Tổng thống Mỹ Donald Trump (phải) trong cuộc gặp Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky, trong nỗ lực sớm chấm dứt xung đột theo những điều kiện có thể chấp nhận được đối với cả Nga và Ukraine, tại Washington, D.C., ngày 19/8/2025. Ảnh: Anadolu Agency/TTXVN
Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky và Tổng thống Mỹ Donald Trump đã tận dụng cuộc gặp tại Nhà Trắng hôm 28/7 để thúc đẩy việc sản xuất tên lửa đánh chặn Patriot, khôi phục các nỗ lực ngoại giao với Liên bang Nga và củng cố chiến lược gia tăng sức ép quân sự cũng như kinh tế đối với Moskva.
Tổng thống Volodymyr Zelensky đánh giá cuộc gặp với Tổng thống Donald Trump tại Nhà Trắng là "một cuộc gặp tốt đẹp", trong khi cả hai bên đều bày tỏ thái độ lạc quan sau hơn một giờ hội đàm, tập trung vào việc sản xuất tên lửa đánh chặn Patriot và khởi động lại các nỗ lực ngoại giao với Liên bang Nga đang bị đình trệ.
Sau cuộc gặp tại Phòng Bầu dục, ông Zelensky phát biểu: "Xin cảm ơn vì tất cả những gì chúng ta đang cùng nhau thực hiện để bảo vệ sinh mạng của người dân Ukraine và thúc đẩy hòa bình”.
Ông Zelensky cho biết: "Tổng thống và tôi đã thảo luận về việc cấp phép sản xuất tên lửa đánh chặn Patriot cũng như một số ý tưởng khác có thể mang lại hiệu quả. Chúng tôi cũng trao đổi về ngoại giao - điều quan trọng là tiến trình ngoại giao cần được khởi động trở lại”.
Về phía Mỹ, Thư ký Báo chí Nhà Trắng Karoline Leavitt cũng mô tả cuộc gặp là "tích cực và mang tính xây dựng”.
Theo báo The Kyiv Post, những đánh giá tích cực hiếm thấy từ cả hai phía cho thấy mối quan hệ giữa ông Trump và ông Zelensky đã thay đổi đáng kể so với cuộc gặp căng thẳng tại Phòng Bầu dục hồi tháng 2/2025.
Việc sản xuất Patriot chuyển từ cam kết sang triển khai
Phòng không là nội dung trọng tâm trong chương trình làm việc của Tổng thống Zelensky tại Washington.
Trong cuộc gặp bên lề Hội nghị Thượng đỉnh NATO tại Ankara vào ngày 7-8/7, Tổng thống Trump đã tuyên bố Washington sẽ cấp phép cho Ukraine sản xuất tên lửa đánh chặn Patriot. Sau đó, hai nước đã đạt được điều mà ông Zelensky gọi là "thỏa thuận ở cấp chính trị" về việc cấp phép này.
Cuộc hội đàm hôm 28/7 tập trung vào việc biến cam kết đó thành các bước triển khai cụ thể.
Trước cuộc gặp, một quan chức cấp cao của Ukraine nói với AFP rằng việc bảo đảm thêm các tên lửa đánh chặn tên lửa đạn đạo là một trong những ưu tiên hàng đầu của Kiev, đồng thời nhấn mạnh việc phê duyệt thêm một gói tên lửa Patriot là "cực kỳ quan trọng”.
Mức độ cấp bách ngày càng gia tăng khi Liên bang Nga liên tục mở rộng quy mô các cuộc tấn công đường không.
Sau cuộc gặp với ông Trump và các thượng nghị sĩ Mỹ, Tổng thống Zelensky nhấn mạnh: "Vấn đề thực sự là các hệ thống chống tên lửa đạn đạo và các tên lửa đánh chặn”, đồng thời cho biết ông đã trực tiếp trình bày với phía Mỹ về nhu cầu của Ukraine.
Hệ thống phòng không Patriot tại một quốc gia châu Âu. Ảnh tư liệu: AFP/TTXVN (Không được phép sử dụng, chia sẻ bởi bên thứ ba)
Đàm phán với Lockheed Martin hướng tới đồng sản xuất
Ngay sau các cuộc tiếp xúc chính trị, ông Zelensky tiếp tục làm việc với tập đoàn Lockheed Martin, một trong những doanh nghiệp tham gia sản xuất tên lửa cho hệ thống Patriot.
Hai bên đã thảo luận về sản xuất chung và chuyển giao công nghệ.
Văn phòng Tổng thống Ukraine cho biết các nhóm chuyên gia hiện đã bắt đầu xây dựng "những giải pháp cụ thể" nhằm sớm triển khai mô hình sản xuất chung.
Các cuộc trao đổi cũng mở rộng sang nhiều lĩnh vực hợp tác quốc phòng khác ngoài Patriot, trong bối cảnh Kiev muốn chuyển từ việc chỉ tiếp nhận viện trợ vũ khí sang xây dựng quan hệ hợp tác công nghiệp quốc phòng dài hạn với Mỹ.
Nếu có thể tự sản xuất Patriot, đây sẽ là bước đột phá chiến lược đối với Ukraine, giúp nước này giảm sự phụ thuộc vào nguồn dự trữ hạn chế từ các nước đồng minh đối với một trong những loại vũ khí quan trọng nhất để bảo vệ các thành phố.
Tuy nhiên, việc xây dựng dây chuyền sản xuất mới và đạt sản lượng lớn có thể mất nhiều năm, trong khi Liên bang Ngay cả các nhà sản xuất hiện nay cũng đang chạy đua mở rộng công suất để đáp ứng nhu cầu toàn cầu ngày càng tăng.
Washington tìm cách khởi động lại đàm phán với Liên bang Nga
Ông Zelensky cũng thúc giục Mỹ tạo động lực mới cho các nỗ lực ngoại giao sau khi những sáng kiến hòa giải trước đây của Washington bị đình trệ do những bất đồng cơ bản giữa Liên bang Nga và Ukraine, đặc biệt liên quan đến các yêu cầu về lãnh thổ của Moskva.
Ông Zelensky nói: "Chúng tôi cũng đã trao đổi về ngoại giao - điều quan trọng là tiến trình ngoại giao cần được khởi động trở lại”.
Theo hai nguồn tin am hiểu vấn đề, các đặc phái viên của Tổng thống Trump là Steve Witkoff và Jared Kushner đã đồng ý sẽ lần đầu tiên đến thăm Ukraine nhằm khởi động lại vai trò trung gian của Washington. Tuy nhiên, thời điểm cụ thể vẫn chưa được ấn định.
Trước đó, cả hai đã nhiều lần đến Liên bang Nga và gặp Tổng thống Vladimir Putin kể từ khi ông Trump trở lại Nhà Trắng.
Ít ngày trước chuyến thăm Washington, ông Zelensky cho biết các cuộc tấn công tầm trung và tầm xa của Ukraine là một phần trong chiến lược khiến Moskva thấy việc chấm dứt chiến tranh trở nên có lợi hơn, đồng thời cảnh báo tình báo Ukraine nhận thấyLiên bang Nga vẫn đang chuẩn bị cho các hoạt động quân sự mới thay vì hướng tới hòa bình.
Dự luật trừng phạt Liên bang Nga của Thượng nghị sĩ Graham tiếp tục được thúc đẩy
Sau cuộc gặp tại Nhà Trắng, ông Zelensky tham dự lễ tưởng niệm Thượng nghị sĩ Cộng hòa Lindsey Graham, trước khi đến Điện Capitol gặp các thượng nghị sĩ Mỹ.
Ông Graham, một trong những người ủng hộ Ukraine mạnh mẽ và có ảnh hưởng nhất tại Quốc hội Mỹ, đã qua đời đột ngột đầu tháng này sau chuyến công tác cuối cùng tới Kiev.
Ông Zelensky nói với Tổng thống Trump rằng ông Graham là: "Một người bạn đích thực của Ukraine”.
Chỉ vài giờ sau, Thượng viện Mỹ bắt đầu thúc đẩy dự luật trừng phạt Liên bang Nga mà ông Graham đã theo đuổi trong hơn một năm.
Cuộc bỏ phiếu về thủ tục tối cùng ngày đã nhận được đa số áp đảo, vượt qua trở ngại quan trọng đầu tiên đối với dự luật nhằm cắt giảm nguồn thu từ năng lượng - một nguồn tài chính chủ yếu phục vụ cho chiến dịch quân sự của Liên bang Nga.
Dự luật sẽ mở rộng các biện pháp trừng phạt đối với các quan chức Liên bang Nga, các tổ chức tài chính và lĩnh vực năng lượng, đồng thời cho phép áp thuế lên tới 100% đối với những quốc gia vẫn nằm trong nhóm khách hàng mua nhiều dầu và khí đốt của Liên bang Nga.
Tổng thống Trump đã ủng hộ phiên bản sửa đổi của dự luật sau khi đạt được một số thay đổi, trong đó có việc bổ sung các điều khoản nhằm vào Iran.
Dự luật sẽ tiếp tục được Thượng viện xem xét trước khi chuyển sang Hạ viện, nơi các nghị sĩ ủng hộ kỳ vọng sẽ duy trì được sự đồng thuận lưỡng đảng mạnh mẽ khi Quốc hội Mỹ họp trở lại vào tháng 9.