Chuyển đổi số tạo động lực phát triển đoàn viên công đoàn

Đổi mới phương thức phát triển đoàn viên

Là địa bàn tập trung nhiều cơ quan, đơn vị và doanh nghiệp, Công đoàn phường Bắc Giang hiện quản lý 127 công đoàn cơ sở với hơn 15.000 đoàn viên. Trước yêu cầu đổi mới hoạt động, công đoàn phường xác định chuyển đổi số là giải pháp quan trọng nhằm nâng cao hiệu quả phát triển đoàn viên và thành lập công đoàn cơ sở.

Theo bà Nguyễn Thị Thanh Hiền, Chủ tịch Công đoàn phường Bắc Giang, thay vì quản lý chủ yếu bằng hồ sơ giấy, dữ liệu đoàn viên và công đoàn cơ sở được cập nhật thường xuyên trên phần mềm quản lý, giúp theo dõi biến động lao động, rà soát doanh nghiệp đủ điều kiện thành lập công đoàn hoặc có tỷ lệ đoàn viên thấp để xây dựng kế hoạch tuyên truyền phù hợp.

Song song với đó, các nền tảng số như Zalo, Facebook và các nhóm trao đổi trực tuyến được sử dụng để phổ biến kịp thời Luật Công đoàn, chính sách mới và quyền lợi của đoàn viên. Nhiều thủ tục hướng dẫn thành lập công đoàn cơ sở, cung cấp biểu mẫu và giải đáp vướng mắc cũng được thực hiện trực tuyến, rút ngắn thời gian xử lý, giúp cán bộ công đoàn dành nhiều thời gian hơn bám sát doanh nghiệp. Nhờ đó, 6 tháng đầu năm 2026, Công đoàn phường Bắc Giang thành lập mới 14 công đoàn cơ sở, kết nạp 1.007 đoàn viên, vượt chỉ tiêu được giao.

Tại Công đoàn cơ sở Công ty Trách nhiệm hữu hạn New Wing Interconnect Technology (Bắc Giang), chuyển đổi số trở thành công cụ quan trọng trong quản lý và phát triển đoàn viên, đặc biệt là lao động nước ngoài. Hiện công đoàn công ty có gần 29.300 đoàn viên, trong đó khoảng 400 lao động nước ngoài, sinh hoạt tại 60 tổ công đoàn. Đây là một trong những đơn vị tiên phong của tỉnh trong việc ứng dụng công nghệ số để mở rộng phạm vi tập hợp người lao động vào tổ chức Công đoàn.

Theo bà Trần Thị Chi, Chủ tịch Công đoàn cơ sở Công ty, với doanh nghiệp có hàng chục nghìn lao động đến từ nhiều quốc gia, phương thức tuyên truyền truyền thống không còn đáp ứng yêu cầu. Ban Chấp hành Công đoàn đã đẩy mạnh ứng dụng hệ thống quản lý đoàn viên, mạng xã hội nội bộ, các nhóm trao đổi trực tuyến và kênh thông tin điện tử để truyền tải nhanh các chủ trương của tổ chức Công đoàn, chính sách pháp luật lao động và quyền lợi của đoàn viên.

Điểm nổi bật là việc ứng dụng công nghệ số gắn trực tiếp với mục tiêu phát triển đoàn viên là người lao động nước ngoài. Công đoàn xây dựng nội dung truyền thông đa ngôn ngữ, biên soạn sổ tay điện tử, video bằng tiếng Việt, tiếng Trung và tiếng Anh; đồng thời tổ chức các lớp học tiếng Việt, phổ biến pháp luật và văn hóa Việt Nam. Thông tin về quyền lợi khi gia nhập Công đoàn, các chương trình chăm lo, hỗ trợ và hướng dẫn thủ tục được truyền tải trực quan trên nền tảng số, giúp người lao động nước ngoài dễ tiếp cận và chủ động tham gia tổ chức.

Chuyển đổi số tạo nền tảng phát triển bền vững

Xác định phát triển đoàn viên, thành lập công đoàn cơ sở là nhiệm vụ trọng tâm, Liên đoàn Lao động tỉnh Bắc Ninh triển khai đồng bộ nhiều giải pháp, trong đó chuyển đổi số được xem là động lực quan trọng để đổi mới phương thức hoạt động và mở rộng phạm vi tập hợp người lao động.

Từ năm 2023 đến nay, các cấp công đoàn trong tỉnh đã thành lập mới 488 công đoàn cơ sở, kết nạp 158.028 đoàn viên. Sau khi thực hiện mô hình công đoàn địa phương hai cấp, toàn tỉnh thành lập thêm 231 công đoàn cơ sở, kết nạp 67.390 đoàn viên, trong đó có 1.200 đoàn viên là người lao động nước ngoài. Hiện Bắc Ninh có hơn 661.000 đoàn viên, thuộc nhóm địa phương có số lượng đoàn viên và công đoàn cơ sở lớn nhất cả nước.

Theo ông Thạch Văn Chung, Chủ tịch Liên đoàn Lao động tỉnh Bắc Ninh, kết quả trên có được nhờ đổi mới đồng bộ phương thức phát triển đoàn viên, trong đó chuyển đổi số giữ vai trò quan trọng. Liên đoàn Lao động tỉnh đã xây dựng cơ sở dữ liệu đoàn viên và doanh nghiệp theo hướng đồng bộ, thường xuyên cập nhật tình hình lao động, biến động nhân sự và hoạt động công đoàn cơ sở. Dữ liệu số giúp các cấp công đoàn nhanh chóng xác định doanh nghiệp chưa có tổ chức công đoàn, doanh nghiệp đủ điều kiện thành lập công đoàn cơ sở hoặc có tỷ lệ đoàn viên thấp để tập trung tuyên truyền, vận động.

Việc giao chỉ tiêu và theo dõi kết quả phát triển đoàn viên cũng được thực hiện trên nền tảng số, giúp theo dõi tiến độ theo từng địa bàn, từng doanh nghiệp, kịp thời tháo gỡ khó khăn và điều chỉnh giải pháp. Công tác phát triển đoàn viên vì vậy được triển khai theo từng nhóm doanh nghiệp, phù hợp với quy mô sản xuất, đặc điểm lao động và mức độ sẵn sàng của người sử dụng lao động.

Cùng với đó, hệ thống quản lý văn bản điện tử, chữ ký số, phần mềm quản lý đoàn viên và các nền tảng truyền thông số giúp thông tin từ công đoàn cấp tỉnh đến cơ sở được truyền tải nhanh chóng, thống nhất; đồng thời tạo điều kiện để công đoàn cơ sở phản ánh kịp thời những khó khăn, kiến nghị từ doanh nghiệp và người lao động. Nội dung tuyên truyền về chính sách pháp luật, quyền lợi đoàn viên và các hoạt động chăm lo được đa dạng hóa trên môi trường số, kết hợp tuyên truyền trực tiếp tại doanh nghiệp, khu nhà trọ và khu lưu trú công nhân, qua đó mở rộng khả năng tiếp cận người lao động.

Bên cạnh ứng dụng công nghệ, Liên đoàn Lao động tỉnh tiếp tục duy trì các chương trình chăm lo thiết thực như "Tết Sum vầy", "Bữa cơm Công đoàn", "Mái ấm Công đoàn" và các chương trình phúc lợi dành cho đoàn viên; đồng thời nâng cao năng lực đội ngũ cán bộ công đoàn cơ sở để tăng sức hút của tổ chức.

Theo ông Thạch Văn Chung, công tác phát triển đoàn viên vẫn gặp không ít khó khăn khi số lượng doanh nghiệp và lao động tăng nhanh, trong khi lực lượng cán bộ công đoàn chuyên trách giảm sau sắp xếp tổ chức bộ máy. Bên cạnh đó, lao động tại các doanh nghiệp FDI biến động thường xuyên, nhiều cán bộ công đoàn cơ sở hoạt động kiêm nhiệm, còn một số doanh nghiệp chưa thực sự quan tâm đến việc thành lập tổ chức công đoàn.

Thời gian tới, Liên đoàn Lao động tỉnh sẽ tiếp tục hoàn thiện cơ sở dữ liệu đoàn viên theo hướng đồng bộ, liên thông; đẩy mạnh ứng dụng công nghệ trong quản lý, điều hành, tuyên truyền và chăm lo đoàn viên; đồng thời khai thác hiệu quả dữ liệu để dự báo biến động lao động, xác định doanh nghiệp tiềm năng và xây dựng kế hoạch phát triển đoàn viên phù hợp, góp phần xây dựng tổ chức Công đoàn ngày càng vững mạnh.