Nhằm khuyến khích trẻ em, đặc biệt là lứa tuổi học đường, tăng cường vận động thể lực, Trung tâm Kiểm soát Bệnh tật TP Hồ Chí Minh cho biết sẽ triển khai các bài viết chuyên đề, cung cấp khuyến nghị cụ thể cho phụ huynh, nhà trường và học sinh. Qua đó, góp phần nâng cao nhận thức, hình thành thói quen vận động hằng ngày, cải thiện thể chất và hướng tới một thế hệ trẻ khỏe mạnh, năng động.
Trẻ em và thanh thiếu niên vận động đầy đủ sẽ có thể lực tốt hơn, đồng thời cải thiện khả năng tập trung, giúp kiểm soát cân nặng.
Theo Trung tâm Kiểm soát Bệnh tật TP Hồ Chí Minh, vận động thường xuyên mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe. Trẻ em và thanh thiếu niên vận động đầy đủ sẽ có thể lực tốt hơn, tim mạch khỏe mạnh, xương chắc khỏe, đồng thời cải thiện khả năng tập trung, ghi nhớ và duy trì tinh thần tích cực. Hoạt động thể lực cũng giúp kiểm soát cân nặng và hạn chế tích tụ mỡ thừa.
Ngược lại, lối sống ít vận động là một trong những yếu tố nguy cơ hàng đầu dẫn đến các bệnh không lây nhiễm. Người ít vận động có nguy cơ tử vong cao hơn so với người vận động đầy đủ. Ở trẻ em, tình trạng này có thể gây thừa cân - béo phì, làm tăng nguy cơ mắc bệnh tim mạch, đái tháo đường, rối loạn giấc ngủ, giảm khả năng tập trung và ảnh hưởng đến kết quả học tập.
Tuy nhiên, thực tế cho thấy mức độ vận động của trẻ em và thanh thiếu niên hiện nay vẫn ở mức đáng lo ngại. Theo thống kê của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) năm 2024, khoảng 80% thanh thiếu niên trên toàn cầu chưa đạt mức vận động theo khuyến nghị, trong đó nhóm 11 - 17 tuổi chiếm tỷ lệ cao. Đáng chú ý, trẻ em nữ có xu hướng ít vận động hơn so với trẻ em nam. Tại Việt Nam, phần lớn học sinh trong độ tuổi 11 - 17 chưa vận động đủ; riêng tỷ lệ trẻ em nữ không đạt mức vận động cần thiết lên tới 92%.
Chính vì vậy, Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) đã ban hành các khuyến nghị về vận động thể lực, hướng dẫn cụ thể tần suất, cường độ và thời lượng vận động phù hợp cho từng nhóm đối tượng, từ trẻ em, thanh thiếu niên đến người trưởng thành và các nhóm đặc thù.
Theo WHO, vận động thể lực là bất kỳ chuyển động nào của cơ thể do hệ cơ xương tạo ra và tiêu hao năng lượng. Không chỉ giới hạn ở hoạt động thể thao, vận động còn bao gồm các hoạt động thường ngày như đi bộ, đạp xe, leo cầu thang, làm việc nhà hoặc di chuyển đến trường, nơi làm việc. Ở các mức độ từ trung bình đến mạnh, vận động đều mang lại lợi ích cho sức khỏe và mỗi người có thể lựa chọn hình thức phù hợp với điều kiện, thể trạng của mình.
Theo dự báo của Liên đoàn Béo phì Thế giới, đến năm 2035, gần 4 tỷ người, tương đương một nửa dân số toàn cầu, có thể rơi vào tình trạng thừa cân hoặc béo phì. Đáng lưu ý, tỷ lệ béo phì ở trẻ em đang gia tăng nhanh chóng, đặc biệt tại các quốc gia đang phát triển, trong đó có Việt Nam.
Các chuyên gia cảnh báo béo phì không chỉ ảnh hưởng đến ngoại hình mà còn là yếu tố nguy cơ của nhiều bệnh mạn tính không lây như tim mạch, tăng huyết áp, đái tháo đường típ 2 và hơn 13 loại ung thư phổ biến. Bên cạnh đó, người thừa cân, béo phì còn có thể đối mặt với các vấn đề tâm lý như tự ti và kỳ thị xã hội.
Ngày 4/3 hằng năm được chọn là Ngày Thế giới phòng chống béo phì nhằm nâng cao nhận thức cộng đồng về tình trạng béo phì, các nguy cơ sức khỏe liên quan và biện pháp phòng ngừa. Thông điệp của năm 2026 là “8 tỷ lý do để hành động”, kêu gọi mỗi cá nhân, gia đình và cộng đồng cùng chung tay bảo vệ sức khỏe trước sự gia tăng của các bệnh không lây nhiễm.