Người tiêu dùng mua sắm tại một đại lý bán lẻ ở Seoul, Hàn Quốc. Ảnh tư liệu: Yonhap/TTXVN
Trong báo cáo do Viện nghiên cứu tài chính Nonghyup công bố ngày 17/3 về các kịch bản diễn biến chiến sự tại Iran và tác động đến môi trường kinh doanh, viện nghiên cứu cho biết, ngay cả trong trường hợp xung đột kết thúc sớm, tác động kinh tế đối với Hàn Quốc vẫn có thể kéo dài hơn.
Phân tích dựa trên các tiền lệ như chiến tranh Iraq, căng thẳng tại eo biển Hormuz năm 2012 và xung đột giữa Israel và Iran năm 2025. Theo đó, báo cáo nhận định ngay cả khi chiến sự nhanh chóng chấm dứt và giá dầu ổn định trở lại, cước vận tải biển có thể tiếp tục tăng hoặc duy trì ở mức cao trong khoảng ba tuần do gián đoạn chuỗi cung ứng.
Đói với kịch bản kết thúc sớm, tăng trưởng GDP của Hàn Quốc năm 2026 có thể giảm 0,1-0,2% trong khi tác động đến nền kinh tế thực và lạm phát được đánh giá là tương đối hạn chế. Tuy nhiên, nếu xung đột kéo dài, rủi ro đối với nền kinh tế Hàn Quốc sẽ gia tăng đáng kể.
Trong trường hợp kịch bản chiến sự kéo dài ba tháng, tăng trưởng kinh tế có thể giảm khoảng 0,3%. Nếu xung đột tiếp diễn trong 1 năm, tăng trưởng GDP năm 2026 của Hàn Quốc có thể giảm xuống mức 0%, trong khi lạm phát có thể tăng thêm 2-4%.
Theo báo cáo, kịch bản “chiến tranh kéo dài 1 năm”, tiêu dùng cá nhân có thể giảm 0,3-0,6% trong khi đầu tư giảm 0,6-0,7%, phản ánh tác động kép của chi phí năng lượng tăng và nhu cầu toàn cầu suy yếu.
Các nhà nghiên cứu cũng cảnh báo rằng chính sách tiền tệ của Ngân hàng trung ương Hàn Quốc (BoK) có thể phải điều chỉnh mạnh tùy theo diễn biến thị trường. Ban đầu, BoK có thể chuyển từ lập trường giữ nguyên lãi suất sang cắt giảm lãi suất để giảm thiểu tác động kinh tế. Tuy nhiên, nếu lạm phát tăng mạnh do giá năng lượng cao, chính sách tiền tệ có thể nhanh chóng chuyển sang thắt chặt để kiểm soát giá cả.
Trong kịch bản xấu nhất, khi xung đột kéo dài hơn một năm, nền kinh tế Hàn Quốc có thể đối mặt với lạm phát cao, tăng trưởng thấp và biến động tài chính mạnh, do giá dầu toàn cầu tăng, chuỗi cung ứng năng lượng gián đoạn và nhu cầu xuất khẩu suy giảm.
Báo cáo cho biết chi phí năng lượng tăng sẽ làm giảm lợi nhuận doanh nghiệp, trong khi giá cả tăng cao có thể làm suy yếu tiêu dùng nội địa. Đồng thời, nhu cầu toàn cầu giảm sẽ gây áp lực lên xuất khẩu – động lực tăng trưởng chính của nền kinh tế Hàn Quốc.
Các chuyên gia cho rằng trong kịch bản xung đột kéo dài, Chính phủ Hàn Quốc cần triển khai đồng thời các biện pháp ổn định thị trường năng lượng và giảm thiểu cú sốc chi phí đối với nền kinh tế. Việc tăng cường dự trữ dầu chiến lược, đa dạng hóa nguồn nhập khẩu và điều chỉnh linh hoạt thuế nhiên liệu có thể giúp giảm tác động của biến động giá năng lượng đối với lạm phát và chi phí sản xuất.
Bên cạnh đó, chính phủ cần mở rộng hỗ trợ tài chính cho các ngành công nghiệp tiêu thụ nhiều năng lượng, khuyến khích doanh nghiệp đầu tư vào công nghệ tiết kiệm năng lượng và thúc đẩy phát triển năng lượng tái tạo nhằm giảm phụ thuộc vào dầu mỏ nhập khẩu.
Các nhà phân tích cũng nhấn mạnh sự cần thiết của việc phối hợp chặt chẽ giữa chính sách tài khóa và chính sách tiền tệ của BoK để vừa duy trì ổn định giá cả, vừa hạn chế nguy cơ suy giảm tăng trưởng trong bối cảnh bất ổn địa chính trị kéo dài.
Trong bối cảnh đó, các doanh nghiệp có thể buộc phải đẩy mạnh đầu tư vào hiệu quả năng lượng, cải tiến quy trình sản xuất và mở rộng sử dụng năng lượng tái tạo nhằm giảm chi phí và hạn chế rủi ro gián đoạn nguồn cung.
Hàn Quốc đặc biệt nhạy cảm với khủng hoảng Trung Đông do mức độ phụ thuộc rất cao vào nguồn năng lượng nhập khẩu. Theo dữ liệu của Tập đoàn Dầu khí Quốc gia Hàn Quốc, hơn 70% lượng dầu thô nhập khẩu của nước này đến từ Trung Đông, trong đó phần lớn phải đi qua tuyến vận tải chiến lược là eo biển Hormuz. Vì vậy, bất kỳ gián đoạn nào tại khu vực này đều có thể nhanh chóng đẩy giá năng lượng, chi phí vận tải và áp lực lạm phát tại nền kinh tế phụ thuộc thương mại như Hàn Quốc.