Tạo động lực từ các mô hình sinh kế
Tại xã Minh Sơn, việc phát triển sinh kế cho người dân được xác định là nhiệm vụ then chốt trong công tác giảm nghèo. Năm 2025, địa phương triển khai 3 dự án chăn nuôi lợn nội thương phẩm tại các thôn Kho Thum, Lùng Thóa, Bó Pèng, Khuổi Lòa và Nà Ngoòng, thuộc Dự án đa dạng hóa sinh kế, phát triển mô hình giảm nghèo của Chương trình mục tiêu Quốc gia giảm nghèo bền vững.
Các dự án đã thu hút 37 hộ dân tham gia, trong đó có 11 hộ nghèo, 21 hộ cận nghèo và 5 hộ mới thoát nghèo. Người dân được hỗ trợ tổng cộng 610 con giống, đồng thời được tập huấn kỹ thuật chăn nuôi, hỗ trợ vật tư sản xuất với tổng kinh phí hơn 3,3 tỷ đồng, trong đó ngân sách nhà nước hỗ trợ trên 2,8 tỷ đồng.
Việc kết hợp giữa hỗ trợ con giống và chuyển giao kỹ thuật đã giúp người dân mạnh dạn đầu tư phát triển sản xuất. Từ chỗ chăn nuôi nhỏ lẻ, manh mún, nhiều hộ đã từng bước áp dụng quy trình kỹ thuật, nâng cao hiệu quả kinh tế.
Ông Chảo Văn Phin, thôn Kho Thum chia sẻ, trước đây gia đình chủ yếu làm nương, thu nhập bấp bênh. Từ khi tham gia dự án, được hỗ trợ con giống và hướng dẫn kỹ thuật, gia đình có thêm điều kiện phát triển chăn nuôi. Nếu đàn lợn sinh trưởng tốt, tiêu thụ thuận lợi, sẽ tạo nguồn thu ổn định để cải thiện đời sống.
Theo Bí thư Đảng ủy xã Minh Sơn Đặng Lê Dung, đến nay các mô hình sinh kế được triển khai đúng tiến độ, người dân chủ động chăm sóc vật nuôi theo hướng dẫn. Quan trọng hơn, các dự án không chỉ mang lại thu nhập mà còn góp phần thay đổi tư duy sản xuất, giúp người dân chủ động vươn lên phát triển kinh tế gia đình.
Không chỉ riêng Minh Sơn, tại xã Yên Phú, các chương trình hỗ trợ con giống phù hợp với điều kiện thực tế cũng đang phát huy hiệu quả. Nhiều hộ nghèo đã có thêm tư liệu sản xuất, từng bước ổn định cuộc sống.
Gia đình anh Lý Văn Đạt, thôn Thài Khao là một trong những điển hình. Từ nguồn hỗ trợ mua trâu, gia đình đã phát triển đàn lên 6 con, tạo nền tảng kinh tế vững chắc. Anh Đạt cho biết, có trâu để chăn nuôi không chỉ giúp tăng thu nhập mà còn tạo động lực để gia đình tích cực lao động, vươn lên thoát nghèo.
Lan tỏa hiệu quả từ các chương trình giảm nghèo
Giai đoạn 2021 - 2025, tỉnh đã dành hơn 17.224 tỷ đồng để triển khai các Chương trình mục tiêu Quốc gia. Sau hơn 3 năm thực hiện, công tác giảm nghèo đạt nhiều kết quả tích cực; đời sống vật chất, tinh thần của người dân từng bước được cải thiện, diện mạo nông thôn có nhiều đổi thay rõ nét.
Đáng chú ý, trong lĩnh vực giảm nghèo và phát triển vùng đồng bào dân tộc thiểu số, toàn tỉnh đã có 45 xã thoát khỏi diện đặc biệt khó khăn. Tỷ lệ hộ nghèo trong vùng đồng bào dân tộc thiểu số giảm bình quân trên 5%/năm, vượt mục tiêu được giao. Cùng với đó, hơn 1.050 mô hình, dự án giảm nghèo đã được xây dựng và nhân rộng, góp phần tạo sinh kế, việc làm cho người dân.
Tại xã Yên Sơn, nhiều hộ dân đã được hỗ trợ bò sinh sản từ Chương trình mục tiêu Quốc gia giảm nghèo bền vững. Gia đình ông Hà Trung Dũng, dân tộc Dao, thôn Nhùng Dàm là một trong những hộ thụ hưởng. Trước đây, gia đình thuộc diện cận nghèo, chủ yếu sống bằng lao động thuê do thiếu đất sản xuất.
Tháng 11/2025, gia đình được nhận bò sinh sản. Chỉ sau thời gian ngắn chăm sóc, bò đã sinh bê, mở ra triển vọng về nguồn thu ổn định. Ông Dũng cho biết, con giống được cấp khỏe mạnh, tiêm phòng đầy đủ nên gia đình yên tâm phát triển chăn nuôi. Có thêm “cần câu” sinh kế, gia đình càng có động lực lao động, từng bước cải thiện kinh tế.
Theo Trưởng thôn Nhùng Dàm Hà Thế Vững, thôn có 7 hộ được hỗ trợ 14 con bò, đến nay đã phát triển lên 16 con. Từ những con giống ban đầu, người dân kỳ vọng hình thành đàn bò sinh sản, tạo nguồn sinh kế lâu dài, bền vững.
Tương tự, tại thôn 4, xã Yên Sơn, gia đình ông Nịnh Văn Bộ là một trong 5 hộ được hỗ trợ bò sinh sản cuối năm 2025. Xác định đây là tài sản quan trọng, gia đình chú trọng chăm sóc theo hướng dẫn kỹ thuật, kỳ vọng phát triển đàn, tăng thu nhập, cải thiện đời sống.
Sau khi nhận vật nuôi, các hộ dân đều được cán bộ thú y hướng dẫn kỹ thuật chăn nuôi, phòng bệnh, xây dựng chuồng trại, bảo đảm vệ sinh. Con giống được tuyển chọn kỹ lưỡng, tiêm phòng đầy đủ và phù hợp với điều kiện địa phương, góp phần nâng cao hiệu quả mô hình.
Theo lãnh đạo UBND xã Yên Sơn, hoạt động hỗ trợ bò sinh sản thuộc Dự án phát triển sản xuất cộng đồng của Chương trình mục tiêu Quốc gia giảm nghèo bền vững năm 2025. Thời gian tới, địa phương sẽ tiếp tục đồng hành, giám sát, hỗ trợ kỹ thuật, đồng thời đề xuất nhân rộng các mô hình sinh kế hiệu quả.
Tại xã Yên Phú, riêng năm 2025 đã có 44 hộ được hỗ trợ phát triển sản xuất và thoát nghèo, cho thấy hiệu quả rõ rệt của các chính sách hỗ trợ sinh kế. Từ chỗ sản xuất tự cung tự cấp, nhiều hộ đã chuyển sang sản xuất hàng hóa, có tích lũy và chủ động hơn trong phát triển kinh tế.
Có thể thấy, việc lấy sinh kế làm “gốc” trong công tác giảm nghèo đang mang lại hiệu quả thiết thực. Không chỉ giúp người dân có thêm thu nhập, các chương trình còn góp phần thay đổi nhận thức, khơi dậy ý chí vươn lên. Từ đó, nhiều hộ không chỉ thoát nghèo mà còn hướng tới cuộc sống ổn định, bền vững hơn trong tương lai.