Khơi dậy khát vọng làm giàu, xây dựng nông thôn mới bền vững

Phong trào đã tạo động lực mạnh mẽ để nông dân phát huy nội lực, ứng dụng khoa học công nghệ, đổi mới tư duy sản xuất, góp phần phát triển kinh tế nông nghiệp, xây dựng nông thôn mới và nâng cao đời sống người dân.

Động lực xây dựng nông thôn mới

Là địa phương ở cực Nam Tổ quốc, Cà Mau thường xuyên chịu tác động của biến đổi khí hậu, sạt lở bờ biển, xâm nhập mặn và những biến động khó lường của thị trường nông sản. Trong bối cảnh đó, phong trào “Nông dân thi đua sản xuất, kinh doanh giỏi” đã trở thành điểm tựa quan trọng, giúp người dân vượt qua khó khăn, vươn lên phát triển kinh tế và góp phần xây dựng nông thôn mới bền vững.

Những năm qua, phong trào đã phát triển sâu rộng trên toàn tỉnh, thu hút đông đảo cán bộ, hội viên nông dân tham gia. Từ năm 2023 đến nay, Cà Mau có 939.809 lượt hộ đăng ký danh hiệu sản xuất, kinh doanh giỏi các cấp; 470.871 lượt hộ được công nhận đạt danh hiệu. Trong đó, 454.994 lượt hộ đạt cấp cơ sở, 14.923 lượt hộ đạt cấp tỉnh và 954 lượt hộ được đề nghị công nhận cấp Trung ương.

Để tạo điều kiện cho các hộ nông dân sản xuất hiệu quả, các cấp Hội Nông dân trong tỉnh đã hỗ trợ thành lập 34 câu lạc bộ nông dân sản xuất, kinh doanh giỏi, 10 câu lạc bộ nông dân tỷ phú và một câu lạc bộ nuôi trồng thủy sản bền vững. Các thành viên trong câu lạc bộ đã hỗ trợ nhau hơn 10.100 ngày công lao động; đóng góp vật tư, phân bón, máy móc trị giá trên 2 tỷ đồng; hỗ trợ cây, con giống trị giá hơn 1 tỷ đồng; hướng dẫn kỹ thuật sản xuất cho 200.000 người, tạo công ăn việc làm cho hơn 10.000 người, hỗ trợ xây dựng phát triển sản xuất kinh doanh hơn 200 mô hình có hiệu quả, 3.521 hộ được giúp đỡ về sản xuất kinh doanh.

Một trong những dấu ấn nổi bật của phong trào là thúc đẩy quá trình tổ chức lại sản xuất theo hướng liên kết và nâng cao giá trị gia tăng. Thực hiện Chương trình Mỗi xã một sản phẩm OCOP, toàn tỉnh hiện có 333 sản phẩm được công nhận OCOP, trong 257 sản phẩm đạt 3 sao, 74 sản phẩm đạt 4 sao và 2 sản phẩm đạt 2 sao.

Các cấp Hội cũng đã hỗ trợ thành lập 163 hợp tác xã, 580 tổ hợp tác, 108 chi hội nông dân nghề nghiệp và 1.115 tổ hội nông dân nghề nghiệp. Nhiều mô hình hoạt động hiệu quả, góp phần giải quyết việc làm, nâng cao thu nhập cho lao động nông thôn.

Từ phong trào thi đua đã xuất hiện nhiều mô hình kinh tế tiêu biểu, mang lại giá trị kinh tế cao, thích ứng tốt với điều kiện tự nhiên của địa phương. Mô hình nuôi tôm siêu thâm canh ứng dụng công nghệ cao tại Đầm Dơi, Cái Nước, Phú Tân, Long Điền, Gành Hào… cho năng suất vượt trội so với phương thức nuôi truyền thống, nhiều hộ đạt lợi nhuận hàng chục tỷ đồng mỗi năm. Mô hình tôm - rừng ở Ngọc Hiển, Năm Căn vừa tạo sinh kế ổn định, vừa góp phần bảo vệ hệ sinh thái rừng ngập mặn. Đây là mô hình được nhiều tổ chức quốc tế đánh giá cao về khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu và phát triển kinh tế xanh. Trong khi đó, mô hình tôm - lúa tại Vĩnh Lộc, Thới Bình đã chứng minh hiệu quả trong điều kiện thời tiết ngày càng khắc nghiệt, giúp giảm chi phí sản xuất, bảo vệ môi trường và nâng cao giá trị trên cùng diện tích đất canh tác.

Phong trào cũng thúc đẩy tư duy sản xuất mới của người nông dân. Nhiều chủ thể OCOP mạnh dạn đầu tư chế biến sâu, xây dựng thương hiệu cho các sản phẩm đặc trưng như: muối, mật ong rừng U Minh Hạ, khô cá bổi, cua Cà Mau, bánh phồng tôm và nhiều sản phẩm nông nghiệp khác. Một số hợp tác xã đã tiên phong ứng dụng chuyển đổi số, bán hàng trên sàn thương mại điện tử, livestream quảng bá sản phẩm, truy xuất nguồn gốc bằng mã QR, mở ra hướng đi mới cho nông sản địa phương.

Nhờ hiệu quả của phong trào, diện mạo nông thôn Cà Mau ngày càng khởi sắc. Hiện toàn tỉnh có 43/55 xã đạt chuẩn nông thôn mới, nhiều địa phương đang từng bước hoàn thành các tiêu chí nông thôn mới nâng cao và nông thôn mới kiểu mẫu. Không chỉ giỏi sản xuất, người nông dân vùng cực Nam Tổ quốc còn từng bước làm chủ công nghệ, biết quản trị sản xuất, tiếp cận thị trường và xây dựng thương hiệu sản phẩm, trở thành lực lượng nòng cốt trong xây dựng nông thôn mới bền vững, hiện đại và đáng sống.

Tạo đột phá từ chuyển đổi số

Nếu Cà Mau nổi bật với các mô hình thích ứng biến đổi khí hậu thì tại Đắk Lắk, phong trào thi đua sản xuất, kinh doanh giỏi đang tạo sức bật mạnh mẽ cho khu vực nông thôn thông qua phát triển kinh tế tập thể, liên kết sản xuất và chuyển đổi số.

Là tỉnh trung tâm của vùng Tây Nguyên với diện tích hơn 13.000 km², Đắk Lắk sở hữu nhiều lợi thế về đất đai, khí hậu và các loại cây trồng chủ lực như cà phê, hồ tiêu, cao su, sầu riêng. Theo lãnh đạo Hội Nông dân tỉnh, bên cạnh những tiềm năng và lợi thế sẵn có, địa phương cũng đối mặt với nhiều khó khăn như thiên tai, dịch bệnh, biến động giá nông sản, sản xuất còn manh mún và khả năng cạnh tranh của nhiều mô hình kinh tế tập thể chưa cao.

Trước thực tế đó, các cấp Hội Nông dân tỉnh xác định phong trào “Nông dân thi đua sản xuất, kinh doanh giỏi” là nhiệm vụ trọng tâm nhằm khơi dậy nội lực trong nông dân, phát huy tiềm năng đất đai, lao động và nguồn vốn để phát triển sản xuất.

Dưới sự hướng dẫn của tổ chức Hội, người nông dân đã tích cực ứng dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật, chuyển đổi số, từng bước tham gia các sàn thương mại điện tử để mở rộng thị trường tiêu thụ sản phẩm. Quá trình chuyển dịch cơ cấu cây trồng, vật nuôi được đẩy mạnh theo hướng chuyên canh, bền vững và tạo ra khối lượng hàng hóa lớn phục vụ xuất khẩu. Từ phong trào thi đua đã hình thành nhiều mô hình sản xuất gắn với du lịch sinh thái, dịch vụ tổng hợp, tạo thêm việc làm và nguồn thu nhập mới cho người dân nông thôn.

Các cấp Hội đã đẩy mạnh xây dựng các mô hình liên kết từ sản xuất đến tiêu thụ sản phẩm; tổ chức nhiều hoạt động đào tạo, tập huấn cho cán bộ và hội viên theo phương thức thực hành, học tập kinh nghiệm thực tế. Công tác tuyên truyền về phát triển kinh tế tập thể, hợp tác xã được triển khai thường xuyên. Kết quả, toàn tỉnh đã thành lập 83 chi hội nông dân nghề nghiệp và 289 tổ hội nông dân nghề nghiệp. Các mô hình này trở thành cầu nối hiệu quả giữa nông dân với doanh nghiệp trong các khâu giống, kỹ thuật và tiêu thụ sản phẩm. Đặc biệt, đối với các ngành hàng xuất khẩu chủ lực như cà phê, sầu riêng và hồ tiêu, việc liên kết sản xuất đã giúp chuẩn hóa quy trình theo các tiêu chuẩn VietGAP, GlobalGAP, đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của các thị trường quốc tế.

Một điểm sáng nổi bật khác là việc hỗ trợ nông dân chuyển đổi số. Hội Nông dân tỉnh đã tổ chức hàng trăm lớp tập huấn về kỹ năng bán hàng trên các sàn thương mại điện tử và mạng xã hội cho hơn 320.000 lượt hộ. Đến nay, hơn 13.000 hộ nông dân đã có gian hàng số hoạt động ổn định trên các sàn như Shopee, Lazada... Nhiều hội viên thành thạo livestream bán hàng, quảng bá sản phẩm OCOP, tiếp cận trực tiếp người tiêu dùng, giảm đáng kể các khâu trung gian.

Nguồn lực tài chính hỗ trợ nông dân cũng được phát huy hiệu quả. Tổng nguồn Quỹ hỗ trợ nông dân các cấp hiện đạt 106,754 tỷ đồng; tập trung cho các mô hình sản xuất an toàn theo tiêu chuẩn VietGAP, các mô hình ứng dụng khoa học công nghệ, liên kết tiêu thụ nông sản, phát triển tổ hội nghề nghiệp và xây dựng nông thôn mới.

Không chỉ mang lại hiệu quả kinh tế, phong trào còn góp phần thực hiện mục tiêu giảm nghèo bền vững, tạo việc làm, phát triển nguồn nhân lực và củng cố khối đoàn kết trong cộng đồng dân cư. Tại các vùng đồng bào dân tộc thiểu số, vùng sâu, vùng xa và khu vực biên giới, nhiều hộ nông dân đã hỗ trợ nhau phát triển sản xuất, ổn định đời sống, góp phần giữ vững an ninh chính trị và trật tự an toàn xã hội.

Những kết quả đạt được cho thấy, phong trào “Nông dân thi đua sản xuất, kinh doanh giỏi, đoàn kết giúp nhau làm giàu và giảm nghèo bền vững” đã thực sự trở thành động lực quan trọng trong phát triển kinh tế nông nghiệp và xây dựng nông thôn mới. Thông qua phong trào, tinh thần thi đua yêu nước được khơi dậy mạnh mẽ trong mỗi hội viên, nông dân; tạo nên những chuyển biến tích cực về tư duy sản xuất, phương thức tổ chức kinh tế và chất lượng đời sống ở khu vực nông thôn.