Những kỳ vọng của giới văn nghệ sĩ vào Đại hội XI Mặt trận Tổ quốc Việt Nam

Trong không khí phấn khởi hướng về Đại hội đại biểu toàn quốc Mặt trận Tổ quốc Việt Nam lần thứ XI, diễn ra từ 11-13/5/2026, với chủ đề "Đoàn kết - Dân chủ - Đổi mới - Sáng tạo - Phát triển", các tổ chức hội thuộc lĩnh vực văn học nghệ thuật đã gửi đến Đại hội những đề xuất, kiến nghị thiết thực, hữu ích đồng thời bày tỏ niềm tin và thể hiện trách nhiệm của đội ngũ văn nghệ sĩ, trí thức đối với sự nghiệp xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân tộc, khẳng định sự đồng hành cùng Mặt trận trong tuyên truyền, phản biện xã hội, phát huy sức mạnh văn hóa và lan tỏa tinh thần yêu nước.

Chú thích ảnh — Đoàn Chủ tịch điều hành Đại hội. Ảnh: Văn Điệp/TTXVN

Nhà văn là "chiến sĩ" trong Mặt trận

Hội Nhà văn Việt Nam nhấn mạnh vai trò cũng như trách nhiệm đối với mỗi nhà văn, đặc biệt là các nhà văn trong nền văn học cách mạng, khi nhà văn cầm bút sáng tạo ra những tác phẩm cũng là lúc các nhà văn thực thi sứ mệnh của mình như một chiến sỹ trong Mặt trận Tổ quốc (MTTQ) Việt Nam.

Nhìn từ các tác phẩm của nền văn học cách mạng, có thể thấy, văn học và MTTQ cùng mang một khát vọng về một dân tộc đoàn kết, về một xã hội mà mỗi con người được sống trong phẩm giá và yêu thương.

Suốt ngàn năm Bắc thuộc, điều đã giữ cho người Việt không bị đồng hóa là văn hóa, trong đó tiếng Việt và văn học Việt đóng một vai trò vô cùng quan trọng. Những bài ca dao, những câu tục ngữ được truyền miệng qua bao thế hệ không chỉ là lời hay ý đẹp mà tạo sức đề kháng văn hóa mãnh liệt, là tường thành vô hình bảo vệ bản sắc dân tộc.

Trong thời đại Hồ Chí Minh, văn học đã trở thành vũ khí sắc bén của cách mạng. Chủ tịch Hồ Chí Minh, người sáng lập Mặt trận Việt Minh, tiền thân của Mặt trận Tổ quốc ngày nay cũng là một nhà thơ lớn, Người hiểu sâu sắc rằng muốn đoàn kết nhân dân, trước tiên phải chạm được vào trái tim nhân dân và văn học chính là con đường ngắn nhất dẫn đến trái tim… Một trong những sức mạnh kỳ diệu của văn học là làm cho con người biết thấu cảm, biết chia sẻ, biết yêu thương. Và đó cũng chính là mục tiêu đẹp đẽ nhất, nhân văn nhất và lớn lao nhất của MTTQ Việt Nam.

Trong bối cảnh đất nước đang bước vào kỷ nguyên mới, một kỷ nguyên của phát triển nhanh, đổi mới mạnh mẽ, hội nhập sâu rộng, văn học có sứ mệnh đặc biệt giữ hồn dân tộc giữa cơn lốc toàn cầu hóa; sứ mệnh nhắc nhở mỗi người Việt dù đang ở đâu, làm gì, họ vẫn là con Lạc cháu Hồng, vẫn có chung những giá trị và ký ức thiêng liêng.

Hội Nhà văn Việt Nam cũng gửi đến Đại hội XI của MTTQ Việt Nam, nhiệm kỳ 2026 - 2031 một số đề xuất và kiến nghị, như: Cần tăng cường và thể chế hóa hợp tác giữa MTTQ Việt Nam với Hội Nhà văn Việt Nam và các tổ chức văn học nghệ thuật, trong việc triển khai các chương trình văn học, nghệ thuật phục vụ công cuộc đại đoàn kết dân tộc, đặc biệt hướng đến vùng sâu vùng xa, vùng đồng bào dân tộc thiểu số và cộng đồng người Việt ở nước ngoài. Bên cạnh đó, cần có cơ chế hỗ trợ để các nhà văn có thể đi thực tế sâu rộng hơn, tiếp cận được với những cộng đồng còn ít được văn học quan tâm. Kho báu của đời sống nhân dân là vô tận, nhưng nhà văn cần được tạo điều kiện để khai thác kho báu ấy.

Hội cũng đề nghị MTTQ phát huy vai trò của mình trong việc tạo môi trường văn hóa đọc lành mạnh, đưa văn học, nghệ thuật trở lại với đời sống cộng đồng thông qua các thiết chế văn hóa.

Trong bối cảnh không gian mạng đang tác động mạnh đến nhận thức và tình cảm của người dân, Hội đề nghị MTTQ phối hợp cùng các tổ chức văn học nghệ thuật xây dựng những nội dung văn hóa, văn học tích cực, lan tỏa những câu chuyện về tình người, tình dân tộc, tình yêu quê hương đất nước trên nền tảng số…

Hội Nhà văn Việt Nam khẳng định sẽ sát cánh cùng MTTQ Việt Nam trên con đường đại đoàn kết toàn dân tộc, dùng ngòi bút của mình để góp phần xây dựng một Việt Nam không chỉ giàu về vật chất mà còn đẹp về tâm hồn và khát khao cùng nhau xây dựng một tương lai tốt đẹp hơn.

Nhiếp ảnh lan tỏa sức mạnh đoàn kết

Nhấn mạnh sức mạnh của nhiếp ảnh nằm ở khả năng khơi dậy lòng yêu nước, tinh thần tự hào dân tộc và khát vọng vươn lên của mỗi con người, Hội Nghệ sĩ Nhiếp ảnh Việt Nam xác định việc tham gia, đồng hành cùng các chương trình hành động của MTTQ Việt Nam là nhiệm vụ chính trị trọng tâm, gắn liền với sứ mệnh thiêng liêng: "Dùng ống kính làm vũ khí trên mặt trận văn hóa - tư tưởng".
Thời gian qua, mọi hoạt động chuyên môn của Hội đều được thiết kế chặt chẽ nhằm bám sát 6 chương trình hành động cốt lõi của MTTQ Việt Nam. Các nhiệm vụ từ việc tuyên truyền đường lối, chính sách của Đảng, tổ chức các cuộc thi và triển lãm ảnh, tham gia nghiên cứu khoa học, đào tạo bồi dưỡng hội viên, cho đến mở rộng giao lưu đối ngoại và xuất bản các ấn phẩm chuyên ngành, đều được triển khai đồng bộ, minh bạch và tuân thủ nghiêm ngặt quy định pháp luật...

Nhằm phát huy mạnh mẽ hơn nữa vai trò của nhiếp ảnh trong việc thực hiện các mục tiêu chiến lược của MTTQ Việt Nam nhiệm kỳ tới, Hội Nghệ sĩ Nhiếp ảnh Việt Nam đề xuất hai nhóm giải pháp. Một là, kiến nghị Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam và các cấp chính quyền tiếp tục quan tâm, tạo lập các cơ chế, điều kiện thuận lợi hơn nữa để đội ngũ văn nghệ sĩ được thâm nhập thực tế tại các vùng sâu, vùng xa, khu vực biên giới, hải đảo và các công trình trọng điểm của quốc gia, để nghệ sĩ có thể ghi lại đầy đủ và sinh động nhất hơi thở của công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.

Hai là, đề xuất Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam có cơ chế cụ thể hóa chức năng giám sát và phản biện xã hội thông qua các chương trình "đặt hàng" sáng tác ảnh. Cần có những chuyên đề chuyên biệt sử dụng ống kính nhiếp ảnh làm công cụ giám sát việc thực thi pháp luật, phản ánh các vấn đề an sinh xã hội, môi trường, đặc biệt là tích cực tham gia vào công cuộc phòng, chống tham nhũng, lãng phí... Nhiếp ảnh phản biện, với tính khách quan, trung thực và trực diện, sẽ là một kênh thông tin sắc bén, tin cậy, giúp MTTQ Việt Nam thực hiện xuất sắc vai trò đại diện và bảo vệ quyền lợi chính đáng của nhân dân.

Kỳ vọng vào Đại hội đại biểu toàn quốc MTTQ Việt Nam lần thứ XI, hội viên Hội Nghệ sĩ Nhiếp ảnh Việt Nam tin tưởng sâu sắc rằng, dưới ngọn cờ tập hợp sức mạnh đại đoàn kết của MTTQ Việt Nam, đội ngũ văn nghệ sĩ nói chung và những người cầm máy nói riêng sẽ tiếp tục cống hiến hết mình, góp phần xây dựng một nước Việt Nam hòa bình, độc lập, dân chủ, giàu mạnh, phồn vinh, văn minh và hạnh phúc.

Phát huy tinh thần sáng tạo và trách nhiệm nghệ sĩ

Trong nhiệm kỳ vừa qua, dưới sự lãnh đạo của Đảng và sự phối hợp, hướng dẫn của Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam, Hội Nghệ sĩ Sân khấu Việt Nam đã luôn bám sát các chương trình hành động, phát huy tinh thần sáng tạo và trách nhiệm công dân của đội ngũ nghệ sĩ sân khấu cả nước để đóng góp vào sự nghiệp xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân tộc. Hội đã cụ thể hóa 6 chương trình hành động trong Nghị quyết Đại hội đại biểu MTTQ lần thứ X thành những hoạt động chuyên môn thiết thực, gắn liền với đời sống nhân dân và sứ mệnh nghệ thuật. Đặc biệt, Hội đã phát huy mạnh mẽ tinh thần "tương thân tương ái" thông qua các đợt vận động thiện nguyện quy mô lớn. Trong 5 năm (2020 - 2025) Hội Nghệ sĩ Sân khấu Việt Nam đã vận động quyên góp, ủng hộ gần 2,3 tỷ đồng ủng hộ các vùng đồng bào bị thiên tai, dịch bệnh…

Hội cũng đã tổ chức thành công chuỗi hoạt động tổng kết 50 năm nền nghệ thuật sân khấu Việt Nam sau ngày đất nước thống nhất (1975 - 2025), tập hợp nhiều ý kiến tâm huyết nhằm tìm ra giải pháp phát triển sân khấu trong thời kỳ mới; tổ chức tôn vinh các văn nghệ sĩ tiêu biểu, ghi nhận những đóng góp của các thế hệ nghệ sĩ cho nền văn hóa nước nhà, khích lệ các tài năng trẻ tiếp tục thắp sáng ngọn lửa sáng tạo...

Bước vào nhiệm kỳ XI, trong bối cảnh cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư tác động mạnh mẽ đến mọi lĩnh vực, Hội Nghệ sĩ Sân khấu Việt Nam đề xuất triển khai một số nhóm giải pháp trọng tâm như: Đẩy mạnh chuyển đổi số trong hoạt động sân khấu, tập trung xây dựng hệ sinh thái số cho nghệ thuật sân khấu. Trong đó, chú trọng tới việc xây dựng cơ sở dữ liệu tập trung về hội viên và các tác phẩm sân khấu kinh điển để phục vụ công tác nghiên cứu, phổ biến và giáo dục truyền thống; ứng dụng công nghệ để tổ chức các buổi biểu diễn trực tuyến, đưa nghệ thuật truyền thống đến gần hơn với giới trẻ và người Việt Nam ở nước ngoài; Tập trung xây dựng các tác phẩm sân khấu khẳng định vị thế, uy tín và "sức mạnh mềm" của quốc gia. Đẩy mạnh ứng dụng công nghệ trong sáng tạo và phổ biến nghệ thuật, thực hiện "Sân khấu số" để lan tỏa giá trị văn hóa đến mọi tầng lớp nhân dân, đặc biệt là thế hệ trẻ.

Bên cạnh đó, nâng cao chất lượng giám sát và phản biện xã hội thông qua nghệ thuật, tăng cường phản ánh các vấn đề bức xúc của nhân dân thông qua các tác phẩm sân khấu có tính phê phán và xây dựng, góp phần vào công tác phòng chống tham nhũng, lãng phí và suy thoái đạo đức; Phát huy vai trò của văn nghệ sĩ trong việc giám sát, phản biện xã hội, tham gia xây dựng và hoàn thiện pháp luật, cơ chế chính sách về phát triển văn hóa, đồng thời mở rộng hợp tác quốc tế, để quảng bá hình ảnh Việt Nam văn minh, văn hiến.

Phối hợp với MTTQ các cấp triển khai các chương trình biểu diễn nghệ thuật phục vụ cơ sở, đặc biệt là vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Đồng thời, tập trung đào tạo, bồi dưỡng thế hệ nghệ sĩ trẻ có bản lĩnh chính trị vững vàng, năng lực chuyên môn cao và tâm huyết với nghề; xây dựng cơ chế đãi ngộ, tôn vinh kịp thời những nghệ sĩ có cống hiến đặc biệt cho cộng đồng…

Những định hướng trên cho thấy kỳ vọng lớn lao của giới sân khấu đối với Đại hội đại biểu toàn quốc MTTQ Việt Nam lần thứ XI - kỳ vọng về một nhiệm kỳ đổi mới, nơi văn hóa và nghệ thuật tiếp tục được phát huy như nguồn lực tinh thần quan trọng trong xây dựng, phát triển đất nước.

Phương Lan (TTXVN)

Mặt trận Tổ quốc Việt Nam: Ngọn cờ đại đoàn kết toàn dân tộc

Đại hội đại biểu toàn quốc Mặt trận Tổ quốc Việt Nam lần thứ XI, nhiệm kỳ 2026-2031 diễn ra từ ngày 11 - 13/5/2026 tại Thủ đô Hà Nội. Trải qua 96 năm hình thành và phát triển, với nhiều tên gọi và hình thức khác nhau, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam đã không ngừng lớn mạnh, khẳng định vai trò, sứ mệnh trong việc phát huy truyền thống, sức mạnh vĩ đại của khối đại đoàn kết toàn dân tộc, kết hợp với sức mạnh của thời đại, góp sức đưa cách mạng Việt Nam đi từ thắng lợi này đến thắng lợi khác.

Chia sẻ:

Từ khóa: