INSPIRE FEST 2026: Lan tỏa cơ hội hòa nhập cho người khuyết tật

Năm 2026 đánh dấu 28 năm Ngày Người khuyết tật Việt Nam (18/4/1998 - 18/4/2026). Chủ đề do Bộ Y tế công bố là “Thúc đẩy quyền tham gia, kiến tạo đột phá phát triển”, nhấn mạnh cách tiếp cận lấy người khuyết tật làm trung tâm, coi đây là chủ thể tham gia đầy đủ vào đời sống kinh tế - xã hội. Sự kiện được triển khai sau chuỗi hoạt động tại Đà Nẵng (8/4) và Thành phố Hồ Chí Minh (12/4), tạo thành chương trình quy mô liên vùng.

Phát biểu tại chương trình, Chủ tịch Hội Thanh niên Khuyết tật Việt Nam Phạm Văn Thành cho biết: Thời gian qua, công tác hỗ trợ người khuyết tật đã có nhiều chuyển biến. Đáng chú ý, lần đầu tiên có một đại biểu Quốc hội khóa XVI là người khuyết tật, cho thấy sự tham gia ngày càng thực chất của cộng đồng này vào đời sống chính trị - xã hội. Bên cạnh đó, một số hoạt động mới đã được triển khai như cuộc thi “Hoa hậu trăng khuyết 2025”, chương trình thời trang dành riêng cho người khuyết tật quy mô toàn quốc, hay việc khởi công cơ sở hỗ trợ nghề thủ công cho người khuyết tật của doanh nghiệp xã hội Vụn Art tại Hà Nội. Các mô hình này bước đầu mở ra thêm cơ hội nghề nghiệp và không gian sáng tạo cho người khuyết tật.

Em Lê Thế Duẩn (Trung tâm Hỗ trợ phát triển giáo dục hòa nhập trẻ khuyết tật Hồng Lĩnh) không giấu được xúc động khi lần đầu tham gia ngày hội. Em cảm thấy vui khi được trực tiếp trải nghiệm các gian hàng, qua đó hiểu thêm về cách làm việc, kỹ năng nghề nghiệp và định hướng để có thể tự lập trong tương lai, không phụ thuộc vào người khác.

Cũng có mặt từ sớm, chị Nguyễn Minh Nguyệt (Ba Vì, Hà Nội), mẹ của em Nguyễn Nhất Tuần, một trẻ khiếm thính bẩm sinh chia sẻ, hành trình 7 năm đồng hành cùng con là quãng thời gian nhiều khó khăn nhưng luôn có hy vọng. Theo chị, việc tham gia chương trình mang lại nguồn động viên thiết thực, giúp gia đình có thêm niềm tin trong quá trình định hướng tương lai cho con.

Theo Ban Tổ chức, INSPIRE FEST được định hướng trở thành sự kiện thường niên cấp quốc gia, không chỉ là hoạt động kỷ niệm mà còn là diễn đàn xã hội nhằm nhìn nhận đầy đủ hơn vai trò, năng lực và đóng góp của người khuyết tật. Chương trình tập trung vào các nội dung như kết nối nguồn lực, hỗ trợ nâng cao năng lực, cải thiện điều kiện tiếp cận và mở rộng cơ hội học tập, việc làm.

Tại Việt Nam hiện có khoảng 8 triệu người khuyết tật. Tuy nhiên, khả năng tiếp cận công nghệ và kỹ năng số vẫn còn hạn chế. Báo cáo khảo sát năng lực số của người khuyết tật Việt Nam cho thấy hơn 90% đã sở hữu thiết bị số và truy cập internet thường xuyên, song 52% chưa biết sử dụng các công cụ trí tuệ nhân tạo để phục vụ học tập, công việc. Khoảng 65% thiết bị được cài đặt hoặc tùy chỉnh trợ năng, phản ánh nhu cầu lớn về đào tạo kỹ năng và hỗ trợ tiếp cận.

Trên cơ sở đó, trong khuôn khổ INSPIRE FEST 2026, Hội Thanh niên Khuyết tật Việt Nam triển khai nhiều hoạt động hỗ trợ cụ thể. Chương trình trao tặng 100.000 suất học bổng về sử dụng công cụ AI, 1.000 khóa học trực tuyến về phát triển bản thân, cùng 200 suất hỗ trợ trang thiết bị thiết yếu như xe lăn, chân tay giả. Ngoài ra, Ban Tổ chức phối hợp triển khai thăm khám, điều trị và trao 100 suất phẫu thuật chỉnh hình, mổ tim miễn phí cho các trường hợp khó khăn.

INSPIRE FEST 2026 tại Hà Nội được tổ chức theo mô hình ngày hội, với nhiều hoạt động diễn ra liên tục cả ngày. Ban ngày gồm các gian hàng trưng bày sản phẩm thủ công, khu vực tư vấn việc làm, chăm sóc y tế, hoạt động thể thao và trải nghiệm công nghệ. Buổi tối là chương trình nghệ thuật “Inspire Night” với sự tham gia của các nghệ sĩ, trong đó có nghệ sĩ khuyết tật.

Thông qua chương trình, Hội Thanh niên Khuyết tật Việt Nam kỳ vọng tiếp tục nhân rộng các mô hình hòa nhập hiệu quả, tăng cường kết nối nguồn lực xã hội và tạo điều kiện để người khuyết tật phát huy năng lực. Đồng thời, đây cũng là dịp để các cơ quan, tổ chức và cộng đồng nhìn nhận rõ hơn nhu cầu, tiềm năng và đóng góp của người khuyết tật trong tiến trình phát triển của đất nước./.