Các ca ghép phổi thành công ghi dấu bước phát triển vượt bậc của chuyên ngành hô hấp

Đây là một trong những hoạt động thiết thực của Bệnh viện kỷ niệm 71 năm Ngày Thầy thuốc Việt Nam (27/2/1955 – 27/2/2026).  

Buổi gặp mặt có sự tham dự của Tiến sĩ, bác sĩ cao cấp Đinh Văn Lượng, Giám đốc Bệnh viện Phổi Trung ương; các y bác sĩ và đặc biệt là các bệnh nhân đã được ghép phổi thành công tại Bệnh viện.

Đưa ghép phổi thành kỹ thuật thường quy

Giám đốc Bệnh viện Phổi Trung ương Đinh Văn Lượng cho biết, năm 2025, Bệnh viện Phổi Trung ương đạt nhiều kết quả toàn diện trong công tác khám chữa bệnh, đào tạo, nghiên cứu khoa học và chỉ đạo tuyến, tiếp tục khẳng định vị thế là bệnh viện chuyên khoa đầu ngành tuyến cao nhất về các bệnh phổi và lao. Đây chính là những dấu ấn khẳng định Bệnh viện Phổi Trung ương đã thực sự làm chủ kỹ thuật cao trong chẩn đoán và điều trị các bệnh về phổi.

Đặc biệt, trong lĩnh vực ghép phổi, kỹ thuật đỉnh cao của y học hiện đại, Bệnh viện đã thực hiện thành công 8 ca ghép phổi, vượt chỉ tiêu được Thủ tướng Chính phủ giao đầu năm 2025.

“Các ca ghép được thực hiện theo tiêu chuẩn chuyên môn cao nhất của UCSF Medical Center (Hoa Kỳ), với sự phối hợp đồng bộ giữa đội ngũ y bác sĩ: Bệnh viện Phổi Trung ương, Bệnh viện E, Trung tâm Điều phối ghép tạng Quốc gia, Bệnh viện Trung ương Quân đội 108, Bệnh viện Bạch Mai, Bệnh viện Đa khoa Bà Rịa, Bệnh viện Phạm Ngọc Thạch, Bệnh viện Chợ Rẫy, Bệnh viện Nhân dân 115… cùng các chuyên gia đầu ngành trong nước và quốc tế, đưa ghép phổi thành kỹ thuật thường quy”, Tiến sĩ Đinh Văn Lượng chia sẻ.

Đáng chú ý nhất là chỉ trong chưa đầy 2 tháng cuối năm 2025, Bệnh viện đã thực hiện 5 ca ghép phổi, trong đó có: 2 ca ghép trong cùng một ngày; 3 ca ghép liên tiếp trong vòng 7 ngày; ca ghép được thực hiện vào ngày cuối cùng của năm 2025. Chuỗi thành công này khẳng định năng lực làm chủ kỹ thuật cao, khả năng tổ chức phối hợp liên viện và sự sẵn sàng vận hành Trung tâm ghép phổi vùng trong thời gian tới.

Phấn khởi thông tin về ca ghép thành công ngay đầu năm mới 2026, Tiến sĩ Đinh Văn Lượng cho biết thêm: Khởi đầu năm 2026, tiếp nối kỳ tích ghép phổi, ngay trong đêm mùng 6, rạng sáng mùng 7 Tết Bính Ngọ 2026, Bệnh viện đã thực hiện thành công ca ghép phổi đầu tiên của năm mới. Người bệnh hiện ổn định và đang phục hồi tốt. Tính đến nay, tổng số ca ghép phổi thành công tại Bệnh viện đã đạt 13 ca, với tỷ lệ sống sau ghép cao, tiệm cận các trung tâm ghép phổi hàng đầu khu vực và thế giới.

Song song với ghép phổi, Bệnh viện tiếp tục đẩy mạnh các kỹ thuật chuyên sâu trong điều trị ung thư phổi, nấm phổi và trị liệu tế bào. Hoạt động hợp tác, chuyển giao chuyên môn với các đơn vị trong và ngoài nước (Mỹ, Nhật Bản…) tiếp tục được tăng cường, góp phần nâng cao chất lượng điều trị và đào tạo.

Bệnh viện đã phục vụ hơn 201.000 lượt khám ngoại trú (tăng 140% so với năm trước) và điều trị nội trú cho gần 58.000 lượt người bệnh. Dù áp lực quá tải, Bệnh viện vẫn đảm bảo an toàn tuyệt đối và rút ngắn ngày điều trị trung bình xuống còn 7,9 ngày. Ngoài ra, Bệnh viện đã tiên phong triển khai thành công Bệnh án điện tử tại các khoa trọng điểm, hướng tới bệnh viện thông minh, không giấy tờ.

Giám đốc Bệnh viện phổi Trung ương cho biết, bước sang năm 2026, Bệnh viện tiếp tục xây dựng mô hình bệnh viện hiện đại - chuyên sâu, tập trung vào ghép phổi, ung thư phổi và trị liệu tế bào; đầu tư hạ tầng trọng điểm; nâng cao chất lượng chuyên môn, quản trị và công tác xã hội; hoàn thành tốt nhiệm vụ chăm sóc, bảo vệ và nâng cao sức khỏe nhân dân.

Những ca ghép chạy đua với sinh tử

Tiến sĩ, bác sĩ Nguyễn Thị Bích Ngọc, Phó Giám đốc Trung tâm Ghép phổi, Bệnh viện Phổi Trung ương cho biết, với ghép phổi, loại ghép tạng được xem là khó nhất, thời gian bảo quản tối đa ngoài cơ thể chỉ khoảng 10 giờ. Từ lúc lấy phổi của người hiến, vận chuyển bằng đường bộ, đường hàng không, đến khi ghép vào lồng ngực người nhận, mọi khâu phải khít khao từng giờ.

Nhớ lại thời điểm ngày 9/11/2025, khi Bệnh viện nhận được thông báo có hai nguồn hiến tạng cùng lúc, một ở Hà Nội và một ở Vũng Tàu, Tiến sĩ Nguyễn Thị Bích Ngọc chia sẻ: "Nếu việc vận chuyển tạng từ Thành phố Hồ Chí Minh ra Hà Nội vốn là thử thách lớn mà bệnh viện từng vượt qua, thì hành trình vận chuyển tạng từ Vũng Tàu đến Thành phố Hồ Chí Minh rồi mới đưa ra Hà Nội đã nhân đôi, áp lực. Câu hỏi đặt ra là chúng tôi có đủ năng lực để ghép hai ca phổi trong cùng một ngày hay không, bởi một ca đã rất vất vả và tiêu tốn nhiều nguồn lực".

Theo Tiến sĩ Nguyễn Thị Bích Ngọc, quyết định ghép đồng thời hai ca trong một ngày là bước ngoặt táo bạo. Trong hai ca mổ hôm ấy, có một bệnh nhân mà gia đình gần như đã chuẩn bị tâm lý cho điều xấu nhất. Nếu không được ghép lần này, người bệnh sẽ không qua nổi cái Tết này. Và rồi, cả hai ca đều thành công.

Sau ca ghép phổi thành công và sau hành trình phục hồi, nam bệnh nhân đã có thể đi lại bình thường, không còn ống thở, không còn lỗ mở khí quản. Vài ngày nữa, bệnh nhân sẽ xuất viện để kịp về nhà đón Tết nguyên đán Bính Ngọ.

Chị Nguyễn Thị Mai, sinh năm 1982, ở Hà Nội không giấu được niềm vui khi nói về ca ghép phổi của mình. Mắc bệnh từ đầu năm 2023, phổi xơ nặng, chị từng chỉ cần đi lại vài bước đã mệt lả. Chị Mai chia sẻ: “Khi tỉnh dậy sau mổ, tôi biết mình được sống rồi. Cảm giác như được hồi sinh lại lần thứ hai”. Giờ đây, mỗi sáng chị có thể đi bộ hàng trăm vòng, sức khỏe cải thiện rõ rệt. Tết này, chị sẽ ở lại bệnh viện để tiếp tục theo dõi.

Chị Nguyễn Thị Phương, sinh năm 1977, ở Hà Nội là một trong những bệnh nhân được ghép phổi thành công và xuất viện đúng ngày 26 Tết vẫn chưa hết xúc động khi nhắc lại khoảnh khắc tỉnh dậy sau đại phẫu. “Tôi cảm thấy mình rất may mắn, rất hạnh phúc khi được thay phổi. Khi tỉnh lại, tôi biết là mình được sống. Tôi rất vui và hạnh phúc khi được về nhà ăn Tết cùng gia đình. Mong các bệnh nhân giữ vững tinh thần để chiến đấu với bệnh tật”.

Là ca ghép phổi đầu tiên của Trung tâm Ghép phổi, Bệnh viện Phổi trung ương vào năm 2020, ông Nguyễn Xuân Toại (quê Thanh Hóa) trở thành người được ghép phổi có thời gian sống dài nhất Việt Nam. Sau 6 năm được ghép thành công 2 lá phổi, ông Nguyễn Xuân Toại luôn tâm niệm lòng biết ơn đối với các y bác sĩ, người hiến tạng và gia đình họ đã cho mình hồi sinh. Ông bày tỏ mong muốn nhiều người được cứu sống như mình.

Tại cuộc gặp mặt, các bệnh nhân đã được ghép phổi tại Bệnh viện đều khỏe mạnh, hạnh phúc, bày tỏ lòng biết ơn với các y bác sĩ, với người hiến tạng và gia đình họ. Sự cho đi ấy còn mãi trong cơ thể người nhận, trong gia đình họ và trong lòng những nhân viên y tế.