Cơ hội nâng tầm tư duy tổng thể của cán bộ xã, phường

Đây là cơ hội để cán bộ các địa phương trên địa bàn thành phố Hà Nội bổ sung kiến thức, nâng cao năng lực tổ chức thực tiễn, quản trị thực thi, năng lực giải quyết vấn đề và tư duy đổi mới sáng tạo, phát huy vai trò của chính quyền cơ sở trong việc kiến tạo phát triển, phục vụ nhân dân.

Khuyến khích cơ sở xã phường tư duy, chủ động sáng tạo

Lớp bồi dưỡng được tổ chức vào thời điểm chuẩn bị sơ kết một năm vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, là lúc các phường, xã đang thống kê những khó khăn, vướng mắc và giải pháp khắc phục theo đặc thù từng địa phương. Thực tiễn triển khai mô hình chính quyền địa phương 2 cấp đã đặt ra nhiều vấn đề mới, yêu cầu cao, đòi hỏi cán bộ, công chức không chỉ vững về bản lĩnh chính trị mà còn phải có tư duy hệ thống, năng lực quản trị phát triển, thành thạo kỹ năng xử lý tình huống, chuyển từ biết xử lý công việc sang năng lực giải quyết vấn đề phức hợp, liên ngành dựa trên dữ liệu và tư duy đổi mới sáng tạo.

Bà Đỗ Phương Nga, Phó Chủ tịch UBND phường Hai Bà Trưng (Hà Nội) đánh giá buổi bồi dưỡng kiến thức rất có ý nghĩa và giá trị với các cán bộ cấp cơ sở. Trong đó, các giảng viên, chuyên gia đặt vấn đề xoay quanh nhiệm vụ chính trị trọng tâm trong năm và cả nhiệm kỳ; từ việc thấy rõ những khó khăn, bất cập tới việc hoạch định, xây dựng kế hoạch tổ chức thực hiện nhiệm vụ cấp trên giao gắn với mô hình chính quyền địa phương 2 cấp. Đồng thời, đưa ra những câu hỏi, tình huống cụ thể, kinh nghiệm của nhiều địa phương khác… để cơ sở xã phường tự tư duy, nhận biết, dẫn đến hiểu sâu, hiểu rõ và tiếp thu, điều chỉnh để áp dụng phù hợp tới tính chất của từng địa bàn.

Từ những định hướng, gợi ý của các chuyên gia, Phó Chủ tịch UBND phường Hai Bà Trưng cho biết phường cũng đã chủ động xây dựng kịch bản, giải pháp để đảm bảo hoàn thành chỉ tiêu tăng trưởng 2 con số trong năm và nhiệm kỳ. Theo đó, phường chủ trương lập kế hoạch, nuôi dưỡng nguồn thu, khuyến khích phát triển, tăng trưởng kinh tế nhất là trong khối doanh nghiệp, hộ kinh doanh, tạo điều kiện, hỗ trợ các thủ tục hành chính cho doanh nghiệp, đẩy mạnh tỷ lệ giải ngân đầu tư công trên địa bàn… Bên cạnh đó, phường cũng chủ động khai thác phát triển kinh tế du lịch, phố đi bộ Trần Nhân Tông, hoạt động mở của Công viẻn Thống Nhất... Đồng thời đôn đốc việc thực hiện nhằm đảm bảo chỉ tiêu tăng trưởng theo tháng, quý, năm và nhiệm kỳ 5 năm.

Vai trò quản trị kiến tạo của chính quyền

Phường Hồng Hà (Hà Nội) với 81 chi bộ tổ dân phố là phường nằm ven sông Hồng, là địa bàn trọng điểm thực hiện công tác giải phóng mặt bằng cho các siêu dự án: cầu Trần Hưng Đạo, cầu Tứ Liên và Quy hoạch phân khu đô thị sông Hồng (Đại lộ sông Hồng). Với diện tích giải phóng mặt bằng lớn, nguồn gốc đất đai vùng bãi sông phức tạp (đất bãi bồi, đất nông nghiệp giao khoán, nhiều hộ chưa có sổ đỏ), phường Hồng Hà còn thêm khó khăn khi dân cư phân hóa mạnh giữa kỳ vọng đô thị hóa, tăng giá trị đất đai và lo ngại mất sinh kế, mất chỗ ở cũ gắn liền với lịch sử dòng sông.

Trước thách thức này, chính quyền phường Hồng Hà đã áp dụng mô hình "Quản trị toàn diện, kiến tạo phát triển" làm "kim chỉ nam" giải quyết hài hòa mối quan hệ giữa phát triển hạ tầng chiến lược của Thủ đô và bảo đảm quyền lợi, an sinh bền vững cho nhân dân địa phương.

Tham dự lớp bồi dưỡng nâng cao năng lực, xử lý tình huống thực tiễn đối với đội ngũ cán bộ cơ sở, bà Lê Thị Mỵ (Trưởng ban Xây dựng đảng phường Hồng Hà) cho biết: Những nội dung được tập huấn tại lớp học đã giúp cán bộ phường nâng cao được kỹ năng chủ động rà soát, số hóa toàn bộ hệ thống hồ sơ địa chính, nguồn gốc sử dụng đất (đặc biệt là diện tích đất bãi bồi, đất nông nghiệp giao khoán ven sông vốn có lịch sử quản lý phức tạp) trước khi triển khai cắm mốc chỉ giới đỏ của dự án cầu và Đại lộ.

Mặt khác, khái niệm trong bài giảng về “Quản trị kiến tạo là chủ động dẫn dắt, kết nối nguồn lực để tạo ra "Giá trị công" dài hạn, thay vì chỉ hoàn thành các chỉ tiêu hành chính trước mắt” đã mở ra những kỹ năng mới trong hoạt động của phường Hồng Hà. Thay vì áp dụng kỹ năng "quản lý hành chính" thuần túy (áp giá đền bù theo khung cứng và đôn đốc áp đặt tiến độ), phường đã tiếp cận được kỹ năng “tích hợp đa mục tiêu”. Bản chất của giải phóng mặt bằng lúc này không phải là thu hồi đất bằng mọi giá, mà là tổ chức lại không gian sống, tạo điều kiện tốt nhất cho nhân dân. Bên cạnh đó, chủ động phối hợp, tham mưu đề xuất các phương án tái định cư phù hợp, đề xuất giải quyết những điểm nghẽn, đối thoại “mở” để tìm kiếm phương án tốt nhất cho nhân dân theo luật định.

Theo bà Lê Thị Mỵ, trong kỹ năng “Quản trị đa chủ thể và tạo đồng thuận xã hội”, lâu nay phường Hồng Hà đã triển khai khá hiệu quả việc quản trị hiện đại đòi hỏi sự tham gia của đa chủ thể, lấy người dân và giá trị công làm trung tâm để đảm bảo sự phát triển bền vững và bao trùm. Đặc biệt là áp dụng hiệu quả trong kỹ năng “đối thoại và minh bạch thông tin”, thông qua việc tổ chức các buổi tiếp xúc, triển lãm công khai bản vẽ quy hoạch 2 cây cầu Trần Hưng Đạo và Cầu Tứ Liên tổ chức 4 tại chỗ tại phường từ phát phương án đến giải thích cho nhân dân – tổ chức đối thoại trực tiếp giải thích khó khăn vướng mắc - in sửa phương án tại chỗ - mời nhân dân nhận tiền đền bù – ký bàn giao mặt bằng.

Thêm vào đó, trong công tác giải phóng mặt bằng, phường đã chủ động thực hành kỹ năng “vận động và huy động nguồn lực xã hội”. Trong đó, phát huy vai trò của các cấp ủy đảng, tổ dân phố, các đảng viên lão thành và người có uy tín tại vùng bãi sông để tham gia vào các Ban giám sát cộng đồng; dùng tiếng nói của cộng đồng để thuyết phục, sẻ chia với cộng đồng, từ đó tạo sự đồng thuận bàn giao mặt bằng, hạn chế tối đa tình trạng khiếu kiện phức tạp…

Nhận diện nguy cơ điểm nóng

Ông Tống Minh Kiều (Trưởng phòng Văn hóa xã Sóc Sơn, Hà Nội) cho biết: Quá trình công tác tại cơ sở, chúng tôi thường xuyên phải xử lý nhiều tình huống phát sinh liên quan trực tiếp đến đời sống người dân như giải quyết đơn thư, mâu thuẫn trong cộng đồng dân cư, công tác giải phóng mặt bằng, tuyên truyền chủ trương chính sách hay xử lý thông tin trên mạng xã hội. Đây đều là những vấn đề đòi hỏi cán bộ cơ sở không chỉ nắm vững quy định mà còn phải có kỹ năng dân vận, đối thoại và xử lý linh hoạt.

Qua lớp bồi dưỡng, Trưởng phòng Văn hóa xã Sóc Sơn và nhiều đồng nghiệp trong xã đã nắm bắt được nhiều nội dung rất sát với thực tiễn địa phương, đặc biệt là các chuyên đề về kỹ năng xử lý tình huống, kỹ năng tiếp công dân, nắm bắt dư luận xã hội và xử lý các điểm nóng phát sinh từ cơ sở. “Những kiến thức này giúp chúng tôi có thêm cơ sở lý luận cũng như kinh nghiệm thực tiễn để vận dụng hiệu quả hơn vào công việc hằng ngày”, ông Tống Minh Kiều đánh giá.

Chung mối quan tâm xử lý điểm nóng tại cơ sở, ông Nguyễn Văn Bình (Phó Trưởng Phòng Kinh tế xã Trung Giã, Hà Nội) cho rằng ông đã học hỏi thêm được nhiều kỹ năng thiết thực phục vụ công tác qua các nội dung được phổ biến tại lớp bồi dưỡng cán bộ. Trước hết là kỹ năng phân tích, nhận diện và xử lý tình huống phát sinh ngay từ sớm, từ cơ sở để hạn chế nguy cơ trở thành điểm nóng. Cùng với đó là kỹ năng đối thoại, lắng nghe và thuyết phục người dân trên tinh thần gần dân, sát dân và tôn trọng ý kiến nhân dân.

Với ông Nguyễn Văn Bình, đây là cơ hội để ông cùng các đồng nghiệp được trang bị thêm kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin, kỹ năng truyền thông và định hướng dư luận trong bối cảnh mạng xã hội phát triển mạnh hiện nay. Phó Trưởng Phòng Kinh tế xã Trung Giã nhấn mạnh: “Đặc biệt là các tình huống thực hành, trao đổi kinh nghiệm giữa học viên đến từ nhiều địa phương giúp tôi có thêm góc nhìn thực tiễn và cách xử lý linh hoạt hơn trong công việc. Tôi cho rằng đây là những kiến thức rất cần thiết để nâng cao năng lực đội ngũ cán bộ cơ sở trong giai đoạn hiện nay”.