Sóng biển dâng cao khi bão Melissa đổ bộ vào St. Thomas, Jamaica năm 2025. Ảnh: THX/TTXVN
Theo kênh CNN, Cơ quan Quản lý Khí quyển và Đại dương Quốc gia Mỹ (NOAA) nhận định mùa bão Đại Tây Dương năm 2026 nhiều khả năng sẽ diễn ra dưới mức trung bình, trong bối cảnh hiện tượng El Nino được dự báo quay trở lại và có thể mạnh lên đáng kể trong những tháng tới.
Mùa bão Đại Tây Dương chính thức bắt đầu từ ngày 1/6 và kéo dài đến hết tháng 11 hàng năm. Trong bản dự báo đầu tiên cho mùa bão năm nay, NOAA cho biết xác suất xảy ra một mùa bão dưới mức trung bình lên tới 55%, trong khi khả năng mùa bão ở mức trung bình là 35% và trên mức trung bình chỉ khoảng 10%.
Theo cơ quan này, khu vực Đại Tây Dương có thể xuất hiện từ 8 đến 14 cơn bão được đặt tên, bao gồm cả bão nhiệt đới và bão cuồng phong. Trong số đó, khoảng 3 - 6 cơn có thể mạnh lên thành bão cuồng phong với tối đa 3 cơn đạt cấp độ lớn từ cấp 3 trở lên.
Thông thường, một mùa bão Đại Tây Dương trung bình sẽ ghi nhận khoảng 14 cơn bão được đặt tên, trong đó có 7 cơn phát triển thành bão cuồng phong và 3 cơn đạt cấp độ lớn.
Lần gần nhất NOAA đưa ra dự báo về một mùa bão dưới mức trung bình là năm 2015 - thời điểm El Nino cũng xuất hiện mạnh. Khi đó, Đại Tây Dương ghi nhận 12 cơn bão được đặt tên.
Năm ngoái, khu vực này có 13 cơn bão được đặt tên, trong đó 5 cơn phát triển thành bão cuồng phong. Đáng chú ý, ba cơn bão Erin, Humberto và Melissa đã mạnh lên thành siêu bão cấp 5 hiếm gặp.
El Nino hiện là chủ đề được giới khí tượng đặc biệt quan tâm vì hiện tượng này có thể ảnh hưởng mạnh đến hoạt động của các cơn bão tại Đại Tây Dương.
El Nino là hiện tượng khí hậu tự nhiên xảy ra khi nhiệt độ mặt nước biển tại khu vực xích đạo Thái Bình Dương tăng cao hơn mức trung bình, kéo theo sự thay đổi của các mô hình khí quyển tầng cao và tác động đến thời tiết toàn cầu trong thời gian dài.
Hiện tại, El Nino vẫn chưa chính thức hình thành khi khí hậu toàn cầu đang ở trạng thái trung tính giữa El Nino và La Nina. Tuy nhiên, Trung tâm Dự báo Khí hậu thuộc NOAA dự báo hiện tượng này sẽ xuất hiện vào đầu mùa hè và duy trì ít nhất trong suốt mùa bão năm nay.
Thông thường, El Nino có xu hướng làm giảm hoạt động bão tại Đại Tây Dương do làm gia tăng hiện tượng đứt gió theo chiều thẳng đứng, yếu tố khiến các cơn bão khó hình thành và phát triển mạnh.
Tuy nhiên, giới chuyên gia cho rằng tác động này không còn hoàn toàn chắc chắn trong bối cảnh biến đổi khí hậu và nhiệt độ đại dương tăng cao do phát thải nhiên liệu hóa thạch.
Nhiệt độ nước biển cực cao từng đóng vai trò như “nhiên liệu tên lửa” trong mùa bão Đại Tây Dương năm 2023, giúp nhiều cơn bão phát triển mạnh bất chấp ảnh hưởng cản trở từ El Nino.
Dù vậy, tình hình năm nay được đánh giá khác biệt khi nhiệt độ mặt nước biển tại Đại Tây Dương hiện vẫn cao hơn trung bình nhưng thấp hơn đáng kể so với các mức kỷ lục liên tiếp ghi nhận trong hai năm 2023 và 2024.
Các nhà khí tượng lưu ý nhiệt độ đại dương thường đạt đỉnh vào khoảng tháng 8, đồng nghĩa điều kiện thời tiết vẫn có thể thay đổi đáng kể trong những tháng tới.
Dù mùa bão bắt đầu từ ngày 1/6, điều đó không đồng nghĩa các hệ thống nhiệt đới sẽ xuất hiện ngay lập tức. Trên thực tế, phần lớn bão thường hình thành vào giữa hoặc cuối mùa.
Theo thống kê khí hậu, cơn bão nhiệt đới đầu tiên của mùa thường xuất hiện quanh ngày 20/6, trong khi cơn bão cuồng phong đầu tiên thường hình thành vào khoảng giữa tháng 8.
Năm 2025, diễn biến gần như đúng với quy luật này khi bão nhiệt đới Andrea xuất hiện ngày 24/6 và bão cuồng phong đầu tiên Erin hình thành ngày 15/8.
Hiện Trung tâm Bão Quốc gia Mỹ (NHC) chưa ghi nhận dấu hiệu cho thấy hoạt động nhiệt đới sẽ xuất hiện từ nay đến hết tháng 5. Các mô hình dự báo cũng cho thấy khả năng hình thành bão trong đầu tháng 6 là khá thấp.
Tuy nhiên, nếu xuất hiện các cơn bão đầu mùa, chúng nhiều khả năng sẽ hình thành gần lãnh thổ Mỹ hơn, đặc biệt tại Vịnh Mexico hoặc khu vực ven bờ Đại Tây Dương.