Thông qua việc tôn vinh các tác phẩm, sản phẩm và sáng kiến tiêu biểu, giải thưởng tiếp tục phát huy sức mạnh tổng hợp của cả hệ thống chính trị, cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài và bạn bè quốc tế trong nỗ lực đưa hình ảnh đất nước, con người Việt Nam đến gần hơn với thế giới.
Ngày 17/4, các đại biểu thực hiện nghi thức phát động Giải thưởng toàn quốc về thông tin đối ngoại lần thứ XII, năm 2026. Ảnh tư liệu: Tiến Lực/TTXVN
Phát huy sự chủ động, tích cực của các lực lượng
Giải thưởng toàn quốc về thông tin đối ngoại là giải thưởng do Ban Chỉ đạo Trung ương về công tác thông tin đối ngoại phát động, Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương (cơ quan thường trực Ban Chỉ đạo Trung ương về công tác thông tin đối ngoại) chủ trì, phối hợp với các cơ quan, đơn vị liên quan: Bộ Ngoại giao; Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch; Tổng cục Chính trị Quân đội nhân dân Việt Nam; Báo Nhân Dân; Thông tấn xã Việt Nam; Đài Truyền hình Việt Nam; Đài Tiếng nói Việt Nam; Hội Nhà báo Việt Nam; Hội Xuất bản Việt Nam... tổ chức.
Giải thưởng là một bộ phận quan trọng của công tác chính trị, tư tưởng và công tác đối ngoại của Đảng, ngoại giao Nhà nước và đối ngoại nhân dân; là nhiệm vụ thường xuyên, lâu dài của cả hệ thống chính trị dưới sự lãnh đạo của Đảng, góp phần bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, triển khai hiệu quả các chủ trương, đường lối, chính sách về thông tin đối ngoại của Đảng và Nhà nước.
Trong những năm qua, giải thưởng cũng đã tôn vinh, động viên nhiều tác giả, nhóm tác giả có tác phẩm/sản phẩm xuất sắc trong lĩnh vực thông tin đối ngoại; tạo động lực cho các tập thể, cá nhân tích cực tham gia đổi mới, nâng cao chất lượng về công tác tuyên truyền, thông tin đối ngoại; tăng cường sự kết nối giữa các cơ quan, đơn vị, địa phương, phát huy tối đa tính chủ động, tích cực của các lực lượng.
Năm 2026, giải thưởng xét tặng các tác phẩm/sản phẩm thông tin đối ngoại trong các hạng mục: Báo/Tạp chí tiếng Việt; báo/tạp chí tiếng nước ngoài; phát thanh; truyền hình; sách; ảnh; sản phẩm số - đa phương tiện; sáng kiến, sản phẩm có giá trị thông tin đối ngoại.
Các tác phẩm/sản phẩm, hoạt động, sự kiện được xét tặng là các tác phẩm/sản phẩm được đăng tải, xuất bản, phát hành, công bố trên các phương tiện thông tin đại chúng; hoặc các hoạt động, sự kiện được tổ chức ở trong và ngoài nước, trong khoảng thời gian từ ngày 1/7/2025 đến hết ngày 31/7/2026.
Đối với những tác phẩm/sản phẩm được phát hành trước hoặc sau các thời điểm nêu trên, phải có 2/3 thời lượng, số lượng tác phẩm/sản phẩm được công bố trong thời gian quy định.
Đặc biệt, các tác phẩm/sản phẩm tham gia giải thưởng không vi phạm bản quyền và không có tranh chấp về bản quyền.
Theo Thể lệ giải thưởng, mọi công dân Việt Nam, người Việt Nam ở nước ngoài và người nước ngoài đều có thể gửi tác phẩm/sản phẩm thông tin đối ngoại tham gia. Mỗi tác giả hoặc nhóm tác giả được gửi tối đa 10 tác phẩm/sản phẩm thông tin đối ngoại phù hợp với các điều kiện quy định tại Quy chế. Thành viên Hội đồng Giải thưởng, Ban Tổ chức, Ban Thư ký, Hội đồng Chung khảo, Hội đồng Sơ khảo không được tham gia giải thưởng.
Hạng mục xét trao giải đa dạng
Theo Ban Tổ chức, nội dung các tác phẩm/sản phẩm tham dự cần đảm bảo tính khách quan, kịp thời, có sức lan tỏa trong nước và quốc tế; phục vụ hiệu quả công tác thông tin đối ngoại.
Cụ thể là: Quảng bá về đất nước Việt Nam hòa bình, hữu nghị, hợp tác, phát triển, là bạn, là đối tác tin cậy, là thành viên tích cực, có trách nhiệm của cộng đồng quốc tế, góp phần nâng cao vị thế, uy tín của đất nước và Đảng Cộng sản Việt Nam trên trường quốc tế; lan tỏa đến cộng đồng quốc tế về lịch sử, truyền thống, hình ảnh đất nước, con người, văn hóa, thành tựu của công cuộc đổi mới, các giá trị, tư tưởng cao đẹp của dân tộc Việt Nam; lý luận, thực tiễn về chủ nghĩa xã hội và con đường đi lên chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam, vai trò lãnh đạo của Đảng, tính ưu việt của chế độ, đóng góp của Việt Nam vào kho tàng văn hóa, tri thức nhân loại…; tôn vinh, giới thiệu giá trị tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh; các danh nhân Việt Nam.
Cùng với đó là giới thiệu những tinh hoa văn hóa nhân loại và tư tưởng tiến bộ của thời đại phù hợp với quan điểm, đường lối của Đảng, văn hóa của Việt Nam đến với nhân dân trong nước; đấu tranh, phản bác những thông tin sai sự thật, luận điệu xuyên tạc về Việt Nam, bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng; khơi dậy tinh thần yêu nước, củng cố sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc, ý chí quyết tâm và khát vọng cống hiến, vì một kỷ nguyên phát triển mới của dân tộc; khẳng định niềm tin của nhân dân đối với Đảng, Nhà nước và chế độ xã hội chủ nghĩa; đồng thời phản ánh sự đồng tình, ủng hộ của cộng đồng quốc tế dành cho Việt Nam, tạo thuận lợi cho sự nghiệp đổi mới, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, thực hiện thắng lợi các mục tiêu phát triển đất nước đến năm 2045.
Về hình thức, giải cho các tác phẩm liên quan đến lĩnh vực báo chí với thể loại: Bài phản ánh, phỏng vấn, ghi chép, bình luận, chuyên luận, phóng sự, điều tra, ký báo chí, phân tích, các chương trình phát thanh, truyền hình...
Với thể loại phát thanh, truyền hình, một tác phẩm hoặc nhóm tác phẩm (không quá 5 chương trình) về cùng một sự kiện, chủ đề. Thời lượng mỗi chương trình không quá 120 phút. Tác phẩm thể hiện được đặc trưng của báo hình là hình ảnh động; hình ảnh, âm thanh đạt yêu cầu chất lượng, hấp dẫn. Hình ảnh, âm thanh được sử dụng trong tác phẩm phải có bản quyền.
Với báo, tạp chí tiếng Việt/tiếng nước ngoài, một bài hoặc loạt bài (không quá 5 kỳ), chuyên trang của cùng tác giả hoặc nhóm tác giả cùng đứng tên, về cùng một sự kiện, cùng một đề tài. Nội dung có giá trị thông tin đối ngoại, đặc biệt là các vấn đề đang được quan tâm, được khai thác ở những góc nhìn, khía cạnh mới. Nếu tác phẩm được xuất bản bằng nhiều ngôn ngữ thì chỉ gửi dự giải thưởng một tác phẩm thuộc ngôn ngữ đại diện tiêu biểu. Cơ quan, cá nhân gửi tác phẩm phải nêu rõ lý do lựa chọn ngôn ngữ dự giải và tổng số ngôn ngữ được xuất bản.
Đối với giải Sách, sách dự thi có thể dưới dạng sách giấy truyền thống hoặc sách điện tử, sách nghe nhìn xuất bản trực tiếp (không phải sách tái bản dưới hình thức điện tử của sách in). Đối với sách xuất bản ở Việt Nam, phải đáp ứng các quy định của Luật Xuất bản, không bị các cơ quan quản lý và chỉ đạo hoạt động xuất bản xử lý dưới bất kỳ hình thức nào, không bị công luận có ý kiến tiêu cực.
Ở giải Ảnh, Ban Tổ chức quy định gồm ảnh đơn, ảnh bộ (không quá 10 ảnh). Riêng đối với tin ảnh, phóng sự ảnh cùng nội dung, chỉ tuyển chọn những phóng sự đăng trên cùng một số báo hoặc cùng thời điểm xuất bản (đối với báo điện tử). File ảnh có định dạng jpg, dung lượng từ 5-12Mb, độ phân giải 300 dpi, không xét ảnh ghép, ảnh chỉnh sửa bằng phần mềm vi tính, ảnh tạo ra bằng công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI)...
Đối với giải Sản phẩm số - đa phương tiện, các video clip, podcast, các ý tưởng, nền tảng hoặc chiến dịch truyền thông số, các dự án ứng dụng công nghệ số... có tính đột phá, lan tỏa để quảng bá về hình ảnh, đất nước, con người Việt Nam, tinh hoa, trí tuệ Việt Nam ra thế giới; phản ánh góc nhìn, sự đồng tình, ủng hộ của cộng đồng quốc tế dành cho Việt Nam, tạo thuận lợi cho sự nghiệp đổi mới, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.
Giải sáng kiến, hoạt động có giá trị thông tin đối ngoại: Các hoạt động/sáng kiến của cá nhân, tổ chức có tính chất sáng tạo, được thể hiện dưới bất cứ hình thức nào như hội nghị, hội thảo, diễn đàn, tọa đàm; chương trình giao lưu văn hóa, nghệ thuật; ẩm thực; giao lưu quốc tế; các dự án/chương trình hợp tác... quảng bá về hình ảnh, đất nước, con người Việt Nam, tinh hoa, trí tuệ Việt Nam ra thế giới; phản ánh góc nhìn, sự đồng tình, ủng hộ của cộng đồng quốc tế dành cho Việt Nam, tạo thuận lợi cho sự nghiệp đổi mới, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.
Cơ cấu giải thưởng gồm: 1 Giải Đặc biệt (chung cho tất các hạng mục), 1 Giải Nhất, 2 Giải Nhì, 3 Giải Ba và 5 Giải Khuyến khích cho từng hạng mục.
Hội đồng Giải thưởng có thể quyết định các hình thức khen thưởng khác cho các tập thể/cá nhân tham gia, đóng góp tích cực (có tiêu chí cụ thể riêng để xét chọn). Số lượng Giải thưởng sẽ do Hội đồng Giải thưởng quyết định theo thực tế chất lượng, số lượng tác phẩm/sản phẩm dự thi.
Dự kiến, Lễ công bố và trao Giải thưởng Thông tin đối ngoại dự kiến được tổ chức vào quý III hoặc quý IV hằng năm và truyền hình trực tiếp trên Đài Truyền hình Việt Nam.