Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif. Ảnh: Văn phòng Thủ tướng Pakistan/X
Trao đổi với đài Sputnik (Nga), ông Zahid Shahab Ahmed, nhà nghiên cứu tại Đại học Deakin, đã phân tích những yếu tố giúp Pakistan đảm nhiệm hiệu quả vai trò “cầu nối”, đồng thời đưa ra đánh giá về triển vọng của lệnh ngừng bắn giữa Mỹ và Iran. Theo ông, thành công này là kết quả của sự hội tụ của nhiều yếu tố - như vị thế đang cải thiện, mối quan hệ rộng rãi và tính toán lợi ích chiến lược.
Trước hết, ông Ahmed cho rằng vị thế của Pakistan thời gian gần đây có dấu hiệu được nâng lên rõ rệt. Tổng thống Donald Trump từng đánh giá giới lãnh đạo nước này “rất mạnh mẽ”, đồng thời dành lời khen đặc biệt cho người đứng đầu quân đội Pakistan là “vị thống soái yêu thích” của ông.
Đáng chú ý, Pakistan hiện ở vào một vị thế tương đối hiếm có khi duy trì quan hệ đồng thời với nhiều bên – từ các quốc gia vùng Vịnh, Iran cho tới Mỹ, Nga và Trung Quốc. Bên cạnh đó, Islamabad có quan hệ gần gũi với Tehran nhờ đường biên giới dài và sự hiện diện của cộng đồng Hồi giáo dòng Shiite lớn thứ hai thế giới. Chính mạng lưới quan hệ đa tầng này tạo nền tảng để Pakistan trở thành kênh trung gian đáng tin cậy trong các vấn đề phức tạp.
Về triển vọng của lệnh ngừng bắn, chuyên gia nàu nhận định yếu tố then chốt vẫn là thiện chí thực chất từ các bên liên quan. Ông lưu ý rằng những nhượng bộ ban đầu đã xuất hiện, trong khi chi phí chiến sự, đặc biệt là thiệt hại kinh tế và hạ tầng, ngày càng gia tăng. Điều này đã tạo áp lực buộc các bên phải tìm kiếm một thỏa thuận lâu dài.
Ở góc độ chiến lược, vai trò trung gian trong xung đột Mỹ - Iran mở ra “cửa sổ cơ hội” đáng kể cho Pakistan, bất chấp những thách thức nội tại như khó khăn kinh tế, bất ổn trong nước hay căng thẳng với Afghanistan và Ấn Độ. Ông Ahmed nhấn mạnh với một cường quốc tầm trung, đây là cơ hội hiếm để nâng tầm ảnh hưởng.
Kể từ khi thành lập năm 1947, Pakistan luôn giữ vai trò nhất định trong thế giới Hồi giáo, dù trải qua nhiều thăng trầm. Theo ông Ahmed, quốc gia này vẫn duy trì đòn bẩy đáng kể, thể hiện qua việc thường xuyên được mời tham gia các diễn đàn và sáng kiến liên quan đến hòa bình, bao gồm cả các vấn đề như Palestine.
Quan trọng hơn, hình ảnh quốc tế của Pakistan đang có sự chuyển dịch đáng kể. Sau nhiều năm bị gắn với các vấn đề cực đoan và khủng bố, đặc biệt kể từ sau vụ khủng bố ngày 11/9/2001 ở Mỹ, nước này dần được nhìn nhận như một bên kiến tạo hòa bình. Theo ông Ahmed, đây là thời điểm mang tính bước ngoặt, khi Pakistan gắn liền với những giá trị tích cực trong thúc đẩy đối thoại và ổn định - một diễn biến mà ông cho là “đáng tự hào” đối với người dân nước này.
“Giờ đây, Pakistan được gắn với những hình ảnh tích cực như một bên kiến tạo hòa bình. Đây là thời điểm hiếm có và rất đáng tự hào đối với người dân Pakistan”, ông Ahmed nói.