Ban đầu, bà Nguyễn Thị Hảo chỉ thấy xuất hiện một khối sưng nhỏ ở vùng góc hàm dưới tai phải. Do không đau nên bà chủ quan, cho rằng đó chỉ là hạch lành tính. Tuy nhiên, thời gian gần đây, khối u tăng nhanh kích thước lên khoảng 3 cm, làm biến dạng nhẹ góc mặt, buộc bà phải đến cơ sở y tế để thăm khám.
Qua thăm khám, thực hiện các xét nghiệm cận lâm sàng và chụp cộng hưởng từ tại Bệnh viện Đại học Y Dược – Đại học Quốc gia Hà Nội, Cơ sở Linh Đàm, các bác sĩ phát hiện khối u nằm ở vị trí rất nguy hiểm khi luồn sâu vào giữa hai phần nông và sâu của tuyến nước bọt mang tai.
Giáo sư, Tiến sĩ Lê Minh Kỳ và Tiến sĩ, Bác sĩ Nguyễn Như Đua cho biết tuyến nước bọt mang tai được chia thành hai phần bởi mặt phẳng có dây thần kinh mặt (dây thần kinh số 7) đi qua. Dây thần kinh này chia thành năm nhánh chính, chịu trách nhiệm cho mọi chuyển động biểu cảm trên khuôn mặt. Khối u của bà Hảo phát triển ôm trọn và đan xen với các nhánh thần kinh này, tạo nên thách thức rất lớn khi phẫu thuật.
Theo các bác sĩ, nếu thao tác không chuẩn xác, chỉ một sơ suất nhỏ làm đứt hoặc dập dây thần kinh số 7 sẽ khiến người bệnh bị liệt mặt ngay lập tức. Mắt bên tổn thương không thể nhắm kín, dễ dẫn đến khô mắt, viêm xước giác mạc và nguy cơ ảnh hưởng thị lực. Miệng sẽ bị lệch sang một bên, ăn uống rơi vãi, cười lệch và mất khả năng thể hiện cảm xúc. Ngược lại, nếu vì sợ chạm vào dây thần kinh mà không lấy sạch khối u thì bệnh rất dễ tái phát; nếu xử lý phần tuyến nước bọt không tốt sẽ gây chảy rò nước bọt kéo dài.
Nhớ lại thời điểm phát hiện bệnh, bà Nguyễn Thị Hảo cho biết ban đầu bà chỉ thấy một cục nhỏ ở góc hàm dưới tai, không đau nên chủ quan. Khi được bác sĩ giải thích khối u nằm sâu và quấn quanh dây thần kinh số 7, nếu phẫu thuật không cẩn thận có thể bị liệt mặt, mắt nhắm không kín, miệng lệch vĩnh viễn, bà rất hoang mang.
Theo chia sẻ của người bệnh, suốt nhiều tuần liền bà mất ăn mất ngủ, đi tư vấn nhiều nơi vì lo sợ sau mổ khuôn mặt sẽ bị biến dạng. Chỉ khi được gia đình đưa đến Bệnh viện Đại học Y Dược – Đại học Quốc gia Hà Nội, Cơ sở Linh Đàm, được các bác sĩ giải thích tận tình và tỉ mỉ từng phương án điều trị, bà mới yên tâm bước vào phòng mổ.
Đánh giá đây là trường hợp u tuyến mang tai thuộc nhóm nguy cơ cao và kỹ thuật phức tạp, Bệnh viện Đại học Y Dược – Đại học Quốc gia Hà Nội, Cơ sở Linh Đàm đã tổ chức hội chẩn và cử đội ngũ chuyên gia do Giáo sư, Tiến sĩ Lê Minh Kỳ cùng Tiến sĩ, Bác sĩ Nguyễn Như Đua phối hợp với ê-kíp phẫu thuật và gây mê hồi sức trực tiếp thực hiện.
Trong hơn hai giờ đồng hồ tập trung cao độ, các bác sĩ tiến hành vi phẫu dưới kính phóng đại, tìm đúng gốc dây thần kinh số 7 ngay khi vừa ra khỏi xương chũm, sau đó lần lượt bóc tách từng nhánh thần kinh khỏi khối u mà không làm tổn thương cấu trúc thần kinh.
Giáo sư, Tiến sĩ Lê Minh Kỳ nhấn mạnh rằng phẫu thuật u tuyến mang tai nằm sâu giữa hai phần tuyến giống như việc gỡ một quả mìn ra khỏi ngòi nổ. Chỉ cần một thao tác trượt tay hay sức nóng từ dụng cụ cũng có thể để lại di chứng biến dạng khuôn mặt vĩnh viễn cho người bệnh.
Tiến sĩ, Bác sĩ Nguyễn Như Đua cho biết trong phẫu thuật u tuyến mang tai, bảo vệ dây thần kinh số 7 luôn là ưu tiên hàng đầu. Các nhánh thần kinh mặt rất nhỏ, vì vậy bác sĩ vừa phải thao tác chính xác để gỡ từng sợi thần kinh ra khỏi khối u, vừa phải bảo đảm lấy sạch toàn bộ khối u. Sự kiên trì và kỹ thuật chính xác đến từng milimét là yếu tố quyết định thành công của ca mổ.
Kết quả sau phẫu thuật cho thấy toàn bộ khối u kích thước hơn 3 cm đã được bóc tách hoàn toàn khỏi tuyến mang tai, trong khi dây thần kinh mặt được bảo tồn nguyên vẹn. Ngay sau mổ, người bệnh vận động cơ mặt bình thường, mắt nhắm kín, nụ cười cân đối hai bên. Vết mổ khô ráo, được giấu theo nếp lằn cổ và sau tai, bảo đảm tính thẩm mỹ, đồng thời không xảy ra biến chứng như chảy máu hay rò nước bọt. Sau bốn ngày điều trị và theo dõi tại Khoa Liên Chuyên Khoa, bà Nguyễn Thị Hảo hồi phục hoàn toàn và đủ điều kiện xuất viện.
Qua trường hợp này, Giáo sư, Tiến sĩ Lê Minh Kỳ cảnh báo các khối u tuyến nước bọt mang tai thường phát triển âm thầm, ban đầu không gây đau nên rất dễ khiến người bệnh chủ quan. Khi khối u lớn lên hoặc lan sâu, chúng sẽ chèn ép và ôm lấy dây thần kinh mặt, khiến việc phẫu thuật trở nên khó khăn và nguy cơ biến chứng tăng lên đáng kể.
Từ ca bệnh của bà Nguyễn Thị Hảo, các bác sĩ khuyến cáo khi xuất hiện bất kỳ khối sưng bất thường nào ở vùng góc hàm hay dưới tai, người dân cần đến cơ sở y tế chuyên khoa để được thăm khám và điều trị kịp thời. Việc phát hiện sớm sẽ giúp việc phẫu thuật thuận lợi hơn, tăng khả năng bảo tồn dây thần kinh mặt và hạn chế các biến chứng ảnh hưởng lâu dài đến chức năng vận động cơ mặt và chất lượng cuộc sống của người bệnh.