Trực thăng bay qua khu vực khói bốc lên từ loạt vụ nổ ở thủ đô Caracas, Venezuela, ngày 3/1/2026. Ảnh: Reuters/TTXVN
Ngày 8/1, Trung Quốc tiếp tục khẳng định lập trường phản đối mạnh mẽ hành động của Mỹ tại Venezuela. Người phát ngôn Bộ Thương mại Trung Quốc Hà Á Đông cho rằng hành động của Mỹ vi phạm nghiêm trọng luật pháp quốc tế, xâm phạm chủ quyền của Venezuela và đe dọa hòa bình, an ninh tại Mỹ Latinh.
Ông nhấn mạnh Trung Quốc kiên quyết phản đối những hành động này và Bắc Kinh sẵn sàng tiếp tục làm sâu sắc quan hệ kinh tế, thương mại với Venezuela, bất chấp những thay đổi về tinh hình chính trị hiện nay. Theo ông Hà Á Đông, hợp tác kinh tế - thương mại giữa Trung Quốc và Venezuela là sự hợp tác giữa các quốc gia có chủ quyền, được luật pháp quốc tế bảo vệ và không quốc gia nào có quyền can thiệp.
Cùng ngày, theo phóng viên TTXVN tại Singapore, Bộ trưởng cấp cao Singapore Lý Hiển Long khẳng định sự can thiệp quân sự của Mỹ vào Venezuela rõ ràng là hành vi vi phạm luật pháp quốc tế. Ông cho biết Singapore luôn tuyên bố lập trường một cách dứt khoát và bỏ phiếu phù hợp tại Liên hợp quốc (LHQ) trong những trường hợp như vậy.
Trước đó, Bộ Ngoại giao Singapore cũng đã bày tỏ quan ngại sâu sắc trước cuộc tấn công của Mỹ hôm 3/1, đồng thời tái khẳng định lập trường phản đối việc can thiệp quân sự đơn phương vào các quốc gia khác.
Phát biểu tại phiên đối thoại trong khuôn khổ Diễn đàn triển vọng khu vực của Viện ISEAS – Yusof Ishak, ông Lý Hiển Long cho rằng những hậu quả dài hạn của hành động này đối với hệ thống quốc tế là điều đặc biệt đáng lo ngại đối với các quốc gia nhỏ. Ông thừa nhận Venezuela là một quốc gia phức tạp với nhiều bất ổn nội bộ, song những khó khăn đó không thể là lý do để biện minh cho việc một quốc gia can thiệp quân sự vào một quốc gia khác theo cách đơn phương và không có ủy quyền thích hợp.
Tại châu Âu, phóng viên TTXVN tại Berlin cho biết Chính phủ Đức đã lần đầu tiên công khai chỉ trích hành động của Mỹ tại Venezuela. Người phát ngôn Chính phủ Đức Stefan Kornelius ngày 7/1 nêu rõ Washington đã không chứng minh được một cách thuyết phục tại Hội đồng Bảo an LHQ rằng hành động của họ là phù hợp với luật pháp quốc tế. Trước đó, Berlin tránh đưa ra đánh giá pháp lý cụ thể về vụ việc, song lập trường này đã vấp phải nhiều chỉ trích trong nước.
Ngoài ra, nhiều báo cáo viên đặc biệt của LHQ cũng lên án hành động quân sự của Mỹ và việc bắt giữ Tổng thống Maduro cùng phu nhân, coi đây là hành động vi phạm luật pháp quốc tế. Theo tuyên bố của 19 chuyên gia thuộc Hội đồng Nhân quyền LHQ tại Geneva, các hành động này vi phạm nghiêm trọng những nguyên tắc cơ bản, có thể cấu thành tội ác xâm lược và tạo ra một tiền lệ nguy hiểm đối với hệ thống đa phương toàn cầu.
Trước làn sóng chỉ trích của cộng đồng quốc tế, Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố Mỹ có thể giám sát Venezuela và kiểm soát nguồn thu từ dầu mỏ của nước này trong nhiều năm. Trong cuộc trả lời phỏng vấn đăng trên tờ New York Times ngày 8/1, ông Trump cho rằng thời gian Mỹ giám sát Venezuela sẽ “dài hơn nhiều” so với vài tháng hay một năm. Ông cũng cho biết Mỹ sẽ sử dụng và khai thác dầu mỏ của Venezuela nhằm hạ giá dầu, đồng thời cũng sẽ hỗ trợ tài chính cho Caracas.
Tổng thống Mỹ cho biết thêm ông đang duy trì liên lạc thường xuyên với chính quyền Tổng thống lâm thời Delcy Rodríguez. Ông cũng hé lộ kế hoạch tinh lọc và bán 50 triệu thùng dầu của Venezuela đang bị tồn đọng do lệnh phong tỏa.
Bên cạnh đó, nhà lãnh đạo Mỹ cho hay ông sẽ gặp lãnh đạo các tập đoàn dầu khí lớn của Mỹ để thảo luận về các biện pháp nâng sản lượng dầu của Venezuela. Cho đến nay, Washington vẫn tiếp tục khẳng định ý định sẽ “điều hành” quốc gia Nam Mỹ Venezuela.