Phát huy vai trò tiên phong của thanh niên trong kỷ nguyên mới

Tri thức và sáng tạo - nền tảng của khát vọng cống hiến

Trong các thông điệp được Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh tại Đại hội, yêu cầu xây dựng thế hệ thanh niên học tập suốt đời, làm chủ khoa học - công nghệ, tiên phong đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số được nhiều đoàn viên đặc biệt quan tâm. Đây cũng là định hướng phù hợp với yêu cầu phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao trong bối cảnh khoa học - công nghệ đang tạo ra những thay đổi mạnh mẽ đối với mọi lĩnh vực của đời sống.

Là Bí thư Chi đoàn, Giám đốc Công ty Trách nhiệm hữu hạn Nấm sinh học Việt Nam (Vinabiomush), anh Trần Tài chia sẻ, điều anh tâm đắc nhất trong bài phát biểu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm là thông điệp về việc thanh niên phải làm chủ tương lai bằng tri thức, khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và khát vọng cống hiến; đồng thời biến tinh thần đó thành những hành động cụ thể trong học tập, lao động và khởi nghiệp.

Theo anh Trần Tài, nhiều năm theo đuổi lĩnh vực nghiên cứu và phát triển nấm dược liệu giúp anh nhận thấy tri thức chính là nền tảng tạo nên giá trị bền vững. Trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng lớn, người trẻ chỉ có thể khẳng định mình khi không ngừng học tập, nghiên cứu và ứng dụng khoa học vào thực tiễn để tạo ra những sản phẩm có chất lượng và giá trị gia tăng. Điều quan trọng không chỉ là ứng dụng công nghệ để nâng cao năng suất hay hiệu quả quản trị, mà còn tạo ra những giá trị mới từ tri thức, góp phần nâng cao chất lượng sản phẩm và mở rộng cơ hội phát triển cho lĩnh vực nông nghiệp công nghệ cao.

Không dừng lại ở việc phát triển doanh nghiệp, anh Trần Tài còn tích cực chuyển giao công nghệ cho các cá nhân, doanh nghiệp và hỗ trợ nhiều bạn trẻ khởi nghiệp trong lĩnh vực nông nghiệp công nghệ cao. Khi thanh niên được tiếp cận công nghệ, được thực hành nghiên cứu và có môi trường để thử nghiệm những ý tưởng mới, họ sẽ tự tin hơn trên con đường lập thân, lập nghiệp.

Từ thực tiễn hoạt động của mình, anh Trần Tài cho rằng, để hiện thực hóa tinh thần "thanh niên Việt Nam làm chủ tương lai bằng tri thức, bản lĩnh và sáng tạo", các cấp bộ đoàn cần tiếp tục tăng cường kết nối giữa trường đại học, viện nghiên cứu với doanh nghiệp nhằm đưa các kết quả nghiên cứu nhanh chóng đi vào thực tiễn; đồng thời có thêm các chính sách hỗ trợ thanh niên về vốn, sở hữu trí tuệ, chuyển giao công nghệ và phát triển hệ sinh thái khởi nghiệp đổi mới sáng tạo.

Bên cạnh đó, việc mở rộng các không gian sáng tạo, phòng thí nghiệm mở, tăng cường đào tạo kỹ năng số, trí tuệ nhân tạo, ngoại ngữ và năng lực hội nhập quốc tế cũng sẽ tạo điều kiện để nhiều thanh niên mạnh dạn tham gia nghiên cứu khoa học, khởi nghiệp và phát triển doanh nghiệp dựa trên nền tảng công nghệ. 

Đổi mới phong trào từ thực tiễn địa phương

Thời gian qua, nhiều cơ sở Đoàn tại Thành phố Hồ Chí Minh đã xây dựng chương trình hành động bám sát yêu cầu thực tiễn, lựa chọn những nội dung phù hợp với đặc điểm của từng địa bàn thay vì triển khai phong trào theo cách làm dàn trải.

Anh Mai Văn Dương, Bí thư Đoàn phường Vũng Tàu (Thành phố Hồ Chí Minh) cho biết, Chương trình hành động nhiệm kỳ 2026 - 2031 của Đoàn phường Vũng Tàu được xây dựng trên quan điểm lấy hiệu quả phục vụ nhân dân làm thước đo chất lượng hoạt động của tổ chức Đoàn; lấy sự trưởng thành của đoàn viên làm mục tiêu và lấy giá trị mang lại cho cộng đồng làm tiêu chí đánh giá hiệu quả của mỗi công trình, phần việc thanh niên.

Từ định hướng đó, công tác giáo dục truyền thống được đổi mới thông qua mô hình "Không gian Văn hóa Hồ Chí Minh" ứng dụng công nghệ 3D, kết hợp các diễn đàn, chuyên đề và hoạt động trải nghiệm nhằm giúp đoàn viên, thanh thiếu nhi tiếp cận lịch sử, truyền thống và tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh bằng những hình thức sinh động hơn.

Ở lĩnh vực chuyển đổi số, Câu lạc bộ Bình dân học vụ số tiếp tục được duy trì để hỗ trợ người dân sử dụng dịch vụ công trực tuyến, tiếp cận các nền tảng số và nâng cao kỹ năng số. Theo anh Mai Văn Dương, những mô hình này không chỉ góp phần thúc đẩy chuyển đổi số tại địa phương mà còn tạo môi trường để đoàn viên rèn luyện kỹ năng, phát huy sáng kiến và trực tiếp đồng hành cùng người dân trong quá trình xây dựng chính quyền số, công dân số.

Trong nhiệm kỳ mới, Đoàn phường Vũng Tàu sẽ tiếp tục triển khai các công trình thanh niên gắn với chuyển đổi số, cải cách hành chính, bảo vệ môi trường và an sinh xã hội; đồng thời tăng cường ứng dụng trí tuệ nhân tạo, dữ liệu số vào công tác Đoàn. Mỗi công trình đều được xác định rõ mục tiêu, đối tượng phục vụ và kết quả hướng tới, qua đó góp phần giải quyết những vấn đề đặt ra từ thực tiễn địa phương.

Có thể thấy, cách tiếp cận này phản ánh rõ tinh thần đổi mới mà Tổng Bí thư đã đặt ra đối với tổ chức Đoàn: mỗi phong trào phải tạo ra sản phẩm cụ thể, mang lại giá trị thiết thực và trở thành môi trường để thanh niên rèn luyện, trưởng thành.

Quán triệt tinh thần tổ chức Đoàn đồng hành cùng thanh niên trong học tập, hướng nghiệp, đào tạo kỹ năng, hỗ trợ việc làm, khởi nghiệp, chăm lo đời sống văn hóa, sức khỏe thể chất và tinh thần, Đoàn phường Tam Thắng (Thành phố Hồ Chí Minh) cụ thể hóa thông qua những chương trình hành động gắn với điều kiện thực tiễn của địa phương sau khi sắp xếp đơn vị hành chính.

Theo Bí thư Đoàn phường Tam Thắng Hoàng Việt Trung, chương trình hành động của đơn vị tập trung vào ba nhóm nhiệm vụ trọng tâm gồm tiên phong chuyển đổi số và xây dựng đô thị văn minh; đồng hành cùng thanh niên phát triển kinh tế biển, kinh tế dịch vụ và khởi nghiệp; xây dựng tổ chức Đoàn hướng tới mục tiêu nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân.

Để hiện thực hóa các thông điệp của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại Đại hội đại biểu toàn quốc Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh lần thứ XIII, Đoàn phường sẽ tiếp tục đẩy mạnh triển khai mô hình "Khu phố số - Thanh niên làm nòng cốt", hỗ trợ người dân sử dụng dịch vụ công trực tuyến, định danh điện tử và các nền tảng số; đồng thời hỗ trợ các hộ kinh doanh ứng dụng thanh toán không dùng tiền mặt, chuyển đổi mô hình kinh doanh theo hướng số hóa.

Bên cạnh đó, Đoàn phường cũng đẩy mạnh các chương trình kết nối nguồn vốn, hỗ trợ thanh niên khởi nghiệp, nâng cao kỹ năng số, ngoại ngữ và năng lực hội nhập cho đoàn viên đang làm việc trong lĩnh vực du lịch, dịch vụ, kinh tế biển; triển khai các hoạt động an sinh xã hội, bảo vệ môi trường, chăm lo gia đình chính sách và người yếu thế trên địa bàn.

Từ những mô hình ở cơ sở có thể thấy, các thông điệp chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm là những định hướng chiến lược để các cấp bộ đoàn trong cả nước cụ thể hóa bằng những chương trình hành động phù hợp với điều kiện của từng địa phương. Từ hoạt động nghiên cứu khoa học, khởi nghiệp của đoàn viên trẻ đến các mô hình chuyển đổi số cộng đồng, giáo dục truyền thống bằng công nghệ, hỗ trợ thanh niên lập thân, lập nghiệp và phục vụ nhân dân, các cấp bộ Đoàn đang từng bước đưa những định hướng của Đại hội vào thực tiễn.