Cảnh sát giao thông, Công an TP Hà Nội cho biết, hiện Phòng CSGT Hà Nội đang quản lý hơn 8 triệu phương tiện, trong đó có gần 7 triệu phương tiện là xe máy, 1,2 triệu là ô tô.
Để chuẩn bị cho thời điểm thí điểm vùng phát thải thấp (ngày 1/7/2026), Trung tá Đào Việt Long cho biết, Công an TP Hà Nội sẽ phối hợp chặt chẽ với UBND TP Hà Nội, Sở Xây dựng để khi có lộ trình sẽ thông báo cụ thể để người dân biết cung đường nào, giờ nào cấm phương tiện sử dụng nhiên liệu hóa thạch (xăng, dầu), tránh trường hợp người dân không nắm được thông tin.
“Hiện tại chưa có quy định xử lý với xe xăng vào giờ cấm hay đường cấm khi thực hiện vùng phát thải thấp. Đối với phương tiện đi vào đường cấm theo quy định hiện nay, sẽ xử phạt theo Nghị định 68 của Chính phủ”, ông Đào Việt Long cho hay.